Lees hier al onze artikelen over de crisis in het Midden-Oosten.
De zesde en tevens laatste gijzelaar in de Gazastrook is overgedragen aan het Rode Kruis. Dat meldt de Israëlische krijgsmacht. Eerder op de dag kwamen al vijf andere gijzelaars vrij.
De zesde gijzelaar is volgens Israëlische media Hisham al-Sayed. Hij zat al sinds 2015 vast in de Gazastrook. Veel van de andere gijzelaars die zijn vrijgelaten, waren ontvoerd toen Hamas en andere gewapende Palestijnse groeperingen op 7 oktober 2023 een bloedige aanval uitvoerden op Israël.
De zes zijn vermoedelijk de laatste levende gijzelaars die worden vrijgelaten in de eerste fase van het bestand tussen Israël en Hamas. Die fase eindigt begin maart en er moet nog worden onderhandeld over de volgende stappen.
De vrijlating van de eerste vijf gijzelaars gebeurde publiekelijk op twee verschillende locaties. Daar zat enkele uren tussen, maar de opzet was vergelijkbaar. De gevangenen werden getoond aan een menigte en mochten daarna vertrekken met de hulporganisatie.
In Israël wordt de vrijlating van gijzelaars op de voet gevolgd. Op het zogenoemde gijzelaarsplein in Tel Aviv verzamelden zich zaterdag honderden mensen om live mee te kijken. Mensen reageerden verheugd en geëmotioneerd.
Tijdens het bestand zijn de afgelopen weken herhaaldelijk gijzelaars geruild voor Palestijnen die werden vastgehouden in Israël. De Israëlische autoriteiten laten dit keer naar verwachting zo'n zeshonderd Palestijnen vrij.
(ANP/Redactie)
In navolging van de twee gijzelaars die eerder op de dag vrijkwamen, zijn in de Gazastrook nog drie gijzelaars overgedragen aan het Rode Kruis. Een zesde gijzelaar wordt mogelijk op een andere locatie vrijgelaten.
De zes zijn vermoedelijk de laatste levende gijzelaars die vrijkomen tijdens de eerste fase van het bestand tussen Israël en Hamas. Die fase eindigt begin maart en er moet nog worden onderhandeld over wat er daarna gebeurt.
De gijzelaars waren voorafgaand aan hun vrijlating in Gaza op een podium getoond aan de menigte. Die praktijk is omstreden. De Verenigde Naties hebben er eerder scherpe kritiek op geuit.
Op zaterdag kwamen eerst Avera Mengistu en Tal Shoham vrij, enkele uren later volgden Eliya Cohen, Omer Shem Tov en Omer Wenkert. Later moet ook Hisham al-Sayed nog vrijkomen.
Vier van die gijzelaars zijn op 7 oktober 2023 ontvoerd. Toen voerden gewapende Palestijnse groepen een bloedige aanval uit op Israël. Mengistu en Sayed zijn ongeveer tien jaar geleden gevangengenomen.
(ANP/Redactie)
Hamas heeft zaterdagochtend in de Gazastrook twee Israëlische gijzelaars vrijgelaten, zo is te zien op een rechtstreekse uitzending van de overdracht van de twee gijzelaars aan het Rode Kruis.
De gijzelaars Tal Shoham en Avera Mengistu werden in Rafah in het zuiden van de Gazastrook kort op een podium gezet door gemaskerde en gewapende mannen. Shoham, die werd ontvoerd tijdens de terreuraanslag van 7 oktober 2023, werd gedwongen om enkele woorden te zeggen in een microfoon. Mengistu stond er met gebogen hoofd naast.
Nadien stapten de twee gijzelaars in auto's van het Rode Kruis. Het konvooi is vertrokken uit Rafah. Even later bevestigde het Israëlische leger dat het Rode Kruis de twee gijzelaars heeft overgedragen aan het leger.
De familie van Mengistu, die al meer dan tien jaar gegijzeld werd, reageerde emotioneel op de vrijlating. 'Onze familie heeft 10 jaren en vijf maanden van onvoorstelbaar lijden doorstaan. Al die tijd zijn er onophoudelijk inspanningen geweest om hem te laten terugkeren', stelt de familie in een verklaring.
De vrijlating maakt onderdeel uit van het staakt-het-vuren tussen Hamas en Israël dat sinds 19 januari van kracht is. Later op de dag moet Hamas nog vier mensen vrijlaten.
Lees ook: Na tien jaar laat Hamas ook twee ‘vergeten’ Israëlische gijzelaars vrij
(ANP/Redactie)
De familie van de Israëlische gijzelaar Shiri Bibas heeft bevestigd dat het lichaam dat Hamas vrijdag heeft overhandigd van haar is. 'Onze Shiri is vermoord in gevangenschap en nu naar huis teruggekeerd', aldus de familie in een verklaring.
Het Israëlische leger meldde zaterdagochtend op de radio dat het lichaam van Bibas is geïdentificeerd. Volgens het bericht is uit forensisch onderzoek, dat in de nacht van vrijdag op zaterdag werd uitgevoerd, gebleken dat Bibas waarschijnlijk samen met haar kinderen in gevangenschap is gedood.
