is economieredacteur en commentator van de Volkskrant.
Trumps wist maandag met één pennenstreek de morele betekenis van de Capitoolbestorming binnenstebuiten te keren.
Geheel in de lijn der verwachting heeft de kersverse Amerikaanse president Donald Trump een einde gemaakt aan ‘een ernstig nationaal onrecht dat tegen het Amerikaanse volk is begaan’. Hij verleende gratie aan liefst 1.600 veroordeelde Capitoolbestormers.
Daarmee gaat een streep door het grootste justitiële onderzoek dat ooit in de Verenigde Staten heeft plaatsgevonden en de afgelopen vier jaar resulteerde in soms bijzonder lange gevangenisstraffen voor de coupplegers.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Dat niet alleen. Met één pennestreek is de morele betekenis van een historische gebeurtenis volledig binnenstebuiten gekeerd. Samenzweerders zijn vrijheidsstrijders geworden, coupplegers patriotten, aanvallers verdedigers. De grootscheepse poging om de bekrachtiging van een democratische verkiezingsuitslag te dwarsbomen, is met terugwerkende kracht geen misdaad meer.
Tijdens de zeven uur durende bestorming raakten in 2021 140 agenten gewond, van wie er één een dag later stierf aan een hartinfarct. In de maanden na de bestorming pleegden nog eens vier agenten zelfmoord. Ook vier Trump-supporters kwamen om tijdens de bestorming, van wie er eentje werd gedood door een politiekogel.
De aanvallers gingen in het Capitool op zoek naar vicepresident Mike Pence. Ze wilden verhinderen dat hij zijn handtekening zou zetten onder de verkiezingsuitslag. ‘Hang Mike Pence’, werd er gescandeerd – buiten stond een symbolisch (de galg zou niet hebben gewerkt) schavot klaar om het dreigement kracht bij te zetten. Ook zochten de opstandelingen naar senatoren en volksvertegenwoordigers, die door moedig optreden van politiemensen net op tijd konden ontkomen.
Onder degenen die nu worden vrijgelaten zijn de mannen die de stoottroepen aanvoerden. Henry ‘Enrique’ Tarrio; de leider van de Proud Boys, die de manoeuvres van zijn mannen van een afstandje coördineerde en werd veroordeeld tot 22 jaar cel. Stewart Rhodes, leider van de Oath Keepers, die een groep mannen bewapende en trainde om het Capitool binnen te dringen en 18 jaar cel kreeg. ‘Deze straffen laten zien hoe serieus de bedreiging was die deze verdachten vormen voor onze democratische instituties’, zei minister van Justitie Merrick Garland twee jaar geleden na hun veroordeling.
Omgekeerd laten de pardons zien hoe weinig serieus Donald Trump die dreiging neemt. Sterker nog: hij is degene die wekenlang verkondigde dat de verkiezingsuitslag frauduleus was, en zijn aanhangers op die bewuste dag aanspoorde om dat te herstellen. Trump zelf zou er voor vervolgd zijn, als hij geen president was geworden.
Het signaal dat Trump met de clementie afgeeft is duidelijk. Het land dat twee decennia terug een ‘oorlog tegen het terrorisme’ begon, laat zijn eigen terroristen vrijuit gaan. ‘Ik ben verraden door mijn land’, zei Michael Fanone gisteren, een agent die tijdens zijn verdediging van het Capitool werd aangevallen en getaserd door een man die daar 12 jaar cel voor zou krijgen en dinsdag werd vrijgelaten.
‘Proud Boys, stand back and stand by’, had Trump in 2021 gezegd tegen Tarrio en consorten. Dat zullen ze na dit vrijgeleide opnieuw als motto zien.
Source: Volkskrant