Ooit werd gesproken van de Yellow Peril, ‘het Gele Gevaar’, waarbij de volkeren van Zuidoost-Azië werden afgeschilderd als een existentiële bedreiging voor de westerse wereld. Die racistische term zal niet gauw meer worden gebruikt. Maar meer dan ooit wordt Azië gezien als gevaar.
In de jaren tachtig was vooral Japan het doelwit van westerse scheldpartijen – Japanbashing. Nadat ze veel westerse bedrijven weg hadden geconcurreerd met goedkope namaak, gingen ze die spullen (auto’s, hifi-installaties, zakcomputers) ook verbeteren en vernieuwen, zoals de befaamde walkman van Sony.
Westerse bedrijven riepen dat het spel niet eerlijk gespeeld werd. De Japanners en de andere Aziatische tijgers schermden hun markten af. Ze hadden geen last van militante vakbonden met sujetten als Arie Groenevelt. Hun arbeiders gingen tot het gaatje. In zes maanden tijden konden videorecorders voor VHS en Betamax worden ontwikkeld, terwijl Philips voor zijn Video 2000 bijna twee jaar nodig had.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
De autoproducenten en elektronicabedrijven lobbyden in Brussel en Washington voor tegenmaatregelen. Dat totaal verarmde landen zoals Japan en Korea na de Tweede Wereldoorlog zichzelf ontwikkelden was mooi, maar ze mochten daar het Westen vooral niet mee lastigvallen.
De kritiek op Japan ebde in de jaren negentig weg. Globalisering was het toverwoord. Japan was niet langer een lagelonenland. En bovendien: het was een westerse bondgenoot.
Dat laatste geldt niet voor China. Ook dat land werd lang gezien als een producent van goedkope namaak en nepmerken. Maar inmiddels maakt China producten die minstens zo concurrerend zijn als westerse producten en diensten, zoals smartphones (Huawei), elektrische auto’s (BYD), sociale media (TikTok), webshops (Alibaba) en inmiddels ook kunstmatige intelligentie (DeepSeek).
Ze hebben hun eigen sterke merken. Maar die worden niet alleen beschouwd als een bedreiging voor de westerse welvaart, maar ook voor de veiligheid. Huawei wordt door de VS al geweerd vanwege mogelijke spionage. In de EU mag Huawai niet meedoen aan 5G-netwerken. Het Westen wil niet dat Chinese bedrijven de volgende digitale revolutie leiden op weg naar zelfsturende auto’s, remote computing (op afstand op een computer werken), precisielandbouw, droneverkeer, de slimme stad en het internet der dingen.
Het jaar van de Slang mag, maar niet de eeuw van Azië. Daarom moet TikTok in de VS worden verkocht. En de rest van de Chinese import moet met enorme heffingen, van wel 60 procent, worden geweerd.
Ook DeepSeek moet voor het ergste vrezen. Als het superieur blijkt aan westerse chatboxen, zullen er ongetwijfeld andere barrières worden opgeworpen en de Chinabashing toenemen.
De Chinezen troosten zich dat de wereld groter is dan West-Europa en Noord-Amerika. ‘Als de lichten in het Westen doven, zullen die in het Oosten schijnen. En als het in het Noorden donker wordt, is er nog het Zuiden’, zei de oprichter van Huawei.
Na China zullen ook India en Afrika, met hun jonge bevolking, het Westen naar de kroon willen steken qua welvaart. West-Europa en de VS hebben nu al heimwee naar de tijd van het economische kolonialisme, toen in ruil voor een beetje ontwikkelingshulp de Derde Wereld gewoon rijst bleef verbouwen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns