Een 45-jarige Argentijnse met volgens sommigen ‘de uitstraling van Máxima’ krijgt als secretaris van het BNG Cultuurfonds een sleutelrol in Nederland bij het stimuleren van talentvolle jonge kunstenaars. Wie is deze Ana Victoria Buzón en wat hoopt ze te bereiken?
schrijft voor de Volkskrant over dans en (circus)theater.
Ze heeft het de laatste weken van het oude jaar stil moeten houden, ook op haar 45ste verjaardag, op 27 december. Maar nu mag de in Argentinië geboren Ana Victoria Buzón (1979, Buenos Aires) bekendmaken dat ze haar droombaan heeft. Begin maart wordt Buzón, enig kind van de eerste papyroloog van Argentinië, de nieuwe secretaris van het Cultuurfonds van de BNG (Bank Nederlandse Gemeenten). Als zodanig zal ze de komende jaren een sleutelrol vervullen bij de stimulering van jong talent in bijna alle kunsten: literatuur, dans, theater, muziek, circus en cultureel erfgoed.
Buzón volgt Mat Meijs (65) op, die na de uitreiking van de BNG Literatuurprijs op 13 februari – een jaarlijks initiatief van het Cultuurfonds – met pensioen gaat. De afgelopen twintig jaar heeft Meijs het BNG Cultuurfonds relevant gemaakt vanwege financiële bijdragen aan zo’n zeventig projecten die maatschappelijke impact hebben op het gebied van kunst en cultuur. En vooral door met steun van culturele organisaties jaarlijks zes prijzen uit te reiken, in de vorm van geld of een grote tournee.
Jury’s en adviescommissies kiezen onder aansturing van de secretaris de meest spannende, beloftevolle makers die dit steuntje kunnen gebruiken om echt door te breken. Zo werd Esther Gerritsen in 2005 onderscheiden met de eerste BNG Literatuurprijs, bedoeld voor schrijftalent onder de 40 jaar. Twintig jaar later behoort ze tot de schrijverstop. Eenzelfde ontwikkeling betreft winnaars als theatermaker Sadettin Kirmiziyüz (BNG Theaterprijs 2013, speelt nu in alle theaters) en choreograaf Ryan Djojokarso (BNG Dansprijs 2017, nu artistiek leider van Danstheater AYA).
Waarom een geboren Argentijnse zich daar tegenaan wil bemoeien? Ten eerste vanwege een familiaal gen van een passie voor kunst, taal en literatuur. Buzóns vader studeerde oud-Grieks en haalde een doctoraat in Heidelberg. Haar vroeg overleden moeder studeerde ook af in de literatuur.
Zelf ging Buzón, die naast vloeiend Nederlands, Engels, Duits en Spaans ook een beginnend woordje Frans en Italiaans spreekt, tot haar 18de naar een Duitse school in Buenos Aires. Na een studie filosofie en journalistiek – ‘Daar eet je in Argentinië niet makkelijk van’ – verliet ze haar vaderland voor werk bij een Zwitserse bank in Uruguay. Ze werd assistent-relatiemanager voor het contact met het hoofdkantoor in Zürich.
Daar, in Montevideo, deed zich de tweede reden voor dat ze zich nu met de Nederlandse cultuur gaat bezighouden: ze ontmoette er haar Nederlandse geliefde. Na twee jaar verhuisde Buzón naar Nederland, waar ze twee zonen kreeg. ‘Ik ben een Argentijns souvenir van de liefde’, zegt ze erover.
Na een versneld inburgergingsexamen ging Buzón aan de slag bij ING. Wat haar, met haar liefde voor cultuur, zo aantrekt aan de financiële wereld? ‘De dynamiek. Deze wereld staat nooit stil. Hoe je het gedrag van mensen daarbinnen kunt reguleren, fascineert mij enorm. Internationale regelgeving moet voortdurend reageren op snelle ontwikkelingen, zoals cybercrime en misbruik van mondiale transacties.’
Uit verlangen op de fiets naar haar werk te gaan, koos ze in 2016 voor de minder bekende BNG. Ze leerde er haar nieuwe partner kennen. En ze werd twee jaar geleden als bankmedewerker voorzitter van de lezersjury van het Cultuurfonds. Ineens besefte ze wat haar droombaan was: Meijs opvolgen bij zijn pensioen.
Ze deed er alles aan de werkwijze en geschiedenis van het jubilerende fonds te leren kennen, naast haar werk als projectmanager bij de bank. Buzón keek mee met het selectieproces. Bezocht prijsuitreikingen en cultuurlezingen, sprak met winnaars, bezocht gefinancierde projecten, verdiepte zich in subsidiestromen.
De nv Bank voor Nederlandsche Gemeenten, zoals de financiële instelling bij oprichting in 1914 heette, is de vierde bank van Nederland, met 140 miljard euro op de balans. Alle gemeenten in Nederland – door herindeling inmiddels 342 in aantal – regelen hun financiën via de BNG. Individuen kunnen geen rekening openen bij de bank, alleen organisaties in de publieke sector. Dat verklaart de relatief geringe bekendheid van de bank.
In 1964, toen de bank vijftig jaar bestond en een kleine duizend gemeenten als klant had, wilde die iets doen voor deze klanten. Zo begon het Cultuurfonds, met een financiële bijdrage aan een rondreizende tentoonstelling van gemeentewapens – en een publicatie daarover.
Weer later merkte Meijs, die dertig jaar geleden bij de bank kwam om een communicatieafdeling op te tuigen, dat het wat kleurloze imago van een onbekende bank-zonder-winstoogmerk hem in de marketing dwars zat. Hij besloot het Cultuurfonds in te zetten als breekijzer naar buiten.
Zo reikt het fonds sinds 2010 met hulp van Kunsten ’92 jaarlijks de BNG Erfgoedprijs uit aan een gemeente met het beste plan voor een monument, museale collectie, archief of historische landschapsplek, in de hoop dat het andere gemeenten aanspoort dit ook te doen.
Omdat Buzón zelf is opgegroeid in een omgeving met liefde voor muziek, schrijvers en literatuur, wil ze zich ervoor sterk maken dat Nederland dit ook wordt. Net als haar voorganger Meijs zal ze als secretaris binnen de bank en het fondsbestuur een robbertje moeten vechten met bestuurders om steun te krijgen voor gekke en grillige experimenten en subsidie aan minder voor de hand liggende kunsten, zoals circus.
Daarbij moet de secretaris burgemeesters en cultuurwethouders aan de kant van het fonds zien te krijgen. Pieter Heiliegers (VVD) is een van hen. Hij was wethouder cultuur en financiën in Haarlem, daarna burgemeester van Haarlemmerliede en Spaarnwoude en nu van Uithoorn. Heiliegers zit in het fondsbestuur, is voorzitter van de adviescommissie en de sollicitatiecommissie.
‘Het fonds maakt de maatschappelijke waarden van de bank zichtbaar en vertaalt die naar impact op jong talent en innovatie.’ Volgens hem is Buzón de ideale nieuwe secretaris: ‘Ana kent de mores van de bank, heeft de uitstraling van Máxima en een enorme passie voor cultuur.’
3x Ana Buzón
Van de miljarden op de totaalbalans gaat slechts 9 ton jaarlijks naar het Cultuurfonds. ‘Ik hoop dat bedrag omhoog te kunnen trekken’, aldus Buzón. In vergelijking: het eveneens landelijke Fonds 21 investeert jaarlijks 11,5 miljoen euro in kunst & cultuur, kunst & educatie en jongeren & maatschappij.
Buzón herinnert zich goed hoe ze als meisje op zondagen met haar oma in Buenos Aires naar ballet ging. Coppelia maakte een onsterfelijke indruk. Plus het zondagse jasje dat ze op die dagen aan mocht over haar blauwe rok.
Buzón was nog niet bij de BNG toen Máxima de slotavond bezocht van een jubileumproject in de herbestemde Fokker Terminal in Den Haag. In 2014 organiseerde het vijftigjarige Cultuurfonds, mede ter ere van het honderdjarig bestaan van BNG, met alle twaalf provincies op bijzondere erfgoedlocaties een multidisciplinair cultuurproject, getiteld Eeuwige Jeugd.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant