is wetenschapsredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over natuur en biodiversiteit.
Somber door de donkere dagen? De natuur zit vol lichtpuntjes. Als je ze maar zien wilt.
Misschien is het eerder een media-effect dan een klimaateffect, maar wanneer de zon zo weinig schijnt als afgelopen weken, schieten velen in een dip. 3 procent van de Nederlanders krijgt een winterdip, schreef de Volkskrant. Hoe korter de dagen en hoe minder zonlicht, hoe meer antidepressiva er worden voorgeschreven, blijkt uit Brits onderzoek.
Terwijl er – voor de verandering – niets is om werkelijk somber van te worden, op dit punt althans. De lange afwezigheid van de zon was grotendeels toeval, zei een meteoroloog. Grappig genoeg brengen de afgelopen winters juist mínder bewolking, maar dat maakt voor de perceptie niet uit: Nederland was collectief depri. En dan moet het dieptepunt nog komen, met media die sinds enkele jaren proberen u met het verzonnen marketingfenomeen ‘Blue Monday’ (‘de meest deprimerende maandag van het jaar’) verder in de put (en richting reisbureau) te praten.
In deze rubriek geeft Jean-Pierre Geelen, natuurredacteur van de Volkskrant, zijn persoonlijke commentaar op opmerkelijke confrontaties tussen mens en natuur.
Wie echt naar buiten kijkt, weet wel beter. Het medicijnkastje van Moeder Natuur zit tjokvol pijnstillende opiaten tegen de donkeredagendip. Gratis en legaal beschikbaar voor iedereen, als je het maar zien wilt. De apotheek staakt nooit.
Zo vierde de Vogelbescherming deze week op haar website – geheel conform de wetten van bladendokter Rob van Vuure, die voor tijdschriften ooit klassiekers als ‘12 recepten voor boerenkool’ bedacht – ‘8 keer de pracht van januari’. Hoor: de grote bonte specht zit al volop te roffelen op boomstammen om z’n territorium veilig te stellen. Zijn groene neefje lacht met zijn baltsroep de komende paartijd volop tegemoet.
Zelfs wie het hoofd laat hangen heeft kans op geluk: op de bodem van het bestaan ‘steekt de blauwe druif al moedig zijn blad omhoog om prille zon te vangen en de energie vast te leggen in zijn bol’. Sneeuwklokje en winterakoniet durven voorzichtig te bloeien. Wie geluk heeft, ziet een vroege boerenkrokus de kop opsteken.
En zie ze vliegen, de vlinders. Vlinders? Dat is toch iets van zonovergoten zomerdagen, waarop je aangenaam verdoofd in het gras van een dijk ligt te staren naar de betoverende kleuren van die geluidloos vliegende tapijtjes die door de lucht dwarrelen?
Niet dus. Ook in de winter zijn ze er. Zo ging Kars Veling, motor achter de Vlinderstichting, er midden in de winternacht van 25 december (eerste kerstdag) op uit voor wintervlinders. Goed, hij moest ze vrij letterlijk stroop om de mond smeren, maar nadat Veling ‘een zoet en vaak ook alcoholisch stroopmengsel’ op een paar boomstammen had gesmeerd, kwamen ze als bijen op de honing af: de bosbesuil, de wachtervlinder en de zwartvlekwinteruil. Nachtvlinders, lichtpuntjes in de duisternis van december.
Als klap op de vuurpijl organiseerde Floron, de club van floristen, de dagen rond de jaarwisseling voor de elfde keer de ‘Eindejaars plantenjacht’. Bloeiende planten, midden in de winter? Jazeker: de 547 deelnemers vonden maar liefst 660 soorten planten die vrolijk stonden te bloeien. Madeliefje (de Bohemian Rhapsody onder de bloemetjes), straatgras en klein kruiskruid voerden de hitlijst aan.
Laat u niet gek maken. Wat de krant ook schrijft: de zon scheen de afgelopen dagen, en niet zo’n beetje ook. De dagen zijn alweer aan het lengen. Het licht schijnt niet alleen aan het einde van de tunnel, maar al in het midden. Gelukkig voorjaar dus, iedereen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns