De Britse premier Keir Starmer heeft als eerste westerse leider toegezegd om vredestroepen naar Oekraïne te sturen zodra er een akkoord ligt. Waarom is hij haantje-de-voorste?
is correspondent Groot-Brittannië van de Volkskrant.
‘We kijken aan tegen een eens-per-generatie-moment voor de gezamenlijke veiligheid van ons continent. Dit gaat niet alleen over de toekomst van Oekraïne, het is een existentiële kwestie voor Europa als geheel.’ Met deze woorden begon de Britse premier Keir Starmer een artikel in The Daily Telegraph, waarin hij aanbood om na het sluiten van een akkoord vredestroepen naar de grens van Rusland en Oekraïne te sturen, om Oekraïne en Europa te verdedigen.
Met dit schot voor de boeg gaf de sociaaldemocraat de intentie aan van het Verenigd Koninkrijk om een vooraanstaande rol te spelen bij de crisis die Europa treft na de terugtrekkende beweging van de VS. De Britten, die na Brexit weer hun eigen buitenlandbeleid kunnen voeren, hopen de traditionele rol te kunnen spelen als brug tussen Europa en de Verenigde Staten – een flinke uitdaging nu de twee machtsblokken uit elkaar drijven.
De vrees in Europa dat het Verenigd Koninkrijk na Brexit een isolationistische koers zou inslaan is niet terecht gebleken. Na de Russische invasie in Oekraïne liep toenmalig premier Boris Johnson voorop bij de steun aan Volodymyr Zelensky. Jaren eerder, na de Russische bezetting van de Krim, hadden de Britten Oekraïense militairen getraind. Met deze recente geschiedenis in het achterhoofd is het aanbod van Starmer geen grote verrassing.
Voor Starmer, die in eigen land de nodige politieke problemen heeft, is het een buitenkans om als staatsman een prominente rol te spelen op het wereldtoneel. Hij profileert zich graag als een betrouwbare en welwillende buurman van de EU, een verschil met Johnson, maar wil ook dicht bij het Witte Huis blijven. Binnenkort hoopt hij als eerste westerse leider, en op eigen verzoek, een bezoek te brengen aan de Amerikaanse president Donald Trump.
Bij het aanbod om troepen te sturen, met alle bijbehorende risico’s, kreeg hij meteen steun van zijn Conservatieve voorganger Rishi Sunak. ‘Goed om te zien dat Groot-Brittannië in deze een leidende rol vervult’, liet de oud-premier weten, ‘we moeten zorgen dat elke vrede in Oekraïne permanent is, niet slechts een pauze in een Russische aanval. Zoals ik vorige week in het parlement verklaarde, heeft de regering mijn steun.’
Tegenstand komt voornamelijk uit rechtse hoek, en dan met name van de Reform UK-partij van Nigel Farage, een goede vriend van Trump. ‘We kunnen niet eens onze eigen grenzen beschermen’, zei afgevaardigde Rupert Lowe op schampere wijze, ‘en Starmer is nu van plan om troepen op Oekraïense bodem te zetten. Oorlogszuchtige politici hebben al veel te veel Britse zonen en dochters zonder reden gedood. Ons uitgeholde leger verdient zoveel beter.’
Dat laatste is een gerede zorg. De Britten hebben een rijke militaire traditie, maar de strijdkrachten zijn door de vele bezuinigingen uitgedund. Zo is het zelfs de vraag of de Britten in staat zouden zijn om, net als in 1982, de door Argentinië geclaimde Falkland-eilanden te verdedigen. Er zijn momenteel 70 duizend troepen, het laagste aantal in de voorbije twee eeuwen. Volgens oud-generaal Lord Dannatt is het land niet meer in staat om een leidende rol te vervullen in een vredesmissie.
Zorgen om publieke weerstand in eigen land hoeft Starmer zich voorlopig niet te maken. Uit een peiling die pas door het prominente opiniebureau YouGov is afgenomen, kwam naar voren dat een meerderheid van de Britten, 58 procent, het sturen van vredestroepen steunt en dat 21 procent tegen is. Onder Reform UK-stemmers bestaat de meeste scepsis. De verhoogde militaire uitgaven vormen wel een grote zorg voor de met geldgebrek kampende minister van Financiën.
Militair gezien zou een aanwezigheid van de Britten, die al jarenlang honderden soldaten in Estland hebben gestationeerd, nuttig zijn. Slechte herinneringen aan Irak spelen geen grote rol, temeer omdat het nu niet gaat om een aanvalsoorlog gebaseerd op dubieuze inlichtingen. Het aanbod van Starmer is vooral van politiek belang. Hij wil duidelijk aangeven dat het Verenigd Koninkrijk, ook na Brexit, westerse bondgenoten niet in de steek laat.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant