DEN HAAG - 'Na een selectie heb ik er nog zo'n 20.000 over.' De Haagse fotograaf Sandra Uittenbogaart werkt aan een fotoboek over de coronaperiode die vijf jaar geleden begon. 'Als ik mensen nu foto's laat zien zeggen ze: oh ja dat hebben we ook nog gehad. En: dat is waar ook, we moesten ons melden als we een terras op wilden.'
'Ik heb mijn agenda van die periode nog eens bekeken en ik had op 14 maart nog gewoon een fotoworkshop die doorging', herinnert Uittenbogaart zich. 'En de vijftiende was het land gewoon helemaal op slot.'
'Die eerste weken was ik niet heel erg met fotografie bezig. Ik zat toch ook erg op "gezondheid" en bleef veel binnen. Het was heel onwerkelijk. Je vraagt je echt af wat er allemaal om ons heen gebeurt.'
Die eerste weken bleef ze ook heel veel thuis. 'Maar het was ook heel mooi weer en ik ben toen echt regelmatig naar Scheveningen gegaan, omdat het daar heel wijds en leeg is. Dus ik dacht dat als ik ergens vrij veilig kon wandelen, dat ik echt daar moest zijn.'
En daar maakte ze 'foto's van een nieuwe wereld in lockdown', zoals ze het zelf noemt. 'De strandtenten waren allemaal opgebouwd, het was prachtig weer, maar er was echt geen mens te bekennen.'
'Dat is iets wat me altijd bij zal blijven: alles klaar voor een perfect voorjaar en niemand op het strand en de terrassen. Dat was heel surrealistisch.'
Van het gemeentearchief en het Haags Historisch Museum kreeg ze vervolgens de vraag om de stad in lockdown vast te leggen. Uittenbogaart was daar heel blij mee, ook omdat ze nog maar net begonnen was als freelance fotograaf. 'Het gaf mij ook een doel in die tijd.'
'Ik fotografeerde altijd al heel graag op straat en bij die opdracht kwam eigenlijk alles wat ik graag deed samen: straatfotografie, journalistiek werk en documentaire fotografie. Dat was fantastisch.'
De opdracht mondde ook uit in een expositie in het Haags Historisch Museum. Maar vrij snel na de opening sloot die alweer, omdat er weer een lockdown kwam.
Maar ook na de opdracht bleef Sandra Uittenbogaart fotograferen. 'Ik ben blijven doorgaan en heb ontzettend veel kilometers gemaakt. Tegen vrienden grap ik wel eens dat ik nog wel drie of vier paar nieuwe schoenen moet declareren bij de Belastingdienst als bedrijfskosten.'
En dat levert dus een enorm archief op van een bijzondere periode. 'Ik zat dat laatst nog eens te bekijken met die lockdowns. En dan denk ik echt: jeetje man, de musea en de horeca waren gewoon een half jaar dicht, dat is enorm.'
'Ik kan niet zeggen dat één foto voor mij de meest bijzondere is, want het zijn er zoveel. De maatschappij was echt volledig ontwricht en dat zie je terug. Maar wat mij wel altijd zal bijblijven is een foto aan het strand bij een strandopgang.'
'Daar is het wijds, in de openlucht. Hoeveel kans op besmetting heb je daar? En de gemeente had aan weerszijden van die opgang wel twintig verschillende borden geplaats met looprichtingen. Dat geeft echt aan hoe zo'n gemeente ook worstelt met de regelgeving die er was.'
'Een strandopgang met heel veel ruimte en dan nog volledig gereguleerd met allemaal verkeersborden. Maar aan de andere kant snap je ook de gemeente die het goed wil doen en die wil voorkomen dat mensen dicht langs elkaar gaan lopen. Maar dit had toch ook anders gekund.'
Een andere foto die haar altijd bijblijft maakte Uittenbogaart bij het Willem Dreeshuis in Den Haag, dat was tijdens corona nog een verpleeghuis. 'Die waren nog dicht toen. Het was Koningsdag en ik kwam daar lang op de fiets. Ik zag een man in zijn kamer zitten met deur open voor een balkonhekje.'
Voor het hekje in het plantsoen zaten twee vrouwen. 'Dat waren zijn dochters en zij kwamen koffiedrinken bij hun vader. Klapstoeltje mee en wat koffie en daar zaten ze te praten. Ik wist meteen: dit moet een foto zijn.' Ze heeft contact gehouden met de twee vrouwen. Hun vader overleed niet veel later.
'Persoonlijk denk ik dat de foto's steeds interessanter worden, naarmate het langer geleden is', zegt Sandra. 'Twee jaar geleden wilde ik al een fotoboek maken, maar toen vroegen veel mensen zich af wie daar nou nog op zat te wachten.'
'We willen het vergeten en we willen door', hoorde ze vaak. 'Maar ik denk dat het nu wel een goed moment is om een boek te maken. Vijf jaar na de eerste maatregelen, een soort lustrum. En nu vinden mensen het wel interessant om de foto's te bekijken. Veel dingen zijn ze ook alweer vergeten.'
'Maar, we hebben de foto's nog... Gelukkig maar.'
Source: Omroep West Den Haag