‘Shiri Bibas werd op 7 oktober uit haar huis ontvoerd en in gevangenschap in Gaza gedood’, schreef de kibboets Nir Oz al in een verklaring vlak voor de officiële bevestiging van de identificatie door het leger.
Het stoffelijk overschot van Bibas had eigenlijk donderdag al naar Israël moeten terugkeren, samen met dat van haar kinderen Kfir en Ariel Bibas. Maar het lichaam dat Hamas toen via het Rode Kruis aan Israël overdroeg bleek van een andere, onbekende vrouw uit Gaza. Hamas gaf toe dat er wellicht een fout was gemaakt.
Kibboets Nir Oz liet in haar verklaring weten dat Bibas ‘in het land van Israël te rusten zal worden gelegd naast haar twee jonge zonen’.
Later op zaterdag zal Hamas zes levende gijzelaars overhandigen aan Israël als onderdeel van het staakt-het-vuren. In ruil hiervoor zullen meer dan 600 Palestijnse gevangenen door Israël worden vrijgelaten.
(Redactie)
Hamas heeft opnieuw een lichaam overgedragen aan het Rode Kruis. Dat meldt de hulporganisatie, die het lichaam vanavond van de Gazastrook naar Israël brengt, aan Israëlische media. Volgens Hamas gaat het om het lichaam van de Israëlische gijzelaar Shiri Bibas, die op 7 oktober 2023 met haar echtgenoot en twee kinderen werd ontvoerd uit hun woonplaats nabij de Gazastrook.
Gisteren droeg Hamas vier lichamen over aan Israël, waaronder die van de twee kinderen. Het lichaam waarvan Hamas zei dat het van Shiri Bibas was, bleek na Israëlisch dna-onderzoek echter van een niet-geïdentificeerde Palestijnse vrouw te zijn. De fout leidde tot woedende reacties van onder anderen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.
Daan de Vries
Lees ook: Teruggave verkeerd lichaam zet verhoudingen Israël en Hamas op scherp
Het Israëlische leger stelt dat leden van Hamas de gijzelaars Ariel en Kfir Bibas, twee jonge kinderen die Hamas op 7 oktober 2023 ontvoerde, enkele weken na hun ontvoering ‘met hun blote handen’ hebben gedood. Dat zou blijken uit forensisch onderzoek naar de lichamen van de tien maanden oude baby en zijn vierjarige broer. Eerder stelde Hamas dat de twee ontvoerde kinderen in 2023 waren omgekomen bij een Israëlisch bombardement, net als hun moeder.
De Israëlische verklaring over de dood van Ariel en Kfir Bibas is niet onafhankelijk geverifieerd. Legerwoordvoerder Daniel Hagari zegt dat Israël forensisch bewijsmateriaal en inlichtingen ter verificatie heeft overgedragen aan ‘internationale partners’. Om wat voor partijen het gaat, is niet duidelijk.
Hamas droeg de lichamen van de twee kinderen gisteren over aan Israël, als onderdeel van het staakt-het-vuren in de Gazastrook. Ook het lichaam van hun moeder zou zijn teruggegeven, maar gisteravond meldde het Israëlische leger dat het lichaam niet van Shiri Bibas was. Het zou ook niet gaan om het lichaam van een andere Israëlische gijzelaar, maar om dat van een Palestijnse vrouw van wie de identiteit niet bekend is. Hamas heeft erkend dat het mogelijk het verkeerde lichaam heeft overgedragen, en heeft Israël gevraagd het lichaam terug te geven voor verder onderzoek.
Daan de Vries
Hamas wil dat Israël het lichaam teruggeeft dat het gisteren heeft overgedragen aan Israël, en dat van omgekomen gijzelaar Shiri Bibas zou zijn. Na dna-onderzoek bleek volgens Israël dat het niet om haar of een andere gegijzelde ging en dus dat het van een Palestijnse vrouw moet zijn. Als Hamas het lichaam terugkrijgt, zegt het de Israëlische claim te willen onderzoeken.
Vooralsnog wil Hamas niet expliciet toegeven dat er een verkeerd lichaam is overgedragen. Wel zegt Hamas dat dat een mogelijkheid is. Waarschijnlijk was Shiri Bibas in hetzelfde gebouw als degene wier lichaam aan Israël is gegeven toen Israël het gebouw bombardeerde, zei Hamas eerder. Daarna zijn de lichamen mogelijk verwisseld. De beweging zegt al langer dat Bibas en haar kinderen door Israël zijn gedood, maar daar is geen bewijs voor geleverd.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu reageerde vandaag door te zeggen dat Hamas de wapenstilstand schendt en dat de beweging een ‘hoge prijs’ zal betalen voor het verwisselen van de lichamen. Hamas benadrukt dat het om een fout gaat en het niet de intentie heeft om het staakt-het-vuren te schenden. ‘Het is niet in ons belang om lichamen van gijzelaars achter te houden’, aldus Hamas in een verklaring.
Yassin Boutayeb
Het Internationale Rode Kruis (ICRC) zegt ‘bezorgd en ontevreden’ te zijn over de wijze waarop Hamas de vrijlating van Israëlische gijzelaars regelt. De kritiek van de hulporganisatie volgt op de overdracht van Hamas van een lichaam dat niet van de omgekomen gijzelaar Shiri Bibas blijkt te zijn.
‘Het ICRC mengt zich niet in de screening en het onderzoeken van de omgekomen gijzelaars, dat is de verantwoordelijkheid van de betrokken partijen’, aldus het Rode Kruis in een verklaring. Wel noemt de hulporganisatie het problematisch dat Hamas het vrijgeven van zowel levende als overleden gijzelaars niet op een discrete en menswaardige manier laat plaatsvinden.
Ook de baas van de Verenigde Naties, António Guterres, heeft kritiek op de manier waarop Hamas de doodskisten van de gijzelaars donderdag publiekelijk tentoonstelde op een podium. ‘Volgens het internationaal recht moet elke overdracht van overleden gijzelaars zonder wrede en onmenselijke behandeling plaatsvinden, waarbij het respect voor de overledenen en de nabestaanden wordt gewaarborgd’, zo schrijft Guterres in een verklaring op X.
Yassin Boutayeb
De militante Palestijnse beweging Hamas zegt in een reactie dat het erop lijkt dat het lichaam van de omgekomen Israëlische gijzelaar Shiri Bibas per ongeluk is verwisseld met het lichaam van iemand anders, schrijft persbureau Reuters. Volgens Hamas is Bibas omgekomen door een Israëlisch bombardement en lagen haar stoffelijke resten samen met die van anderen onder het puin. Daardoor zou mogelijk een fout zijn gemaakt, zegt Hamas.
Dat Bibas en haar kinderen zijn omgekomen door een Israëlisch bombardement beweert Hamas al langer, maar tot nu toe is daar geen bewijs voor geleverd.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zei eerder vandaag dat Hamas de ‘volle prijs’ zal betalen voor de actie en stelt dat Hamas de voorwaarden van het staakt-het-vuren schendt. De extreemrechtse Israëlische minister van Financiën, Bezalel Smotrich, sloot zich daarbij aan en ging nog een stap verder. Hij riep op tot de ‘volledige vernietiging’ van Hamas.
Yassin Boutayeb
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zegt dat Hamas de ‘volle prijs’ zal betalen voor het niet vrijgeven van het lichaam van de Israëlische gijzelaar Shiri Bibas. De militante groepering droeg gisteren wel de lichamen van haar twee kinderen over, maar stuurde een lichaam terug in de kist van Shiri Bibas, dat het niet heeft kunnen identificeren.
‘De wreedheid van de Hamas-monsters kent geen grenzen’, zo sprak Netanyahu in een videoboodschap. De premier zegt dat Hamas ‘op een ongelooflijk cynische wijze het lichaam van een Palestijnse vrouw in de kist van Bibas heeft gestopt’. Netanyahu noemt de actie van Hamas een schending van de wapenstilstand en zegt dat Israël ervoor zal zorgen dat het lichaam van Bibas terugkomt.
De militante groepering heeft nog niet gereageerd op de beschuldigingen. De vader van de omgekomen kinderen en echtgenoot van Shiri, Yarden Bibas, werd eerder levend vrijgelaten. Volgens Hamas is zijn familie omgekomen bij een Israëlische luchtaanval, maar Israël zegt dat Hamas ze heeft gedood.
Yassin Boutayeb
Israël reageert woest nadat volgens het leger uit dna-onderzoek is gebleken dat een van de vier lichamen die Hamas gisteren heeft overgedragen niet van een gijzelaar is. Vertegenwoordiger Danny Danon van Israël bij de VN eist dat de Veiligheidsraad zich uitspreekt tegen Hamas: ‘Dit is een nieuw dieptepunt. Een kwaad en een wreedheid die geen gelijke kennen.’
Drie lichamen, die van kinderen Ariël en Kfir Bibas, en van de 84-jarige Oded Lifshitz, konden wel worden geïdentificeerd. Het vierde lichaam is niet van moeder Shiri van de kinderen Bibas, aldus Israël, en ook niet van een andere Israëlische gijzelaar.
Hamas overhandigde donderdag bij een ceremonie in Gaza met veel bombarie vier zwarte kisten aan het Rode Kruis die vervolgens naar Israël werden gebracht. De manier waarop dat ging, op een podium met een poster waarop premier Netanyahu als vampier was afgebeeld, wekte al zeer veel verontwaardiging in Israël en de internationale gemeenschap.
De kibboets waar de familie Bibas vandaan komt zegt in een verklaring te zullen blijven vechten voor de terugkeer van moeder Shiri. Volgens Hamas is zij samen met haar kinderen omgekomen bij een Israëlisch bombardement. Daarvoor heeft Hamas nooit bewijs geleverd. Israël zegt na onderzoek dat de kinderen zijn gedood door Hamas in november 2023, Oded Lifshitz zou zijn gedood door de verwante beweging Islamitische Jihad.
Israël, dat spreekt van een zeer ernstige schending van de voorwaarden van het staakt-het-vuren, eist dat het lichaam van Shiri Bibas, als ze inderdaad dood is, zaterdag alsnog wordt overgedragen door Hamas. Volgens planning moet Hamas zaterdag zes levende gijzelaars overdragen.
Redactie
In de buitenwijken Bat Jam en Holon van de Israëlische hoofdstad Tel Aviv zijn donderdagavond drie bussen ontploft. Dat melden de politie en Israëlische media. Er zijn geen gewonden gevallen.
Volgens de Israëlische krant The Times of Israel waren de bussen leeg en stonden ze op een parkeerterrein. Mogelijk waren de explosieven bedoeld om vrijdagochtend af te gaan en waren de tijdsklokken verkeerd afgesteld.
De Israëlische politie sprak van een 'vermoedelijk georganiseerde terroristische aanslag'. Volgens de politie zijn twee explosieven in andere bussen onschadelijk gemaakt.
Veiligheidstroepen zoeken momenteel massaal verder naar verdachten en verdachte voorwerpen. Volgens de nieuwswebsite ynet zijn de busdiensten in de stad op politiebevel volledig opgeschort.
De Israëlische premier Netanyahu heeft aangekondigd dat zijn veiligheidskabinet bijeenkomt naar aanleiding van de explosies.
Redactie
Het lichaam van de vrouw dat Hamas donderdag heeft overgedragen samen met de lichamen van de baby Kfir en zijn 4-jarige broertje Ariel Bibas is niet van hun moeder, Shiri Bibas. Dat zegt het Israëlische leger (IDF) in een verklaring op X.
Het lichaam is ook niet van een andere gegijzelde, aldus het Israëlische leger. Het is een anoniem, niet geïdentificeerd lichaam, zegt het IDF in een verklaring. De lichamen van de twee kinderen zijn wel geïdentificeerd, evenals dat van een man, wiens lichaam tegelijk met de andere drie werd overgedragen.
De kinderen zijn niet bij Israëlische bombardementen omgekomen, maar Hamas heeft ze in november 2023 'bruut vermoord', aldus een woordvoerder van de Israëlische strijdkrachten.
Hamas droeg donderdag de vier lichamen over. Voorafgaand daaraan werden de kisten onder grote belangstelling getoond op een podium. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu stond er op een spandoek afgebeeld als vampier. De Israëlische regering reageerde woedend daarop. Shiri Bibas, haar twee kinderen en de 83-jarige Oded Lifshitz werden ontvoerd op 7 oktober 2023, toen Hamas Israël binnenviel en daarbij meer dan 1200 mensen doodde en zeker 250 mensen gijzelde.
ANP
• Een konvooi van het Rode Kruis heeft in de Zuid-Gazaanse stad Khan Younis de stoffelijke overschotten van vier Israëlische gijzelaars ontvangen van Hamas. Het gaat om de lichamen van Shiri Bibas, haar twee jonge kinderen Ariel en Kfir en de 84-jarige Oded Lifshitz.
• De manier waarop Hamas dat deed, leidde tot veel verontwaardiging. Achter het podium met de kisten erop hing een grote poster met een illustratie van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu als duivel. Volgens een tekst bij de poster waren de gijzelaars omgekomen tijdens een bombardement door Israël. Hier heeft Hamas vooralsnog geen bewijs voor geleverd.
• Israël reageerde woedend, ook mensenrenchtenchef van de VN Volker Turk noemde het tafereel ‘weerzinwekkend’. ‘Internationale wetten verbieden de wrede, onmenselijke of vernederende behandeling van de lichamen van overleden gijzelaars.'
Duizenden Israëliërs hebben in Tel Aviv een minuut stilte gehouden nadat Hamas de lichamen had teruggegeven van vier gijzelaars. Er verzamelde zich een menigte op het zogenoemde Gijzelaarsplein.
Hamas toonde vanochtend grafkisten met de vier gedode gijzelaars op een podium. Dat gebeurde naast de beeltenis van premier Benjamin Netanyahu als vampier. Netanyahu zei woedend te zijn op de ‘monsters van Hamas’. Ook de Verenigde Naties spraken van een wrede vertoning en stelden dat de overdracht van lichamen voortaan niet meer publiekelijk zou mogen plaatsvinden.
Dylan van Bekkum
Dat Hamas de lichamen van vier dode Israëlische gijzelaars in kisten op een podium uitstalde, is ‘weerzinwekkend’, zegt Volker Turk, mensenrechtenchef van de Verenigde Naties. Vandaag werden de lichamen van de gijzelaars, onder wie twee jonge kinderen, overgedragen aan Israël.
‘Internationale wetten verbieden de wrede, onmenselijke of vernederende behandeling van de lichamen van overleden gijzelaars’, aldus Turk. De aanpak van Hamas, vergelijkbaar met de eerdere uitwisseling van levende gijzelaars, voldoet daar niet aan, volgens hem.
Achter het podium met de kisten erop hing een grote poster met een illustratie van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu als duivel. Volgens een tekst bij de poster waren de gijzelaars omgekomen tijdens een bombardement door Israël. Hier heeft Hamas vooralsnog geen bewijs voor geleverd.
De internationale gemeenschap reageerde vandaag ontsteld op de overdracht. Zo heeft de Argentijnse president Javier Milei een nationale dag van rouw afgekondigd. De twee jonge gijzelaars, Kfir en Ariel Bibas, hadden naast de Israëlische ook de Argentijnse nationaliteit, via hun vader. Ze werden met hun moeder op 7 oktober 2023 ontvoerd door Hamas.
De Israëlische president Isaac Herzog vroeg de overleden gijzelaars vandaag om vergiffenis, omdat de Israëlische staat hen op 7 oktober niet heeft kunnen beschermen.
Frank Rensen
Een konvooi van het Rode Kruis heeft in de Zuid-Gazaanse stad Khan Younis de stoffelijke overschotten van vier Israëlische gijzelaars ontvangen van Hamas. De overdracht is onderdeel van de eerste fase van het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas.
Het gaat om de lichamen van Shiri Bibas, haar twee jonge kinderen Ariel en Kfir en de 84-jarige Oded Lifshitz. Alle vier werden op 7 oktober 2023 door Hamas ontvoerd. Hoe de vier zijn omgekomen of gedood, is niet duidelijk. Hamas beweert dat ze zijn gedood tijdens een Israëlisch bombardement, wat Israël ‘wrede propaganda’ heeft genoemd.
De lichamen werden door Hamas in vier kisten overhandigd, achter een gordijn op een podium. Op een grote poster werd de bewering herhaald dat Israël de vier heeft gedood, en Hamas toonde ook overblijfselen van raketten waarmee dat zou zijn gebeurd.
Bij eerdere overhandigingen moesten gijzelaars op een podium een verklaring voorlezen waarin ze hun bewakers bedankten voor de zestien maanden waarin ze werden gegijzeld. Die aanpak leidde tot Israëlische woede: premier Netanyahu sprak al over een ‘monsterlijke show’.
Op zaterdag overhandigt Hamas naar verwachting zes levende gijzelaars aan Israël. Tijdens de eerste fase zijn vooralsnog negentien gijzelaars vrijgekomen. In ruil daarvoor heeft Israël in totaal meer dan 730 Palestijnse gevangenen vrijgelaten. Na deze week blijven er nog vier Israëlische gijzelaars over in Gaza van de 33 die in de eerste fase vrij moeten komen. Die zijn zeer waarschijnlijk dood, zegt Israël.
Frank Rensen
• De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is weer begonnen met het vaccineren van kinderen in de Gazastrook tegen polio. Ondanks een eerdere vaccinatiecampagne gaat het virus waarschijnlijk nog steeds rond in het gebied.
• Vijf reservisten van het Israëlische leger zijn aangeklaagd voor het mishandelen van een Palestijnse gevangene. Zij waren gestationeerd in het beruchte militaire detentiecentrum Sde Teiman. De militairen zouden zo hard geslagen hebben dat de ribben van de gevangene braken. Ook zou deze seksueel zijn misbruikt.
• Het Israëlische leger zegt dat het een militant van Hezbollah heeft gedood in de Zuid-Libanese gemeente Aita al-Shaab. De militant handelde volgens Israël in wapens in de regio. Volgens nieuwszender Al Jazeera is de omgekomen persoon de zoon van de burgemeester. Hij zou door een Israëlische drone zijn geraakt toen hij voor zijn huis in een auto zat.
Het Israëlische leger zegt dat het een militant van Hezbollah heeft gedood in de Zuid-Libanese gemeente Aita al-Shaab. De militant handelde volgens Israël in wapens in de regio. Volgens nieuwszender Al Jazeera is de omgekomen persoon de zoon van de burgemeester. Hij zou door een Israëlische drone zijn geraakt toen hij voor zijn huis in een auto zat.
De aanval komt een dag nadat Israël zich voor het grootste deel heeft teruggetrokken uit Zuid-Libanon. Israël blijft nog wel actief in vijf ‘bufferzones’, nabij de grens. Zo zegt het land ervoor te willen zorgen dat Hezbollah niet opnieuw een bedreiging kan vormen voor de inwoners van Noord-Israël. Libanon noemt dat een schending van het staakt-het-vuren dat Israël en Hezbollah in november vorig jaar met elkaar sloten.
De Libanese president Joseph Aoun drong er bij de Amerikaanse nationale veiligheidsadviseur Mike Waltz vandaag op aan dat Israël zich volledig terug moet trekken uit het zuiden van Libanon. Alleen dan kan de door de VS bemiddelde wapenstilstand volledig geïmplementeerd worden, stelt Aoun.
Yassin Boutayeb
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is weer begonnen met het vaccineren van kinderen in de Gazastrook tegen polio. Ondanks een eerdere vaccinatiecampagne gaat het virus waarschijnlijk nog steeds rond in het gebied.
Ruim 590 kinderen onder de 10 jaar moeten de komende tijd gevaccineerd worden tegen polio. Dat is nodig omdat niet alle kinderen bereikt werden tijdens de vorige campagne. Hoewel Israël en Hamas in september en oktober vorig jaar akkoord gingen met gevechtspauzes om 640 duizend kinderen te vaccineren, konden enkele duizenden van hen in het toen hermetisch afgesloten noorden niet bereikt worden.
Hoewel er geen recente besmettingen zijn geconstateerd, is het virus onlangs wel aangetroffen in rioolwatermonsters. Volgens de organisatie creëren de huidige omstandigheden in Gaza, waar veel rioolwaterpompen en alle waterzuiveringsinstallaties zijn vernietigd, de ideale omstandigheden voor het virus om zich verder te verspreiden. De WHO zegt van het huidige staakt-het-vuren gebruik te willen maken om een uitbraak te voorkomen. In april moet er nog vaccinatieronde volgen.
Thom Canters
In de Zuid-Gazaanse stad Khan Younis zou Israël een 16-jarige jongen hebben doodgeschoten. Dat meldt het lokale ziekenhuis aan de Arabische nieuwszender Al Jazeera. Ondanks het staakt-het-vuren dat van kracht is, voert Israël nog geregeld aanvallen uit op het gebied.
Naar eigen zeggen heeft dat te maken met Gazanen die zich niet houden aan de instructies van het leger. In een verklaring schrijft het leger vandaag dat in het zuiden van Gaza heeft geschoten op een persoon die in de buurt van militairen kwam. Hij zou niet weg zijn gegaan toen waarschuwingsschoten werden gelost. Of de persoon is gedood, zegt het leger niet. Volgens het ziekenhuis was de tiener in zijn rug geschoten.
Hamas dreigde eerder deze maand de vrijlating van enkele gijzelaars uit te stellen, omdat Israël de voorwaarden van het bestand zou schenden. Zo zouden Palestijnen die terug willen keren naar hun huizen in het noorden beschoten worden. Volgens de Gazaanse autoriteiten zijn meer dan 100 Palestijnen gedood sinds het ingaan van het staakt-het-vuren een maand geleden.
Thom Canters
Vijf reservisten van het Israëlische leger zijn aangeklaagd voor het mishandelen van een Palestijnse gevangene. Zij waren gestationeerd in het beruchte militaire detentiecentrum Sde Teiman. De militairen zouden zo hard geslagen hebben dat de ribben van de gevangene braken. Ook zou seksueel zijn misbruikt.
De vijf verdachten werden afgelopen juli opgepakt in verband met de mishandeling van de gevangene. Dat leidde tot grote commotie in de Israëlische regering. Demonstranten, onder wie extreemrechtse parlementariërs van premier Benjamin Netanyahu’s coalitie, drongen binnen bij de basis om te eisen dat de militairen weer zouden worden vrijgelaten. Waar Netanyahu de rellen veroordeelde, noemde zijn toenmalig minister van Nationale Veiligheid, Itamar Ben-Gvir, de militairen helden.
In de aanklacht valt te lezen dat de militairen de gevangene vijftien minuten lang sloegen, schopten, op zijn lichaam gingen staan, en over de grond sleepten, zo schrijft The Times of Israel. Bovendien zouden ze hem getaserd hebben. De gevangene liep naast ribbreuken ook verwondingen op aan zijn anus, nadat hij met een scherp object in zijn billen zou zijn gestoken.
Sde Teiman werd afgelopen juni ontruimd, nadat verhalen naar buiten waren gekomen van ex-gedetineerden en klokkenluiders over wijdverspreide mishandeling binnen de gevangenismuren. Gevangenen verklaarden te zijn geslagen, dagenlang te zijn geblinddoekt en zo strak te zijn geboeid dat lichaamsdelen operatief moesten worden verwijderd. Eerder deze maand werd een andere reservist door een militaire rechtbank veroordeeld voor het mishandelen van gevangenen tijdens hun transport naar Sde Teiman. Hij kreeg zeven maanden celstraf.
Thom Canters
Hamas is bereid zijn resterende Israëlische gijzelaars in één keer uit te wisselen met Palestijnse gevangenen tijdens de tweede fase van het bestand in Gaza. Die stap zou volgens de Palestijnse beweging moeten leiden tot een 'permanent staakt-het-vuren' en de 'volledige terugtrekking' van Israëlische troepen uit de kuststrook. Dat zei Hamas-woordvoerder Hazem Qasim dinsdag op Telegram.
Qasim zei in dat bericht ook dat Hamas weigert om de Gazastrook te verlaten, een wens van het Israëlische veiligheidskabinet, of zich te ontwapenen. De beweging stelt dat alle regelingen voor de toekomst van Gaza gebaseerd moeten zijn op Palestijnse consensus. Maandag zei Qasim nog dat Hamas de macht over het gebied afstaat als dat in het belang is van de inwoners van Gaza.
Israël en Hamas kwamen in januari een staakt-het-vuren overeen, maar die verloopt begin maart. De Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Gideon Saar zei dat de besprekingen om de wapenstilstand te verlengen 'de komende dagen' zullen beginnen.
ANP
• Het Israëlische leger heeft zich vandaag voor het grootste deel teruggetrokken uit Zuid-Libanon. Het leger blijft wel actief in vijf verschillende ‘onbewoonde bufferzones’, maakte Israëls buitenlandminister Gideon Saar duidelijk. Israël zegt zich pas volledig terug te trekken als het Libanese leger de volledige controle heeft overgenomen in het zuiden van het land en Hezbollah zich niet kan hergroeperen. De Libanese autoriteiten zien dat als een overtreding van het afgesproken staakt-het-vuren, op grond waarvan Israël had beloofd vandaag al zijn troepen terug te trekken.
Het Israëlische leger heeft zich vandaag voor het grootste deel teruggetrokken uit Zuid-Libanon. Het leger blijft wel actief in vijf verschillende ‘onbewoonde bufferzones’, maakte Israëls buitenlandminister Gideon Saar duidelijk. Israël zegt zich pas volledig terug te trekken als het Libanese leger de volledige controle heeft overgenomen in het zuiden van het land en Hezbollah zich niet kan hergroeperen. De Libanese autoriteiten zien dat als een overtreding van het afgesproken staakt-het-vuren, op grond waarvan Israël had beloofd vandaag al zijn troepen terug te trekken.
