Het plannen van wind- en zonneparken op land moet helemaal terug naar de provincies, vindt de Tweede Kamer. Een meerderheid stemde vandaag voor een motie om de 'energieregio's' af te schaffen. Minister Hermans van Klimaat en Groene Groei zegt juist dat de energieregio's heel succesvol zijn. Ook de regio's en deskundigen zijn sceptisch over de motie.
Volgens Kamerlid Erkens (VVD) leidt de 'versnipperde' opzet tot inconsistent energiebeleid. Ook zou het democratischer en slagvaardiger zijn het plannen helemaal over te laten aan gekozen gemeenteraden en Provinciale Staten.
In de zogenoemde regionale energiestrategieën (RES) overleggen diezelfde overheden met netbeheerders, waterschappen en inwoners. Er zijn in totaal dertig regio's. Erkens wil dit terugbrengen naar de twaalf provincies.
De RES-aanpak werd bedacht nadat eerdere windmolenprojecten tot enorme maatschappelijke onrust hadden geleid. Het idee was projecten beter te spreiden over Nederland en omwonenden eerder mee te laten praten.
In 2030 loopt de opdracht van de RES'sen af. Dat is volgens de motie een logisch moment om te stoppen. Al laat de motie ook ruimte de taken eerder te verdelen.
Minister Hermans stelt dat er juist "grote tevredenheid" heerst over de aanpak en ontraadt het opheffen van de regio's. "De werkwijze en de manier waarop de RES-regio's werken én invulling geven aan de doelen en ambities die we met elkaar hebben vastgesteld, zijn heel succesvol."
Ook de energieregio's reageren afwijzend. "Wij zien de motie niet als een goede stap", laat de energieregio Hart van Brabant weten. "En we zullen afwachten hoe de minister hiermee omgaat."
"De samenwerking die in de regio's zichtbaar tot resultaten heeft geleid wordt tenietgedaan", zegt Marij Pollux, voorzitter van energieregio Noord- en Midden-Limburg. "Ik ben er niet blij mee. De RES'sen hebben een absolute meerwaarde gehad voor de energietransitie."
"Het zou jammer zijn de RES na 2030 helemaal weg te gooien", zegt Wies Thesingh, programmamanager bij de energieregio Noord-Holland Zuid. "Dit is juist heel waardevol bij zo'n landelijke opgave die in de regio landt."
De motie roept volgens Thesingh ook vragen op. Zo zijn op de achtergrond al gesprekken over de aanpak na 2030. Hoe verhoudt de motie zich hiermee? En waarom worden gemeenten niet expliciet genoemd? Worden besluiten straks alleen door de provincies genomen?
"De energietransitie is een marathon", zegt Thesingh. "Dat vraagt om consistent rijksbeleid. Iedere keer als je dingen anders wilt organiseren, vraagt dat veel tijd van overheden." Ze hoopt dan ook dat bij de uitvoering van de motie wordt gekeken hoe de goede dingen van de RES kunnen worden behouden.
"De gevolgen van deze motie zijn niet precies te overzien", zegt Sanne Akerboom, universitair docent energietransitie aan de Universiteit Utrecht en lid van de wetenschappelijke klimaatraad. "Ik vrees voor een periode van vrij veel chaos. Provincies en gemeenten moeten het wiel opnieuw gaan uitvinden."
Akerboom denkt dat afschaffing weinig voordeel zal opleveren. "Je moet bepaalde procedures doorlopen voor hernieuwbare energieprojecten, daar hoort inspraak bij", zegt ze. "Dat verdwijnt niet als je de RES afschaft." Verder benadrukt Akerboom dat ook nu gemeenten en provincies de besluiten nemen.
Landelijk is afgesproken dat er minimaal 35 terawattuur hernieuwbare energie opgewekt moet worden in 2030. Dit doel is verdeeld over de regio's. Volgens het Planbureau voor de Leefomgeving ligt Nederland op schema om dit doel te halen.
Ook na 2030 is er een verdere bouw van wind- en zonneparken voorzien. Hiervoor zijn echter nog nauwelijks concrete plannen. De bouw kampt met diverse uitdagingen.
Zo is er in Den Haag nog geen overeenstemming over nieuwe normen voor de afstand tussen huizen en windmolens op land. Ook zijn de regels voor zonneparken op land aangescherpt. Nieuwe parken mogen alleen in uitzonderlijke gevallen op landbouwgrond worden aangelegd.
Politiek
Deel artikel:
Source: NOS nieuws