Terwijl Europa worstelt met de nieuwe man in Washington, doen sommige Aziatische landen prima zaken met Trump. Het recept voor succes: hun gemeenschappelijke handel én hekel aan China.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Vlaskamp was 18 jaar correspondent in Beijing.
‘Dit gaat een hele grote worden. Hij heeft geweldige eigenschappen.’ De Amerikaanse president Donald Trump zag het wel zitten met de Japanse premier Shigeru Ishiba, die vorige week als eerste Aziatische regeringsleider bij Trump langsging. Ishiba was zichtbaar in zijn nopjes toen Trump zijn ‘onwankelbare’ steun voor het bondgenootschap met Japan uitsprak. Tokio en Washington zullen volgens Trump intensiever optrekken tegen de ‘Chinese economische agressie’ en de militaire spanningen als gevolg van de Chinese aanspraken op het eiland Taiwan.
Tokio had zich op het ergste voorbereid na alle druk op Japan in Trumps eerste termijn. Destijds trokken de VS zich terug uit een voor Japan voordelig vrijhandelsverdrag en eiste Trump meer geld voor de verdediging van Japan. Deze keer was Trump milder, ook omdat Tokio de afgelopen jaren op eigen initiatief zijn defensie-uitgaven heeft opgeschroefd. De importheffingen gingen niet van tafel, maar als Japan boven op de aankoop van olie, gas en wapens ook nog autofabrieken in de VS gaat bouwen, ‘komen we er wel uit’, aldus Trump.
Of het nu vrienden zijn of rivalen, alle landen kunnen te maken krijgen met Trumps ’wederkerige importheffingen’. Wie echter iets kan betekenen in Trumps kruistocht tegen China, kan met concessies proberen de angel uit Trumps tarievenoorlog halen.
Zo verlaagde de Indiase premier Narendra Modi een maand voor zijn bezoek aan Washington, donderdag, alvast de importheffingen op Amerikaanse goederen. Vandaar de omhelzing tussen Modi en Trump, die hem een ‘megapartnerschap’ vol handelsdeals in het vooruitzicht stelde. India, nu grootafnemer van Russische energie, gaat veel meer Amerikaans gas en olie afnemen. New Delhi mag zelfs Amerikaanse F-35’s kopen, gevechtsvliegtuigen die zijn voorbehouden aan de intiemste militaire partners van de VS.
Tot Modi’s opluchting gaat Trump verder met de India Middle East Europe Economic Corridor (Imec), een project van zijn voorganger Joe Biden. Een handelsroute van India via het Midden-Oosten naar Europa en de VS kan concurreren met door China opgezette mondiale handelsroutes, die ook deels via de Golfstaten lopen.
Net als Japan lag India wakker van de gedachte buitengesloten te worden door Trump, bijvoorbeeld als hij een mega-deal met China kan sluiten. De Chinese leider Xi Jinping heeft herhaaldelijk gezegd dat de wereld groot genoeg is voor twee supermachten, hetgeen betekent dat Beijing en Washington zich terugtrekken in afgebakende invloedssferen en zich niet met elkaar bemoeien.
Trump is daar nog niet aan toe. Hij begint juist net met het verstevigen van zijn omsingeling van China door zijn relatie te versterken met Aziatische landen die argwaan koesteren ten opzichte van Beijing. Japan en India zijn beide lid van Quad, een landengroep die onder Amerikaanse leiding de Chinese speelruimte in de Indo-Pacific inperkt. Het intensiveren van dit soort samenwerkingsverbanden heeft prioriteit voor Trump, dus trekt hij Aziatische regeringsleiders met deals voor wapens en energie en uitstel van dreigende Amerikaanse importheffingen naar zich toe.
‘De ambities van de communistische Chinezen vormen een bedreiging voor vrije mensen. (...) Het afschrikwekkende effect in de Pacific (tegen China, red.) kan echt alleen gestalte krijgen onder leiding van de VS,’ aldus de Amerikaanse defensieminister Pete Hegseth bij zijn bezoek aan de Navo deze week.
Beijing bereidt zich voor op het onvermijdelijke. De afgelopen maanden heeft China met het bevriezen van verschillende grensconflicten voor ontspanning gezorgd in de lastige verhoudingen met zowel India als Japan. Omdat Beijing zich al langer ingesloten voelt door de VS en hun vrienden, heeft de Chinese regering ook haar eigen ring van partnerschappen gesmeed met een groot aantal landen van het mondiale zuiden, ook ver buiten Azië. Of het nu om Panama, Groenland of Zuid-Afrika gaat, Trump stelt landen die zaken willen doen met China nu een voor een voor een harde keuze. Zijn wereldorde biedt weinig ruimte om met zowel China als de VS samen te werken.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant