Zaterdagochtend in alle vroegte zijn uit het Drents Museum zeker vier topstukken gestolen uit een tentoonstelling over de Roemeense oudheid. ‘Het gaat niet alleen om goud, maar om cultureel erfgoed.’
Ze heeft er ruim drie uur voor moeten reizen, vanuit Barendrecht naar Assen. Maar nu staat mevrouw Van der Jagt in de Drentse hoofdstad zaterdagochtend voor een dichte deur.
‘Het spijt me, maar we kunnen echt niet open vandaag’, verontschuldigt een medewerker van het Drents Museum zich. Gelukkig voor haar is de bezoekster van ver begripvol. ‘Ik vind het vooral heel vervelend voor jullie.’
Het ongeloof is zaterdagochtend op te scheppen van de Brink in Assen. Collega’s zijn er ‘kapot van’, zegt de zelf ook aangeslagen museummedewerker. ‘Het is alsof het van jezelf is.’
In alle vroegte zijn dieven erin geslaagd ten minste vier archeologische topstukken buit te maken uit de tentoonstelling waar Van der Jagt speciaal voor kwam: Dacia - Rijk van goud en zilver. ‘Dit zou het laatste weekend zijn, ik kon helaas niet eerder komen’, zegt de Barendrechtse bezoekster.
Onderdeel van de buit is het absolute topstuk: de Helm van Coțofenești. Het bijna een kilo wegende gouden kunstvoorwerp uit de vijfde eeuw voor Christus sierde de poster van de expositie. ‘Die heeft er juist voor gezorgd dat er zoveel mensen naar deze tentoonstelling zijn toegenomen’, zegt museumdirecteur Harry Tupan.
Met explosieven zijn de inbrekers erin geslaagd een deur te forceren, zegt officier van justitie Debby Homans later tijdens een ingelaste persconferentie. Er is nog niemand aangehouden, maar justitie gaat uit van meerdere verdachten.
Ze zijn waarschijnlijk via de museumtuin bij het pand gekomen, al wil de politie dit nog niet bevestigen. De poort van de normaal openbaar toegankelijke tuin is vergrendeld en afgezet met roodwit lint. Zichtbare sporen ontbreken. Er is een groot rechercheonderzoek gestart, in samenwerking met Interpol.
Behalve de helm zijn ten minste drie gouden armbanden gestolen. Volgens museumdirecteur Tupan wisten de dieven wat ze deden en zochten. ‘Je mag enige voorkennis veronderstellen, want dit waren de topstukken van de tentoonstelling.’ Het museum had ruim zeshonderd objecten geleend van minstens vijftien verschillende Roemeense musea.
Omwonenden hoorden rond kwart voor vier in de ochtend een ‘doffe dreun’, vertellen ze buiten voor het museum. ‘Maar de voordeur zit er nog in’, klinkt het onderkoeld.
De gestolen voorwerpen zijn eigendom van het Nationaal Historisch Museum van Roemenië. ‘Het is een ongelooflijke zwarte dag voor ons en voor onze collega’s in Boekarest’, zegt directeur van het Drents Museum Harry Tupan. Hij zocht zaterdagochtend vroeg contact met zijn Roemeense evenknie. ‘Die zag lijkbleek en wist weinig uit te brengen.’
In Roemenië is geschokt gereageerd op het nieuws over de roof . ‘De beroemde Helm van Coțofenești en Dacische armbanden zijn gestolen’, zo kopt de grote Roemeense krant Adevărul in een nieuwsbericht. ‘Deze stukken, van onschatbare waarde, moeten zo snel mogelijk weer terug naar Roemenië worden gebracht’, aldus premier Marcel Ciolacu in een bericht op Facebook.
De Helm van Coțofenești is volgens nieuwszender Digi24 ‘een van de meest populaire en bekendste oude gouden kunststukken in Roemenië’. Het beeld is in ‘vrijwel alle geschiedenisboeken op scholen’ terug te vinden. De helm werd in 1928 ontdekt in het dorp Coțofeneşti, in de gemeente Poiana Vărbilău, in de provincie Prahova, door een leerling van de plaatselijke basisschool.
De Roemeense minister van Buitenlandse Zaken, Emil Hurezeanu, heeft zijn Nederlandse evenknie Caspar Veldkamp in een telefoongesprek gewezen op ‘de speciale historische en symbolische waarde van de stukken’ en ‘de emotie die hun verdwijning in Roemenië oproept’. Hurezeanu zou er door Veldkamp van verzekerd zijn dat de Nederlandse autoriteiten alles in werking stellen om de stukken terug te vinden.
Tupan wil zich niet uitspreken over de financiële waarde van de ontvreemde voorwerpen, laat staan speculeren over wat criminelen er mee zouden kunnen doen. ‘Het gaat niet alleen om goud, maar om cultureel erfgoed. En dat is op een wrede manier van ons afgenomen.’
In het museum is sprake van ‘een klein slagveld’, zegt Tupan. De beveiliging was in verband met de tentoonstelling in overleg met het museum in Roemenië en de verzekeraar opgeschaald, en volgens de museumdirecteur ‘voor zover wij weten helemaal op orde’. Hij wil niet uitweiden over de getroffen maatregelen of toelichten hoe de inbraak alsnog succesvol kon zijn.
Er zijn beveiligingscamerabeelden vrijgesteld, maar die geeft de politie vooralsnog niet vrij. Langs een provinciale weg buiten Assen is zaterdagochtend vroeg een uitgebrande auto aangetroffen. De politie houdt er rekening mee dat het voertuig verband houdt met de inbraak en verdachten mogelijk zijn overgestapt in een andere vluchtauto. Mensen die iets verdachts hebben gezien, wordt opgeroepen zich te melden.
Volgens minister Eppo Bruins van Cultuur zal Nederland ‘al het mogelijke doen om de objecten terug te vinden en de daders op te sporen en te straffen’. Er is contact geweest met de Roemeense regering. ‘Deze historische objecten zijn van grote betekenis voor Roemenië en zijn cultureel erfgoed’, weet Bruins.
Het Drents Museum zal in elk geval het weekend gesloten blijven. Mevrouw Van der Jagt uit Barendregt gaat er maar het beste van maken. ‘Ik heb gelukkig een NS-keuzedagkaartje, dus ik reis door naar Leeuwarden. Daar is ook een mooie tentoonstelling, over bruidsjurken.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant