DEN HAAG - Weer staat het Haagse stadhuis aan de vooravond van een mogelijk explosieve politieke week. Donderdag is een raadsvergadering gepland met op de agenda een paar heikele onderwerpen, die de stabiliteit van de minderheidscoalitie op de proef stelt. Vooral de zero-emissiezone naar de kust kan het college aan het wankelen brengen.
De spanning rondom de zero-emissiezone in de kuststrook hangt al weken in de lucht en is nog allerminst verdwenen. Het plan vormt een bedreiging voor de coalitie van D66, GroenLinks, Partij voor de Dieren, PvdA, CDA en Denk, die eind november toch al de meerderheid is kwijtgeraakt door de overstap van twee raadsleden naar Hart voor Den Haag.
Deze week moet de gemeenteraad besluiten over het uitermate gevoelige dossier en de spanning tussen CDA en de Partij voor de Dieren loopt steeds verder op.
De zero-emissiezone langs de kust houdt in dat tussen de Laan van Meerdervoort en het strand alleen nog uitstootvrije bedrijfsvoertuigen, die elektrisch zijn of op waterstof rijden, zijn toegestaan.
Er komt een overgangsperiode tot 2030. De Scheveningse haven krijgt een uitzonderingspositie en wordt een milieuzone.
Het plan is vastgelegd in het coalitieakkoord. Daarin staat dat het college vanaf 2026 de zero-emissiezone in het centrum wil uitbreiden naar de kust.
Voorwaarde voor de invoering is dat onderzoeken moeten aantonen dat het voor ondernemers haalbaar is om de overstap naar elektrische voertuigen te maken.
Die onderzoeken zijn gedaan en naar aanleiding daarvan heeft wethouder Robert Barker (Partij voor de Dieren) de plannen aangepast.
De Scheveningse haven krijgt een uitzonderingspositie, omdat de onderzoeken uitwijzen dat de haven 'een afwijkend economisch profiel' heeft. Daarom wordt de haven geen zero-emissiezone, maar een minder strenge milieuzone.
De tegemoetkoming heeft havenondernemers niet gerustgesteld. Belangenvereniging Schevenings Havengebied (BSH) noemt de plannen 'onrealistisch' en wijst onder meer op een gebrek aan laadcapaciteit door een vol stroomnetwerk. Visbedrijf Simonis dreigt zelfs met verhuizing uit Scheveningen als de plannen doorgaan.
Het maakt het voor coalitiepartij CDA niet aantrekkelijk om in te stemmen met de plannen van Barker. De partij wil garanties dat ondernemers mee kunnen komen en in staat zijn om de overstap naar elektrisch vervoer te maken. Daar zijn de christendemocraten niet zeker van.
Een urenlang debat met wethouder Barker is afgelopen week niet voldoende voor het CDA. 'Ik ben er nog niet van overtuigd dat de randvoorwaarden op orde zijn voor een fatsoenlijke invoering', zegt CDA-raadslid Hinke de Groot na afloop.
Die opstelling maakt dat de plannen dreigen te sneuvelen, want Barker heeft het CDA nodig voor een meerderheid. Een reddingsboei van oppositiepartij VVD om de invoering uit te stellen tot 2035 wijst Barker van de hand. Dat is onwenselijk, vindt hij, want het is volgens hem vijf voor twaalf voor het milieu en de luchtkwaliteit.
Bovendien staat de datum 1 januari 2026 in het coalitieakkoord en daar heeft het CDA voor getekend.
Een tegenstem van het CDA betekent dus een breuk met de afspraken die de zes coalitiepartijen hebben gemaakt, juist met een onderwerp waar coalitiegenoot Partij voor de Dieren groot belang aan hecht.
Voor het CDA en de Partij voor de Dieren is het buigen of barsten. Houdt Barker vast aan het coalitieakkoord of ziet hij nog ruimte om te bewegen?
Als die ruimte er niet is staat het CDA voor de keuze om alsnog door de pomp te gaan of zich toch tegen de zero-emissieplannen te keren. Bij een tegenstem van het CDA valt het minderheidscollege uiteen. Voor de tweede keer deze periode.
Vervolgens is de vraag wie zijn biezen pakt; de Partij voor de Dieren die een kroonjuweel uit het akkoord niet heeft weten te verzilveren of het CDA die de coalitieafspraken schendt?
Donderdag moet ook duidelijk worden of Den Haag verder gaat met de voorbereidingen voor het parkeerreferendum. Dan beslist de raad over de startnotitie die het college daarover heeft opgesteld.
Hart voor Den Haag wil een referendum over de vraag of Hagenaars voor of tegen de uitbreiding van betaald parkeren zijn, maar het is twijfelachtig of dat er komt.
Veel politieke partijen zien veel nadelen en vrezen dat een parkeerreferendum valse verwachtingen wekt.
Een ander, zeer ongemakkelijk dossier dat donderdag op het programma staat, gaat over de geheimhouding van stukken en de vraag of de gemeente burgers mag opleggen om zich hieraan te houden.
Die kwestie is door raadslid Rita Verdonk van oppositiepartij Hart voor Den Haag op tafel gelegd. Zij wil dat een geheim stuk over een nieuwe opvangvoorziening openbaar wordt gemaakt, omdat de stad 'het recht heeft' om hiervan kennis te nemen. Dit belang weegt volgens haar zwaarder 'dan het belang dat de geheimhouding beoogt te beschermen'.
Verdonk wil dat de gemeenteraad deze geheimhouding opheft en daarover debatteerde de raad twee weken geleden urenlang achter gesloten deuren. Niet naar tevredenheid van Hart voor Den Haag. Volgens Verdonk 'weigert het college' om aan het voorstel van haar partij tegemoet te komen.
Dat is onbegrijpelijk, vindt Verdonk, vooral omdat wethouder Mariëlle Vavier (GroenLinks) een informatiebrief heeft gedeeld met een aantal bewoners, waarin vrijwel dezelfde informatie staat als in de geheime stukken. Dat is lekken van geheime informatie, vindt Verdonk en twee dagen na het besloten debat deed ze aangifte tegen wethouder Vavier.
De kwestie heeft nog een opvallende kant. De gemeente heeft aan de bewoners laten weten dat ze de informatie over de opvangvoorziening geheim moeten houden.
'Hierdoor is een situatie ontstaan waarin inwoners van Den Haag in hun buurt openlijk over het onderwerp praten, terwijl raadsleden hier geen uitspraken over mogen doen of vragen mogen beantwoorden', reageert Verdonk.
Ook deskundigen verbazen zich hierover. Volgens Geerten Boogaard, hoogleraar decentrale overheden aan de Universiteit Leiden, kan een college geen geheimhouding aan burgers opleggen.
'Als informatie geheim is, kan je het niet zelf elders delen. Dat is voor de positie van de raad ook niet goed, je schakelt deze daarmee uit', zegt Boogaard tegen Den Haag FM.
Maar het college staat nog 'volledig achter het besluit' om de geheime informatie met 'een kleine groep direct omwonenden' te delen en is verbaasd over de aangifte.
'Het besluit is in overeenstemming met de juridische kaders zoals verwoord in de Gemeentewet en de door de raad vastgestelde leidraad over geheimhouding', staat in een verklaring.
Donderdag spreekt de raad verder over het voorstel van Hart voor Den Haag om de geheimhouding van het vertrouwelijke stuk op te heffen. Weer in een besloten vergadering.
Source: Omroep West Den Haag