Een eclectische line-up van uit Rusland gevluchte muzikanten spreekt zich in de Tilburgse popzaal 013 fel uit tegen de oorlog in Oekraïne. Een opluchting voor de Russische én Oekraïense fans. ‘Hier ontdekken ze dat ze niet alleen zijn, en vergeten ze misschien heel even dat ze in een vreemd land wonen’.
Het is nog geen zeven uur ’s avonds of in de grote zaal van poppodium 013 in Tilburg vormt het publiek een cirkel. Op het podium staat zanger Vladimir Kotljarov van Pornofilmy, een Russische punkband met een naam die je maar beter niet kan googelen. De fans rennen rondjes, de volumemeters slaan vol uit. ‘Wat is Poetin?’ schreeuwt Kotljarov vanaf het podium. ‘Een lul!’ roept de zaal eenstemmig. De toon is gezet.
De Oekraïense Daria is uit Helmond gekomen, ze draagt de blauw-gele vlag over haar schouders. ‘Ik twijfelde of ik hier naartoe zou gaan’, zegt ze eerlijk.
‘Het is een Russisch feestje met Russische bands. En de meeste Russen die ik ken durven zich niet uit te spreken’, zegt ze. Daar is vanavond weinig van te merken. Niet alleen de bands, ook het publiek in Tilburg is fel tegen de oorlog. Een hele opluchting. Daria heeft een filmpje uit de zaal naar haar broer gestuurd, die in het Oekraïense leger zit. ‘Hij en de jongens van zijn eenheid vinden het cool, zegt ze. ‘Nou, dan ben ik er ook blij mee.’
Als de punkers zijn uitgeraasd komen de tienermeisjes voorzichtig om de hoek kijken. Ze komen voor popsensatie Monetochka, de artiestennaam van de 26-jarige Elizaveta Gyrdymova.
In felrode kousen, met lange rode glitterhandschoenen en op rode hakken dartelt ze over het podium en schakelt ze moeiteloos van de ene naar de andere TikTok-hit. Haar nummers gaan over verliefdheid, maar altijd met een politieke laag. Het is muziek op maat voor Russische émigrés. Hun land van herkomst is voor de jongste aanwezigen niet meer dan een vage herinnering.
Uit Breda komen de vriendinnen Sasja (18), Asja (18) en Sasja (20). De beide Sasja’s zijn Oekraïens, Asja komt uit Rusland. ‘Ik heb de afgelopen jaren niet meer naar Russische muziek geluisterd’, zegt Sasja.
‘Ik zag het gewoon zwart-wit, alle Russen zijn slecht en ik wilde niets met ze te maken hebben. Maar nu begint het wat te kantelen. Ik heb nog steeds een hekel aan Rusland, maar niet langer aan alle Russen.’
Het zorgt voor een glimlach bij Asja, die uitlegt dat het fijn is om op een plek te zijn waar de artiesten zich duidelijk uitspreken tegen de oorlog. ‘Jij doet dat ook’, zegt Sasja tegen haar Russische vriendin. ‘Toen wij elkaar leerden kennen zei je meteen: het spijt me. Dan is het voor mij goed.’
Buiten de zaal slaat Benjamin (28) een arm om zijn Russische vriendin Katja (23). Beiden studeren in Tilburg, de dure entreetickets - vanaf 65 euro - waren een verjaardagscadeau. Katja is gekomen voor Noize MC, een singer-songwriter en alleskunner die al jaren kritische teksten schrijft.
‘Ik was vroeger in Sint-Petersburg al een enorme fan. Ik ben heel erg opgelucht dat mijn idool zich zo durft uit te spreken.’ Ze kijkt haar vriend aan. Benjamin komt uit België, hij verstaat niets van de Russische teksten. ‘Toch voel je wel dat het heel erg politiek is.’
Bijna alle artiesten die hier vanavond optreden zijn in eigen land tot ‘buitenlands agent’ bestempeld, een opmaat naar strafrechtelijke vervolging. Hun websites en sociale-mediakanalen zijn geblokkeerd, hits of hele albums verwijderd van Russische streamingdiensten. Net als hun fans zijn ze uitgewaaid over heel Europa, van Portugal tot Cyprus, van Georgië tot Litouwen.
‘Ik begrijp heel goed dat Russische jongeren in Europa zich alleen voelen’, vertelt Monetochka in de kelder van de 013 in Tilburg. ‘Ik probeer ze met mijn muziek en met dit soort optredens te helpen. Als ze nog jong zijn is dit misschien hun enige link met Rusland.’
Tussen de bedrijven door worden vanaf het podium items geveild voor het goede doel. De rode glitterhandschoenen van Monetochka brengen zeshonderd euro op. De opbrengst is voor een ziekenhuis waar ernstig zieke Oekraïense kinderen worden behandeld.
Geen van de artiesten durft Rusland nog te bezoeken, laat staan er op te treden. ‘We zijn dus eigenlijk al drie jaar op tournee’, legt Kotljarov, de zanger van Pornofilmy uit. Hij heeft nergens spijt van.
‘Kunst moet eerlijk zijn, je moet kunnen zeggen wat je denkt, wat je voelt.’ Hij is trots dat er bij zijn shows Russen, Belarussen en Oekraïners naast elkaar staan. ‘Het is fijn dat mensen hier ontdekken dat ze niet alleen zijn. Dat ze misschien even, al is het maar een uurtje, vergeten dat ze in een vreemd land wonen. Of dat ze gevlucht zijn. Of dat het oorlog is.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant