Goed nieuws voor miljoenen zeehonden en pinguïns op het eiland Zuid-Georgia in de Zuidelijke Oceaan: een naderende drijvende ijsberg die hun bestaan bedreigde, is vastgelopen op de zeebodem.
is wetenschapsredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over natuur en biodiversiteit.
Als de ijsberg te dicht bij het eiland was gekomen, dan waren vissen vanwege het koude smeltwater mogelijk naar andere gebieden getrokken, waardoor zeehonden en pinguïns in problemen zouden komen. De berg, A23a genaamd, is de grootste en oudste ijsberg ter wereld. Hij weegt bijna 1 miljard ton en heeft een oppervlakte van zo’n 3.500 vierkante kilometer.
In 1986 brak de reusachtige berg af van het vasteland van Antarctica. Sindsdien wordt hij nauwlettend in de gaten gehouden met satellieten en andere apparatuur.
Ongeveer dertig jaar bleef de A23a aan de grond op de zeebodem, maar in december van afgelopen jaar kwam de ijsberg weer in beweging en leek hij af te koersen op het eiland Zuid-Georgia, het vrijwel onbewoonde deel van de eilandengroep Zuid-Georgia en de Zuidelijke Sandwicheilanden. Inmiddels lijkt de A23a weer te zijn vastgelopen op de zeebodem, op zo’n 70 kilometer van het eiland.
Wetenschappers van de onderzoeksorganisatie British Antarctic Survey verwachten dat de berg daar door het warmere water en de werking van golven en getijden uiteen zal vallen in kleinere stukken en uiteindelijk zal smelten. Hoe dat proces precies zal verlopen en welke effecten dat heeft, is niet goed te voorspellen. Sommige grote ijsbergen hebben in het verleden afstanden van 1.000 kilometer afgelegd alvorens uiteen te vallen en te smelten.
Hoewel vissers vrezen dat zij zullen moeten kampen met de enorme brokstukken, denken de wetenschappers dat de zeehonden en pinguïns er mogelijk baat bij zullen hebben. Door het smelten van de ijsberg en het schuren over de zeebodem zouden voedingsstoffen vrijkomen, waardoor het hele regionale ecosysteem voedselrijker wordt en daarmee aantrekkelijker voor de dierenpopulaties.
Andrew Meijers, een van de onderzoekers, benadrukt op de website van de organisatie dat zulke processen moeilijk te voorspellen zijn, evenals de gevolgen voor dieren als zeehonden en pinguïns. ‘Het is mogelijk dat de ijsberg hun weg naar de voederplaatsen onderbreekt en de volwassen dieren dwingt om meer energie te verbruiken om rond de ijsberg te reizen’, zegt hij. ‘Dit zou de hoeveelheid voedsel voor de pups en kuikens op het eiland kunnen verminderen en zo de sterfte verhogen. Dat is al eens gebeurd in 2004, maar dan in het Rosszee-gebied en niet op Zuid-Georgia.’
Gevaar voor mensen is er volgens Meijer niet of nauwelijks: door zijn formaat kan de berg makkelijk worden ontweken door scheepvaartverkeer in de Zuidelijke Oceaan. Wanneer A23a uiteenvalt in kleinere stukken, zullen die moeilijker te zien zijn. In het verleden zijn gebieden in vergelijkbare gevallen daarom tijdelijk afgesloten geweest voor de visserij.
Samen met de nabijgelegen Zuidelijke Sandwicheilanden herbergt Zuid-Georgia ongeveer 5 miljoen zeehonden en 65 miljoen broedvogels van dertig verschillende soorten.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant