Home

Actrice Sigrid Koetse (1935-2025) was een diva zonder de bijbehorende sterallures

Maandag werd bekend dat Sigrid Koetse op 89-jarige leeftijd is overleden. Koetse maakte vooral furore op het toneel, en stond bekend als een expressief actrice, uiterlijk en innerlijk.

schrijft voor de Volkskrant over toneel en musical.

Zelf was ze hogelijk verbaasd toen ze tijdens de uitreiking van de Nederlandse toneelprijzen in 1988 hoorde dat ze de Theo d’Or had gewonnen voor haar rol in Bakeliet van Gerardjan Rijnders. Want ja, wat was dat nou eigenlijk voor een rol, en in wat voor een raar stuk had ze gestaan?

Bakeliet, Rijnders’ eerste montagevoorstelling waarin nagenoeg het hele ensemble van Toneelgroep Amsterdam meespeelde, werd destijds al snel geruchtmakend. Koetse moest muziek maken, zingen, teksten door elkaar roepen, als onderdeel van wat later algemeen beschouwd zou worden als een meesterwerk.

Amsterdam

Maandag werd bekend dat Sigrid Koetse op 89-jarige leeftijd is overleden, ze woonde al enige tijd in het Rosa Spier-huis in Laren. In haar werkzame leven is ze vooral verbonden geweest aan de grote toneelgezelschappen in Amsterdam – van de Nederlandse Comedie via Het Publiekstheater naar Toneelgroep Amsterdam.

Ze speelde weliswaar ook enkele jaren bij de stadsgezelschappen van Den Haag, Eindhoven en Arnhem, maar de Stadsschouwburg aan het Leidseplein werd als het ware haar tweede huis. Toen ze in 2000 met pensioen ging, schreef Gerardjan Rijnders speciaal voor haar het stuk Bernhard, een constitutioneel koningsdrama, losjes gebaseerd op het werk van de Oostenrijkse schrijver Thomas Bernhard.

Na de Amsterdamse toneelschool speelde ze een aantal keren in regie van de grote Russische theatermaker Peter Sjarov, die toen in Nederland een aantal memorabele Tsjechov-ensceneringen maakte. Die ervaring maakte dat het repertoiretoneel haar grote liefde werd, maar zeker later in haar carrière deinsde ze niet terug voor het avontuur. Vooral bij Toneelgroep Amsterdam van artistiek leider Gerardjan Rijnders brak ze regelmatig uit haar comfortzone. Met behalve in Bakeliet memorabele rollen in Het Jachtgezelschap van Thomas Bernhard en Master Class waarin ze Maria Callas speelde.

Expressief

Koetse was een expressief actrice, uiterlijk en innerlijk – een diva ook, met haar bijzondere kleding en haardracht, maar zonder de bijbehorende sterallures. Ze wist wat ze kon, en wilde dat weten ook. Haar tekstbehandeling was haar kracht – tot in de verste uithoeken van de schouwburg kwam elke lettergreep aan.

In 1999 speelde ze de voorstelling Mooi weer vandaag, samen met drie collega’s die net als zij bijna met pensioen gingen: Kitty Courbois, Joop Admiraal en Jacques Commandeur.

Hoewel het theater haar grote passie was, speelde ze ook in tv-series als De Fabriek, De Appelgaard en in 2006 korte tijd in Goede Tijden Slechte Tijden. Daarnaast was ze te zien in de verfilming van enkele toneelstukken van Judith Herzberg, waaronder Leedvermaak. Haar laatste toneelrol was in 2014, in La Paloma, een vrije productie met Kitty Courbois en Ingeborg Elzevier.

In 2021 maakte haar neef Wytse Koetse over haar de documentaire Tante Iki. Het bleek een hybride film over een oudere actrice, omringd door een waas van eenzaamheid. Speelt Koetse hier of ís ze? – dat was de vraag. Maar het was ook een intrigerend eerbetoon aan een van Nederlands eigenzinnigste actrices.

Source: Volkskrant

Previous

Next