Terwijl Ducati alleen maar sterker werd, vielen Honda en Yamaha de afgelopen jaren steeds verder terug. De ooit zo grote Japanse merken waren steeds minder vertegenwoordigd op de baan en de fabrieksteams leken maar niet met een oplossing te kunnen komen voor de tegenvallende prestaties. Honda's terugval begon rond 2020, toen Marc Márquez vanwege een zware blessure meerdere races moest overslaan. Vorig jaar eindigde uiteindelijk geen enkele van de vier vaste Honda-rijders in de top-vijf van een Grand Prix.
Bij Yamaha zag het er in eerste instantie nog relatief goed uit, want Fabio Quartararo wist in 2021 nog de MotoGP-titel te winnen. Het jaar daarop bleef de Fransman in het spoor van Francesco Bagnaia, maar dat jaar begonnen de eerste scheuren al zichtbaar te worden. Vorig jaar waren podiumplaatsen al te hoog gegrepen voor de snelle Quartararo. De terugval van Honda en Yamaha is vaak verweten aan hun aanpak ten opzichte van Europese merken. Zo zouden zijn minder staan te popelen om drastische veranderingen door te voeren en nieuwe methodologieën toe te passen.
De afgelopen twaalf maanden is er iets veranderd in die situatie: Yamaha's technische afdeling wordt nu gerund door voormalig Ducati-man Max Bartolini terwijl Honda Romano Albesiano van Aprilia heeft overgenomen. Bovendien heeft de MotoGP ingegrepen om het grote gat tussen de Europese en Japanse merken te verkleinen door het concessiesysteem te introduceren. Daardoor genieten Honda en Yamaha door tegenvallende prestaties meer test- en ontwikkelingsvrijheden. In 2024 is daar nog weinig van zichtbaar geweest in de resultaten, al hebben Honda en Yamaha wel in de tweede seizoenshelft lichte glimpen van vooruitgang getoond.
In de eerste tien races scoorde Honda slechts 26 punten, maar in de tweede seizoenshelft voegde het er 49 punten aan toe. Yamaha's resultaten gingen er ook op vooruit, zij het met een kleinere marge: van 57 punten naar 67 punten. Om een beter beeld te krijgen van die vooruitgang, hebben we de snelste rondetijden van de snelste rijders van beide merken in de training - de enige die telt voor een directe plaatsing in Q2 - geanalyseerd. In de eerste seizoenshelft had de best geklasseerde Yamaha-rijder een gemiddelde achterstand van 0,78 procent op de snelste rijder van het veld. Vanaf de Grand Prix van Oostenrijk in augustus, steeg dat lichtjes naar 0,79 procent. Bij Honda begon het nog met een gemiddelde achterstand van 1,17 procent, maar dat zakte in de tweede seizoenshelft naar 0,86 procent. Honda heeft op papier dus de grootste vooruitgang geboekt als het gaat om die ene snelle ronde, maar desondanks bleef het in resultaten achter op Yamaha.
Het is daarbij wel belangrijk om te benoemen dat er andere factoren meespeelden en dat Honda en Yamaha grote sprongen voorwaarts maakten sinds de Grand Prix van Emilia-Romagna, race 14 van 21. Dat volgde na de test op Misano, waar alle fabrikanten van de partij waren. Yamaha kon bovendien leunen op de sterke prestaties van Quartararo, die constant het maximale uit de M1 wist te halen terwijl teamgenoot Álex Rins moeite had. Bij Honda was dat iets anders: zowel Joan Mir als Luca Marini worstelde met de motor. Hierdoor eindigde Johann Zarco, van satellietteam LCR Honda, als beste van de Honda-rijders. Ook Takaaki Nakagami scoorde beter dan de fabrieksrijders. Yamaha's teller stond uiteindelijk op 124 punten, Honda moest genoegen nemen met 75 punten.
Foto door: Gold and Goose / Motorsport Images
Volgens Quartararo heeft Honda op dit moment wel een technische voorsprong ten opzichte van Yamaha. Met name in Maleisië vond hij de verschillen opvallend. "Qua performance is Honda veel sneller dan de Yamaha, met name op dit circuit waar er niet veel echt snelle bochten zijn, op de vierde na", zei de Fransman destijds. "Maar in de laatste bocht, waar je de motor in een rechte lijn moet stoppen, insturen en accelereren, heeft Honda veel betere grip dan onze motor. Op een baan als deze is dat belangrijker."
Rins, die van Honda naar Yamaha ging, had ook het gevoel dat de Honda 'betere grip in de bochten, betere tractie en een hogere topsnelheid' had. "Ik heb het team al een paar races verteld dat zij betere mechanische grip hebben dan wij", zei de Spanjaard. "Op banen [als Barcelona] waar het gripniveau erg laag is, lijken zij een voorsprong te hebben ten opzichte van ons."
Deze opmerkingen kunnen op bijval rekenen van de Honda-rijders. Marini had het gevoel dat Yamaha aan het begin van het seizoen wel de betere was, maar naarmate het seizoen vorderde merkte hij dat Honda grotere stappen kon zetten - zonder Yamaha voorbij te streven. "We lagen altijd een stap achter [op Yamaha] omdat zij veel beter begonnen dan wij", legde de Italiaan uit. "We hebben veel gewonnen, we hebben het gat verkleind, maar [we] waren nog steeds niet van hetzelfde niveau. Zij hebben hun motor gedurende het seizoen ontwikkeld. Zij stonden niet stil en bleven hard werken gedurende het seizoen. Hun motor is net als die van ons beter geworden. Ik denk dat wij meer verbeteringen hebben doorgevoerd dan Yamaha, maar zij begonnen beter dan wij. Met name Quartararo, die Yamaha heel goed kent en de motor tot de limiet kan rijden. Hij is perfect in zijn rijstijl en hij heeft veel meer kennis van de motor en daarom zijn zijn prestaties meestal beter dan die van ons."
Source: Motorsport