Commentaar leveren op uitspraken van de rechter, advocaten vereenzelvigen met de daad van hun cliënt, online bedreiging: de zogenoemde togadriehoek in Amsterdam maakt zich ernstig zorgen over afkalving van de rechtsstaat. "Als er gemorreld wordt aan de instituties van de rechtsstaat, dan kan die wel eens in elkaar storten."
De hoofdofficier van justitie, de president van de rechtbank Amsterdam en de deken van de orde van advocaten schrijven samen in De Telegraaf dat ze zich ernstige zorgen maken over de rechtstaat. Het is vrij zeldzaam dat deze drie takken gezamenlijk optreden. Maar alle drie zien ze dat het stelsel, dat zij in evenwicht moeten houden, steeds meer ondermijnd wordt.
"De dreiging komt van verschillende kanten", zegt Jacqueline Schaap, deken van de orde van advocaten, tegen de NOS. "Van politici, vanuit de pers, of van burgers die zich uitspreken." De driehoek schrijft dat uitspraken van de rechter tegenwoordig worden afgedaan als 'ook maar een mening'. Volgens Schaap schaadt dit het vertrouwen in de instituties van de rechtsstaat.
Vroeger was de rechtsstaat vanzelfsprekend, maar de instituties worden steeds minder erkend, ziet Schaap. "Mensen gaan niet meer naar de rechter om te horen wie er gelijk heeft, maar om te horen dát ze gelijk hebben. En ze leggen zich niet meer neer bij een vonnis."
Het is niet alleen een Amsterdams geluid. De driehoek ziet dit soort bedreiging en intimidatie in het hele land. "Wij horen dit geluid overal. Wij voelden ons nu geroepen om de klok te luiden. Het stuk lag al klaar, maar wat er vorige week gebeurde was de druppel."
De rechtbank in Amsterdam oordeelde toen dat de islamitische predikers, die door ministers Van Weel en Faber geweerd werden, toch mochten komen spreken omdat het besluit van de ministers niet goed was onderbouwd. Vervolgens werden privégegevens van een rechter en zijn partner gedeeld op sociale media. De rechtbank deed aangifte van online intimidatie.
Uiteraard kun je het oneens zijn met een uitspraak van de rechter en mag je daar iets van zeggen, zegt Schaap. "Maar het gaat om de manier waarop. Richt je op de uitspraak, en niet op de persoon die de uitspraak doet."
De driehoek waarschuwt dat rechters daardoor niet meer onafhankelijk kunnen oordelen. Ook advocaten, die soms worden vereenzelvigd met de daden van hun cliënt, kunnen op die manier hun werk niet meer doen.
"In de landen om ons heen zien we waartoe dat kan leiden; corruptie, discriminatie, intimidatie. In een rechtsstaat gelden regels waar iedereen zich aan moet houden, ook de overheid. Dat behoedt ons voor het recht van de sterkste, de rijkste, of van wie het hardste schreeuwt."
De Amsterdamse driehoek vindt het beschermen van de rechtsstaat een verantwoordelijkheid van iedereen en hoopt dat er door deze noodkreet een discussie op gang komt. "Kijk eerst naar de feiten voor je iets roept. Ga eens lezen. Roep niet meteen dat het onzin is en dat een rechter of advocaat het niet goed doet. Je uitspraken kunnen gevolgen hebben."
Binnenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws