Bij de Gazaanse klanten van een shoarmarestaurant in Caïro heerst deze week grote opluchting over het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas. ‘Eindelijk kan mijn man voor mijn tienerzoons naar de markt om een nieuw trainingspak te kopen.’
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over Afrika en het Mondiale Zuiden.
Op een hoek van een tweebaansweg, onder een zandkleurige flat in Caïro, zit Bassem Midhat Abu Aoun als een tevreden mens op het terras van zijn Palestijnse shoarmarestaurant. De 57-jarige Aoun, die anderhalf jaar geleden een succesvol restauranthouder was in Gaza-Stad, zag zijn klanten afgelopen week transformeren van radeloos naar optimistisch, soms zelfs uitgelaten blij.
‘We hadden alle hoop op een staakt-het-vuren verloren’, zegt hij, enthousiast roffelend op de tafel. Maar afgelopen zondag gebeurde wat lange tijd ondenkbaar was: er werd een bestand gesloten tussen Israël en Hamas. Eindelijk stopten de dodelijke aanvallen van het Israëlische leger op de inwoners van Gaza. Om het bestand te vieren, verkocht Abu Aoun zijn shoarmabroodjes deze week voor de helft van de prijs.
Op het terras van het Palestijnse restaurant zitten Egyptische vriendengroepen vanavond tussen Gazaanse gezinnen. De oorlog tussen Israël en Hamas heeft de toch al bijzondere band tussen de twee buurvolkeren versterkt. Niet alleen was Egypte een van de bemiddelende landen bij het bereiken van het staakt-het-vuren, ook nagenoeg alle humanitaire hulp komt Gaza via Egypte binnen. Sinds het uitbreken van de oorlog zouden bovendien naar schatting meer dan 100 duizend Gazanen naar Egypte zijn gevlucht.
Shoarmaondernemer Abu Aoun is een van hen. Hij opende dit restaurant in mei, nadat hij Gaza drie maanden eerder met zijn gezin had kunnen verlaten dankzij visa die zijn in Amerika wonende zoon regelde. Zijn nieuwe restaurant werd een replica van de zes shoarmazaken die hij verspreid over Gaza bestierde.
Op de Gazastrook heette de keten ‘Turks restaurant’. Maar de zaak in Caïro kreeg de naam Hay al-Rimal. Abu Aoun noemde het naar de welvarende wijk in Gaza-Stad, waar hij zijn grootste, vijf verdiepingen tellende shoarmazaak runde.
Terwijl de chefkok over het terras een bestelling omroept, neemt Abu Aoun plaats op een in plastic verpakte stoel. Hij haalt zijn telefoon tevoorschijn om een filmpje van zijn vroegere restaurant te laten zien. Het stond precies tegenover het Al-Shifaziekenhuis, Gaza’s grootste ziekenhuis in Gaza-Stad. ‘In voorgaande oorlogen werd Hay al-Rimal altijd gespaard, daarom kocht ik dit pand’, zegt hij. Maar de beelden op zijn telefoon tonen slechts beton en gruis. ‘Al na vijf dagen oorlog stond er niets meer overeind.’
Ontmoetingsplek
In Caïro bleek er een markt voor Palestijnse shoarma. Binnen een half jaar groeide het restaurant in de wijk Nasr City uit tot ontmoetingsplek voor de Palestijnse gemeenschap.
Rudina Mohamed (40), een Gazaanse die vanavond op het fel verlichte terras zit, eet wekelijks bij Hay al-Rimal. Zodra ze haar tanden in een opgerold platbrood zet en de smaak van de grof gesneden gemarineerde kip, tahinsaus, gepekelde wortel en met sumak besprenkelde ui proeft, is het even alsof ze weer in haar voormalige woonplaats Gaza-Stad is. ‘Het smaakt als thuis.’
Mohamed deelt haar plastic terrastafel vanavond met haar vriendin Hanaa Abu Zayed (42), die ongeduldig aan de ober vraagt waar hun twee kipshoarma-schotels blijven. Ze wijst naar een Egyptisch drietal aan de tafel naast hen. ‘Zij zitten hier korter en eten al.’
Nadat de tafelbediende Zayed heeft verzekerd dat ze niet is vergeten, staat ze op om uit de koelkast een flesje water te pakken. Het Coca Cola-logo dat op de koeling staat, is afgeplakt. Bedrijven die in de door Israël bezette gebieden werken, worden geboycot in dit etablissement.
Evacuatielijst
De twee vrouwen wisten tijdens de oorlog allebei uit Gaza te ontkomen. Maar hun vluchtroutes verschilden. Mohamed was een van de Gazanen die vorig jaar via het Egyptische ‘reisbureau’ Hala Consulting and Tourism Services een visum kocht.
Nadat ze haar man, moeder en zus verloor bij bombardementen, wilde ze koste wat het kost haar twee tienerzoons beschermen. Ze betaalde 10 duizend dollar om in april met z’n drieën de grens bij Rafah over te mogen steken. Duizenden Gazanen ontvluchtten het oorlogsgeweld op deze manier, totdat Israël in mei de grensovergang sloot.
Zayed kwam vanwege haar chronische darmziekte om medische redenen op de evacuatielijst. Sinds maart verblijft ze in een ziekenhuis in Caïro. Ze mag het eigenlijk niet verlaten, maar vanwege het staakt-het-vuren kreeg ze toestemming een paar dagen bij haar vriendin te logeren.
Zayeds vijf kinderen en man bleven achter in Gaza. Ze kan niet in woorden uitdrukken hoe opgelucht ze zondag was, toen het staakt-het-vuren inging. ‘Het enige waar ik sinds maart voor bid, is dat ik mijn kinderen ooit weer terug mag zien’, zegt ze. ‘En godzijdank, ze leven nog allemaal.’
Trainingspak
Het bestand brengt Zayeds gezin al een beetje verlichting. Zo kon haar man vandaag voor het eerst sinds lange tijd naar de markt om nieuwe kleren te kopen voor hun zoons van 12 en 14, die midden in een groeispurt zitten. Een nieuw trainingspak kost veel meer dan voor de oorlog. ‘Maar sinds zondag is de prijs tenminste van 100 naar 60 dollar gezakt.’
Voor Mohameds familie is de ontbering niet gestopt. De tent van het gezin van haar broer, aan de kuststrook bij Deir Al Balah, kwam afgelopen dagen onder water te staan vanwege de regen. Of het staakt-het-vuren haar desondanks hoop geeft? ‘Natuurlijk een beetje, maar ik kan niet in de hoofden van Israëlischers kijken.’
Restauranteigenaar Bassem Midhat Abu Aoun is optimistischer. Hij is er stellig van overtuigd dat de weg naar langdurige vrede tussen Hamas en Israël zondag is ingezet. ‘Dit is een oorlog waar geen enkele partij van profiteert’, zegt hij hoofdschuddend. Hij put hoop uit het presidentschap van Donald Trump, die heeft beloofd snel een einde aan de oorlog te zullen maken. ‘Zodra de Amerikanen vrede willen, is vrede wat we zullen krijgen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant