In Sierra Leone zingt de naam ‘Adebayor’ rond, een Sierra Leoonse dissident die al jaren in Eindhoven verblijft. Mogelijk wil de Sierra Leoonse overheid drugsbaron Jos L. tegen de omstreden criticaster ruilen.
Een kleine greep uit Sierra Leoonse media: ‘Kan Adebayor worden geruild voor Jos L.?’, ‘Zal de Nederlandse regering eindelijk toegeven aan het verzoek om Adebayor over te dragen?’ en: ‘Men neemt aan dat de aanwezigheid van een veroordeelde Nederlandse drugsbaron wordt gebruikt als onderhandelingsmiddel.’
De mediastorm volgt op de mededeling dat het West-Afrikaanse land twee keer tevergeefs een uitleveringsverzoek voor ‘Adebayor’ bij de Nederlandse autoriteiten heeft ingediend. Dat maakte de Sierra Leoonse minister van Informatie Chernor Bah vorige week bekend tijdens een persconferentie over het Nederlandse uitleveringsverzoek voor Jos L., beter bekend als ‘Bolle Jos’.
De naam Adebayor zal de meeste Nederlanders niets zeggen, maar voor de 8 miljoen inwoners van Sierra Leone is deze man óf een held óf een gevaarlijke crimineel. Over zijn identiteit is weinig bekend, maar vermoedelijk is zijn echte naam Abdul Will Kamara en woont hij al geruime tijd in Nederland. Hij bouwde vanuit hier zijn beroemdheid op na het aantreden van de eerste regering van de Sierra Leoonse president Julius Maada Bio in 2018.
Adebayor maakt wekelijkse radioprogramma’s waarin hij felle kritiek uit op de regering van de Sierra Leone People’s Party (SLPP). Hij heeft een enorme schare volgers, juist omdat hij kan zeggen wat anderen niet durven te zeggen. Directe kritiek uiten op de politieke elite is niet zonder risico. Als Adebayor naar Sierra Leone komt, zal hij volgens zijn volgers voor de rest van zijn leven in de gevangenis verdwijnen.
In 2020 plaatste de SLPP een oproep op haar website aan ‘vredelievende burgers van Sierra Leone’ om Adebayor aan te geven voor opruiing, voorzien van telefoonnummers van de Nederlandse politie. Volgens aanhangers van de regeringspartij roept Adebayor in zijn tirades op tot gewelddadig verzet en zelfs het omverwerpen van de regering, waarmee hij de vrede in Sierra Leone in gevaar brengt. Ook zou hij politici en diplomaten hebben bedreigd.
De politieke influencer wordt gezien als een van de belangrijkste motoren achter de protesten tegen de torenhoge inflatie en de regering die op 10 augustus 2022 uit de hand liepen. Bij gewelddadige confrontaties tussen de demonstranten en de politie vielen zeker 27 doden.
De afgelopen jaren nam zijn populariteit af, maar sinds de persconferentie vorige week staat Adebayor weer volop in de aandacht. Volgers van de Sierra Leoonse politiek denken dat de regering uit is op een uitruil en zijn tegenstanders moedigen dat ook aan. In sommige media wordt gespeculeerd dat de onlangs gelekte videobeelden van Bolle Jos en president Bio ‘een strategische zet’ waren om Adebayor eindelijk opgepakt te krijgen.
De minister van Informatie zei vorige week dat Sierra Leoonse ministers Nederland hebben bezocht en ‘alle relevante bewijzen en documentatie’ hebben ingediend, maar dat Nederland daarop geen actie heeft ondernomen. Hij zei niet wanneer dit zich afspeelde. Het Nederlandse ministerie van Justitie en Veiligheid bevestigt in een schriftelijke reactie alleen dat er gesprekken zijn gevoerd met Sierra Leone over ‘de zaak van Adebayor’ en ‘de (on)mogelijkheden met betrekking tot deze zaak in Nederland’.
Sierra Leoonse media maken de vergelijking met gevangenenruilen tussen de VS en Rusland, maar vragen zich af of deze ruil juridisch haalbaar is. Volgens het Nederlandse recht genieten politieke dissidenten bescherming, een notie die een jurist in in de krant Awareness Times ook aanhaalt. Adebayor reageert zelf in een video: ‘Ik ben in Nederland, ik ben veilig en ik ga nergens heen.’
De onthulling kan wellicht beter gezien worden als poging om de beeldvorming rondom de zaak-Bolle Jos te kantelen. Tijdens de persconferentie uitte de minister van Informatie veel kritiek op Nederland. Volgens Bah zou Nederland heel laat contact hebben opgenomen, bij voorkeur communiceren via sociale media en op het laatste moment een bezoek aan Sierra Leone hebben afgezegd. Het Nederlandse ministerie van Justitie en Veiligheid reageert daarop aan de Volkskrant dat minister David van Weel openstaat voor een gesprek met zijn Sierra Leoonse collega.
Ook benadrukte Bah dat Sierra Leone als ‘soevereine staat’ complexe procedures moet doorlopen om het uitleveringsverzoek te beoordelen. Sierra Leone wil internationaal niet te boek staan als slechte partner of als ‘drugsland’, maar is misschien niet in staat om Jos L. uit te leveren. Het is niet duidelijk of hij nog in Sierra Leone verblijft en of de autoriteiten de middelen hebben om zo’n machtige crimineel te arresteren en te beveiligen.
Bovendien is het de vraag of de regering daar zelf baat bij heeft. Mogelijk beschikt de drugsbaron over zeer belastende informatie over belangrijke zakenlui en politici. Er zijn aanwijzingen dat hij al twee jaar in Sierra Leone verblijft, een relatie met de dochter van de president heeft en flink heeft geïnvesteerd in vastgoed en industrie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant