Jean-Marie Le Pen is op 96-jarige leeftijd overleden. In hoeverre heeft de provocatieve grondlegger van radicaal-rechts in Frankrijk de politiek in zijn land vergiftigd? Frankrijk-experts geven antwoord.
Rudi Wester studeerde Franse taal en letterkunde, was jarenlang recensent van Franse literatuur en directeur van het Institut Néerlandais in Parijs:
‘Ontkenner van de Holocaust, rabiaat anti-migratie: Jean-Marie Le Pen wordt vaak afgeschilderd als provocateur. Probleempje: hij meende het echt. Tot in zijn tenen was deze Bretonse miljonair en ex-militair in het Vreemdelingenlegioen overtuigd van de juistheid van zijn extreemrechtse ideeën. Hij raakte geïsoleerd, maar niet vergeten.
‘Zijn dochter Marine Le Pen doet zich met haar Rassemblement National vromer voor, maar de giftige opvattingen van Le Pen Père hebben de weg bereid voor het huidige politieke klimaat in Frankrijk: chaos en verdeeldheid. Of, zoals de linkse gedeputeerde François Ruffin het stelde in Le Monde: ‘Een fascist van een andere generatie is heengegaan. Maar hij laat erfgenamen achter die nog steeds in zijn geest handelen’.’
Frederik Dhondt is rechtshistoricus en Frankrijk-kenner, verbonden aan de Vrije Universiteit Brussel:
‘Jean-Marie Le Pen surfte in de jaren ‘80 en ‘90 van de vorige eeuw op angst en economische problemen, en trok de aandacht door zijn provocatieve stijl. De macht zelf was veraf, ook in 2002 toen hij een onverwacht succes behaalde en doordrong tot de tweede ronde van de Franse presidentsverkiezingen.
‘De laatste tien jaar is hij het ideale repoussoir geweest voor zijn dochter in de nieuwe identitair-populistische golf van Rassemblement National. Door zich, voor de bühne, af te zetten tegen haar vader of tegen extreemrechtse knokploegen en negationisten, versterkte Marine Le Pen het beeld dat Rassemblement National ‘gedediaboliseerd’ zou zijn, en kon ze nieuwe aanhangers en regio’s aanboren, zoals de Nord. Dat is tegenwoordig met het scores boven de 30 procent zijn indirecte en wellicht sterkste invloed op de Franse politiek.’
Laurent Chambon is een Franse politicoloog die zich bezighoudt met minderheden in de politiek in Nederland en Frankrijk en onder meer een boek schreef over Marine Le Pen, de leider van Rassemblement National en dochter van Jean-Marie Le Pen:
‘Jean-Marie Le Pen was een uitvinder. Alles wat we nu moeten doorstaan met de PVV, Forum voor Democratie of de BBB werd door hem bedacht. De meeste retorische technieken heeft hij tijdens zijn lange carriëre geprobeerd: zich voorstellen als arme slachtoffer van de linkse rechters (want veroordeeld voor racisme en antisemitisme) en van de ‘journaille’ (professionele journalisten), collaborateurs discreet vleien, subtiel oproepen tot opruiing, en natuurlijk alle vormen van antisemitisme goedkeuren.
‘Jean-Marie Le Pen is de grootvader van het moderne extreemrechts: hij heeft alle argumenten ontwikkeld die we nu dagelijks horen. Het verschil met zijn dochter Marine Le Pen is dat hij de Joden meer haatte dan de Arabieren (die hij gemarteld en vermoord heeft tijdens de Algerijnse oorlog), terwijl Marine andersom haat.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant