De Europese Unie wil soepeler omgaan met duurzame verplichtingen die bedrijven opgelegd krijgen. Dit moet vooral de kwakkelende industrie helpen. Ook zouden overheden en bedrijven vaker moeten inkopen bij Europese leveranciers.
Dat staat in nieuwe plannen van de Europese Commissie (EC). Die wil dat bedrijven minder tijd en geld kwijt zijn aan rapportages over hoe duurzaam ze werken. Ook hoeven de bedrijven minder kritisch te kijken naar misstanden bij leveranciers.
Deze en andere voorstellen moeten ervoor zorgen dat de Europese economie een duwtje krijgt. Zo gaat het al enige tijd niet goed in Duitsland, waar bijvoorbeeld de auto-industrie het zwaar heeft.
Daarnaast worstelt de industrie met hoge energieprijzen, een klacht die ook in Nederland veelvuldig te horen is. Verder dreigt een handelsoorlog met de Verenigde Staten, waarbij de Amerikaanse regering heffingen wil invoeren op Europese producten.
Om de problemen bij bedrijven te verlichten, kwam Brussel woensdag met een waaier aan versoepelingen. Het gaat onder meer om de Corporate Sustainability Due Diligence Directive, ook wel de antiwegkijkwet genoemd.
De wet maakt bedrijven verantwoordelijk voor wat er bij leveranciers gebeurt. Maar Brussel wil de wet, die al is goedgekeurd maar nog niet is ingevoerd, nu afzwakken. Zo moet de verantwoordelijkheid beperkt blijven tot wat er bij directe leveranciers gebeurt en niet bij bedrijven eerder in de keten.
Daarnaast hoeven bedrijven hun leverancier niet meteen te dumpen als er misstanden zijn en worden eventuele straffen minder streng. De regels gaan naar verwachting medio 2028 in.
Ook komen er dus minder verplichtingen voor milieurapportages. Bedrijven hoeven minder vaak te rapporteren en de informatie die ze moeten aanleveren, wordt beperkt. Bovendien gelden de regels alleen voor grotere bedrijven.
Verder wil Europa iets doen aan de hoge energieprijzen. Zo moeten netbeheerders worden geholpen bij uitbreidingen van het stroomnet en moeten er mogelijkheden komen om gezamenlijk energie in te kopen.
Brussel zou ook graag zien dat lidstaten hun energiebelastingen verlagen. Dit laatste is alleen een advies. Landen gaan over hun eigen belastingbeleid.
In navolging van de VS, waar de slogan 'Buy American' populair is geworden, zou de EU graag zien dat bedrijven en overheden meer inkopen bij leveranciers van eigen bodem. Vorige maand opperde de Europese Commissie ook al dat bedrijven uit de EU vaker voorrang moeten krijgen.
Om 'Buy European' te stimuleren, moeten voortaan in openbare aanbestedingen criteria komen die gunstig zijn voor Europese bedrijven. Daarbij kijkt de EC vooral naar strategische sectoren. Welke sectoren dit zijn, wordt niet genoemd. Maar het is niet ondenkbaar dat bijvoorbeeld defensie daartoe behoort.
De verzwakking van de duurzame plannen kwam er mede onder druk van de lidstaten. Zo pleitte Frankrijk zelfs voor een regelpauze. Ook de Nederlandse maritiem dienstverlener Boskalis maakte zich eerder al boos. Vooral de aansprakelijkheid voor wantoestanden bij leveranciers moest het ontgelden.
De woensdag aangekondigde maatregelen moeten het bedrijfsleven zo'n 6 miljard euro besparen, maar zijn nog niet zeker. Het Europees Parlement en de lidstaten moeten eerst akkoord gaan.
Met name linkse partijen zullen niet blij zijn met de versoepelingen. Zij zien bijvoorbeeld graag dat bedrijven wel verantwoordelijk worden gehouden voor wat er eerder in hun productieketens gebeurt.
Ook verschillende belangenorganisaties zijn ontevreden. Zo stelt MVO Nederland, die zich bezighoudt met maatschappelijk verantwoord ondernemen, dat Brussel de economie tientallen jaren terug in de tijd werpt.
De organisatie wijst naar een recente oproep van ruim veertig bedrijven en instellingen, waaronder NS, Triodos Bank en netbeheerders TenneT en Stedin, om met name de antiwegkijkwet niet te veranderen. Ook kledingbedrijf WE Fashion heeft zich inmiddels aangesloten bij de oproep. Ze stellen dat duurzaam ondernemen juist kansen biedt.
Ontwikkelingsorganisatie Oxfam Novib is ook verbolgen over de versoepeling. Ze noemt de EU-plannen "rampzalige afzwakkingen" en concludeert dat het oorspronkelijke doel van de wet "compleet wordt ontmanteld".
Volgens de organisatie hebben tal van rampen de afgelopen jaren laten zien dat bedrijven zonder bindende regels onvoldoende verantwoordelijkheid nemen. "Denk aan instortende textielfabrieken, dambreuken in de mijnbouw en pesticidevergiftiging op plantages."
Source: Nu.nl economisch