Desondanks trokken Libanezen vandaag terug naar hun dorpen in het zuiden. Op veel plekken zijn woningen (deels) vernietigd en zoeken mensen tussen het puin naar omgekomen familieleden en persoonlijke eigendommen. In Kfar Kila, nabij de grens met Israël, is geen woning ongeschonden gebleven. ‘Ons huis, net als alle andere huizen, is vernietigd’, zei een 25-jarige inwoner tegen de BBC.
Yassin Boutayeb
Het Israëlische leger heeft zich grotendeels uit het zuiden van Libanon teruggetrokken. Dat melden Israël en Libanon vandaag. Op vijf locaties in het grensgebied blijven Israëlische militairen aanwezig, zoals het leger gisteren al aankondigde. Dit ondanks de Israëlische belofte uit het staakt-het-vuren met Hezbollah om uiterlijk vandaag geheel de aftocht te blazen in Zuid-Libanon.
Israël ‘blijft aanwezig in de bufferzone in Libanon en zal krachtig en compromisloos blijven optreden tegen iedere schending [van het staakt-het-vuren] van Hezbollah’, zei de Israëlische minister van Defensie, Israel Katz, in een verklaring. Hezbollah beschuldigde Israël er gisteren al van het bestand te schenden door de deadline voor de terugtrekking te oveschreiden.
De vijf locaties waarop het leger nog opereert zijn onbewoonde gebieden, voor de rest is Israël uit Libanon vertrokken. Bronnen bij de Libanese krijgsmacht vertellen persbureau AFP dat het militairen naar de gebieden heeft gestuurd waar Israël vertrokken is.
Frank Rensen
Israël verwacht dat Hamas komende donderdag de lichamen van vier overleden Israëlische gijzelaars overhandigt. Dat meldt een overheidsfunctionaris aan persbureau Reuters. Komende zaterdag moeten er bovendien zes nog levende gijzelaars richting Israël worden gebracht.
Tot nu toe heeft Hamas 19 gijzelaars overhandigd aan Israël tijdens de eerste fase van het staakt-het-vuren. In ruil daarvoor heeft Israël in totaal meer dan 730 Palestijnse gevangenen vrijgelaten. Als de komende week verloopt zoals gepland, blijven er nog vier Israëlische gijzelaars over in Gaza van de 33 die in de eerste fase vrij moeten komen. Israël verwacht dat deze vier gijzelaars inmiddels zijn overleden.
De afgelopen week leek het staakt-het-vuren op omvallen te staan. Hamas beschuldigde Israël ervan de voorwaarden van het bestand te schenden door de toegang van hulpgoederen in de Gazastrook te belemmeren. Om die reden schortte Hamas de vrijlating van gijzelaars op, maar trok dit besluit weer in nadat Israël en de VS dreigden de oorlog weer te hervatten.
Frank Rensen
Het Israëlische leger zal zich morgen na afloop van het staakt-het-vuren met Hezbollah niet volledig terugtrekken uit het zuiden van Libanon. Dat heeft het leger vandaag bevestigd, meldt de Israëlische krant The Times of Israël. Israël komt hiermee terug op een belofte uit de vredesonderhandelingen met de militante Libanese groepering.
De strijdmacht zal op vijf grensplaatsen in Zuid-Libanon grens aanwezig blijven. Het is niet bekend voor hoe lang dat het geval zal zijn. Het gaat om onbewoonde gebieden, van een heuvelgebied nabij de westkust van Libanon tot de omgeving in de buurt van het oostelijke dorp Metula. Het leger blijft daar naar eigen zeggen omdat het demonstraties verwacht van Hezbollah-gezinde burgers die de komende dagen zullen terugkeren naar hun woningen in de grensregio.
Ook meldt het Israëlische leger de grens te willen bewaken tegen oprukkende troepen van Hezbollah. Volgens The Times of Israel hebben de Israëlische strijdmachten de afgelopen dagen meerdere wapendepots en tunnels van Hezbollah verwoest in Zuid-Libanon.
Frank Rensen
Libanon hamert erop dat Israël zich volgens de voorwaarden van het staakt-het-vuren moet terugtrekken uit het zuiden van het land. De onlangs aangetreden Libanese president Joseph Aoun zegt Israël ‘op verschillende niveaus’ aan te sporen zich aan de afspraken te houden. Daarbij vraagt de president steun aan onder meer de Verenigde Staten, die moeten toezien op de naleving van de deal.
Sinds eind november 2024 geldt in Libanon een staakt-het-vuren. Daarbij kwamen Israël en de militante beweging Hezbollah overeen dat beiden zich zouden terugtrekken uit het zuiden van Libanon. Het Libanese regeringsleger en VN-vredestroepen moeten het machtsvacuüm in de regio vervolgens vullen. Israël heeft echter al twee keer om uitstel gevraagd. De nieuwste deadline verloopt morgen. Vanochtend eiste Hezbollah-leider Naim Qassem nog eens dat Israël uiterlijk morgen weg moet zijn.
Ondanks de afspraken tussen Israël en Hezbollah is het onrustig in de grensregio. Eerder vandaag maakte het Israëlische leger bekend een luchtaanval te hebben uitgevoerd in de Zuid-Libanese stad Sidon. Daarbij kwam volgens Israël een functionaris van Hamas om het leven.
In het laatste verzoek om uitstel van de deadline zei Israël het nodig te vinden om op vijf specifieke plaatsen in Zuid-Libanon nog troepen aan de grond te houden. De exacte reden daarvoor maakte Israël niet bekend. De uiterste datum zou verschoven moeten worden naar 28 februari, maar dat verzoek is vooralsnog niet gehonoreerd door de toeziende landen. De vorige keer dat Israël om uitstel vroeg, gaven de Verenigde Staten daar vlak voor het verstrijken van de deadline toestemming voor.
Dana Holscher
Israël heeft opdracht gegeven voor de bouw van 974 woningen op de bezette Westelijke Jordaanoever, volgens een waakhond die zich buigt over kolonisatie. Waakhond Peace Now meldt dat de huizen bij de nederzetting Efrat moeten komen, waardoor het de groei van de nabijgelegen Palestijnse stad Bethlehem belemmert.
Israël heeft meer dan honderd illegale nederzettingen gebouwd op de Westoever, waar in totaal zo’n 500 duizend Israëlische kolonisten wonen. De nederzetting Efrat is een moderne woonwijk met ruim 12 duizend inwoners. Tel daar de nieuwe woningen bij op, en het inwonertal kan groeien met wel 40 procent, aldus Peace Now. De start van de bouw kan volgens de waakhond nog een jaar op zich laten wachten.
In 1967 nam Israël de Westelijke Jordaanoever in, tegelijk met Gaza en Oost-Jeruzalem. Behalve het bouwen van illegale nederzettingen voor Israëlische burgers heeft Israël de Palestijnse bevolking weggestopt in enclaves, waar het Israëlische leger controle over uitoefent. Mensenrechtenorganisatie Amnesty spreekt van ‘apartheid’. Israël ontkent dat en beargumenteert dat het gebied van oudsher aan het Joodse volk toebehoort.
Dana Holscher
Nederlanders hebben sinds oktober 25,6 miljoen euro gedoneerd aan Giro555 voor slachtoffers van het geweld in het Midden-Oosten. Dat melden de samenwerkende hulporganisaties. Het geld wordt ingezet voor medische hulp, schoon drinkwater, voedsel, dekens en vaccinaties, tegen onder meer polio. Intussen zijn al honderdduizenden mensen geholpen.
Giro555-actievoorzitter Harm Goossens noemt het ‘indrukwekkend om te zien wat Nederland heeft opgehaald. Hiermee verlenen we volop hulp aan getroffenen in het Midden-Oosten. Daar gaan we de komende tijd mee door.’ Na een speciale actiedag op 14 oktober stond de teller op 15 miljoen euro. In de week erna liep het ingezamelde bedrag op tot ruim 21 miljoen euro en ook daarna bleven er nog donaties binnenkomen. Het gironummer was open tot 31 januari.
De gebieden waar de noodhulp wordt verleend zijn Gaza, de Westelijke Jordaanoever, Libanon, Syrië en Israël. Vooral nu de toegang tot Gaza is verbeterd door het staakt-het-vuren met Israël, kunnen de hulpverleners hun inspanningen daar opschalen. Ze werken aan herstel van de medische zorg, vooralsnog vanuit mobiele klinieken en noodhospitalen. Ook worden inwoners geholpen bij het herstellen van woningen en scholen.
In alle werkgebieden is er speciale aandacht voor kinderen. Zij krijgen psychosociale steun om hun trauma’s te verwerken.
In het najaar brengt Giro555 gedetailleerd rapport uit met cijfers en informatie over de actie voor het Midden-Oosten.
ANP
Dit was het belangrijkste nieuws over het Midden-Oosten van afgelopen week:
• De afgelopen week leek het staakt-het-vuren in Gaza op omvallen te staan. Volgens Hamas schendt Israël de voorwaarden van het bestand en om die reden schortte Hamas de vrijlating van nieuwe gijzelaars op. Na dreigementen van Israël en de Amerikaanse president Trump dat de oorlog anders zou worden hervat, liet Hamas zaterdag toch drie gijzelaars vrij. Daarmee lijkt het fragiele bestand vooralsnog gered. Israël liet in ruil 369 Palestijnse gevangenen vrij.
• Het Israëlische ministerie van Defensie meldt weer een zending zware bommen en munitie te hebben ontvangen van de Verenigde Staten. De Amerikaanse president Donald Trump heeft daarmee een besluit van zijn voorganger Joe Biden teruggedraaid: die blokkeerde de zending van dit wapentuig afgelopen mei. ‘Burgers in Gaza zijn gedood als gevolg van deze bommen’, zei Biden toen.
• Het Israëlische leger wil langer aanwezig blijven in het zuiden van Libanon dan voorheen afgesproken. Het is de tweede keer dat Israël om uitstel vroeg voor het terugtrekken van de grondtroepen. In het bestand tussen Israël en de Libanese militie Hezbollah waren beide partijen overeengekomen dat Hezbollah zich terug zou trekken uit het zuiden van Libanon.
Lees hierhet liveblog van vorige week terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant