De VS staken per direct hun militaire steun aan Oekraïne. Dat bevestigde het Witte Huis maandagavond aan Amerikaanse media. Het zou gaan om een ‘tijdelijke pauze’. Wat ervoor nodig is om die te doorbreken, blijft onduidelijk.
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Hij woont in New York.
De vergelding is onverbiddelijk. Daags na een dramatische aanvaring met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in het Witte Huis, waarbij Donald Trump hem ondankbaarheid verweet, trekken de Verenigde Staten de stekker uit hun steun aan Oekraïne. Onmiddellijk, voor onbepaalde tijd. De Oekraïense verdedigingsoperatie is daarmee in grote onzekerheid gestort.
Zo’n miljard dollar aan wapens en munitie blijven in de VS op de plank liggen. Dat geldt tevens voor honderden miljoenen aan eerder toegezegde financiële steun, bedoeld om aanvullende Amerikaanse wapens mee aan te schaffen. Een ‘pauze’, aldus het Witte Huis, geen ‘permanente beëindiging’.
‘President Trump is gericht op vrede, onze partners moeten datzelfde doel hebben’, verklaarde een Trump-woordvoerder maandagavond aan verschillende Amerikaanse media. ‘We pauzeren en herzien onze steun om te bepalen of die bijdraagt aan een oplossing.’ De steun kan op een later worden hervat. Maar wat daarvoor nodig is, blijft onduidelijk.
Een ongekende diplomatieke rel heeft zo een onthutsend vervolg gekregen. Vrijdag was Zelensky in Washington om een akkoord te tekenen dat Oekraïense bodemschatten uitruilt tegen Amerikaanse steun. Het kwam er nooit van. Een ontmoeting vooraf met Trump en vicepresident JD Vance, in het bijzijn van de media, ontaardde in een snoeiharde woordenwissel.
Tezamen openden de twee Amerikanen de aanval op de Oekraïense president. Zelensky, die in ruil voor de grondstoffen vraagt om Amerikaanse bescherming tegen Rusland, zou zijn ‘onderhandelingspositie’ overschatten. ‘Je hebt de kaarten niet’, aldus Trump. De Oekraïner vertrok met lege handen.
Eerder opperden Republikeinen dat Zelensky zijn excuses moet aanbieden en het akkoord alsnog moet ondertekenen. Trump zelf schreef in een verklaring dat Zelensky kon terugkomen ‘als hij klaar is voor vrede’.
De Europese leiders en Zelensky kwamen zondag met spoed bijeen voor een alternatief vredesplan dat zij de VS wilden voorleggen. Maar nu, vóór dat zover is, escaleert Trump de crisis naar een nieuw niveau.
De Amerikaanse president zet een oude bondgenoot onder grote druk om te buigen naar zijn wensen. Zonder Amerikaanse wapensteun zal het belegerde Oekraïne snel tegen tekorten aanlopen. Zelensky’s positie is weinig benijdbaar. Ook als hij de huidige versie van het akkoord zou tekenen – mocht dat inderdaad zijn wat Trump beoogt – dan krijgt hij alsnog geen garantie op blijvende Amerikaanse steun.
Eerder op maandag betoonde Trump zich verbolgen over een opmerking van Zelensky, terug in zijn thuisland, dat er ‘nog een lange weg te gaan is’ tot er vrede kan worden gesloten met Rusland.
‘Dit is de slechtste uitspraak die Zelensky kon doen’, aldus Trump op zijn eigen platform Truth Social. ‘En Amerika zal dit niet veel langer tolereren.’ Miljardair Elon Musk, die deze dagen fungeert als Trumps rechterhand, sloot zich aan bij de president: ‘Zelensky wil een oneindige oorlog.’
Uren later liet Trump zijn besluit verkondigen. Volgens de Witte Huis-woordvoerder zal de steunstop duren tot Zelensky bewijst zich ‘te goeder trouw in te zetten’ voor vrede – wat dat ook betekent.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant