Meta, het moederbedrijf van Instagram en Facebook, beëindigt de samenwerking met onafhankelijke factcheckers. Ook schrapt het regels voor taalgebruik omtrent onder meer immigratie en gender. Meta-baas Mark Zuckerberg zegt de ‘uit de hand gelopen politieke censuur’ op sociale media te willen tegengaan.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met tech als specialisme.
Het besluit komt twee weken voor de inauguratie van Donald Trump voor zijn tweede termijn als president. De samensmelting van Trumps politiek en het beleid van de techgigant lijkt daarmee te zijn begonnen. In de VS gebruiken in totaal zo’n 250 miljoen mensen Facebook, 169 miljoen Amerikanen hebben een account op Instagram. Volgens Pew Research zijn sociale media belangrijke nieuwsbronnen voor meer dan de helft van de Amerikanen.
Zuckerbergs toenadering tot Trump werd in november al duidelijk, toen hij met hem dineerde in Mar-a-Lago, waar Trump woont. De Meta-baas doneerde daarna een miljoen dollar aan zijn inaugurele fonds en wees vorige week een voormalige Republikeinse adviseur uit het Witte Huis aan als mondiaal beleidshoofd van Meta.
In een videobericht opent Zuckerberg nu het vuur op de Amerikaanse overheid en traditionele media: ‘Deze hebben steeds meer gestreefd naar censuur. Veel hiervan is duidelijk politiek.’
Zuckerberg maakt daarmee een einde aan het beleid dat acht jaar geleden juist werd ingezet rondom de verkiezingsoverwinning van Trump. Toen kreeg Meta het verwijt te weinig te doen tegen de verspreiding van desinformatie, schadelijke inhoud en de pogingen van buitenlandse mogendheden om verkiezingen te beïnvloeden. Als reactie hierop begon Meta een programma waarin vertrouwde, onafhankelijke factcheckers berichten op de sociale platforms konden aanvinken als gevaarlijk of onjuist, waarna Meta kon voorkomen dat deze te veel aandacht kregen.
Lees ook
Commentaar - Machtige Amerikaanse media- en techondernemers maken een knieval voor de volgende president. Dat is zorgelijk, want veel autoritaire leiders krijgen op die manier de macht in de schoot geworpen.
Analyse - Meta stelt de uitgesproken Republikein Joel Kaplan aan als beleidshoofd en zoekt daarmee toenadering tot Trump.
Nieuws - Meta heft sancties Trump op: ‘Men moet presidentskandidaten op gelijke voet kunnen aanhoren’.
Hoewel Meta deze aanpak eerder nog prees als effectief en eerlijk, meent Zuckerberg nu dat de factcheckers in toenemende mate vooringenomen zijn geworden en meningen censureren. Hiermee echoot Zuckerberg de standpunten van de aanstaande Amerikaanse regering: volgens Trump onderdrukken socialemediaplatforms buitenproportioneel conservatieve meningen. Dit is ook het standpunt van Joel Kaplan, voormalig adviseur van de regering van George W. Bush en het nieuwe beleidshoofd van Meta.
In plaats van factcheckers komen ‘in de komende maanden’ en ‘om te beginnen in de VS’ de zogeheten ‘community notes’: disclaimers die gebruikers aan berichten kunnen toevoegen als ze er inhoudelijke onjuistheden in aantreffen of het bericht van extra context willen voorzien. Zuckerberg benoemt zelf dat hij zijn platforms hiermee omvormt naar het voorbeeld van X, het platform van Elon Musk, Trump-aanhanger en hoofd van het nieuwe Amerikaanse ‘ministerie van overheidsefficiëntie’. Die ontmantelde na zijn aankoop van X de moderatieteams ten gunste van community notes. Inmiddels is X overspoeld met desinformatie en haatdragende berichten.
Ook gooit Meta het roer om voor de automatische inhoudsfilters op Instagram en Facebook. Deze scannen nu op een breed scala aan overtredingen, zoals naaktheid in afbeeldingen of haatdragende taal. Dat moet anders, vindt Zuckerberg: de filters maken volgens hem te vaak fouten, die wederom leiden tot onbedoelde censuur. Meta zal de inhoudsfilters vanaf nu met name gaan gebruiken om regelrecht criminele berichten tegen te gaan, zoals die met kindermisbruik, drugs of terrorisme erin. Meta zal bij minder ernstige overtredingen pas ingrijpen als gebruikers er melding van maken.
Zuckerberg erkent zelf dat er meer schadelijke berichten op het platform zullen achterblijven. Hij noemt het een ‘trade-off’, die wel iets zal opleveren: minder censuur. In zijn ogen verdwijnen er door fouten in de inhoudsfilters te vaak berichten en accounts.
In zijn video noemt Zuckerberg vaak dat het beleid simpeler moet. Regels omtrent taalgebruik, bijvoorbeeld, moeten simpeler. ‘We gaan een hoop beperkingen op onderwerpen als immigratie en gender afschaffen’, vertelt hij. De progressieve omgangsnormen die nu op Instagram en Facebook bestaan rondom specifiek deze twee onderwerpen zouden zijn doorgeslagen: ‘Wat begon als een beweging voor inclusiviteit wordt steeds vaker gebruikt om meningen te onderdrukken en mensen met andere ideeën buiten te sluiten. Het is te ver gegaan.’
Verder maakte Zuckerberg bekend dat het moderatieteam van Meta uit het progressieve California zal verhuizen naar Texas, ‘waar er minder bezorgdheid is over de vooringenomenheid van onze teams’.
Met veel enthousiasme vertelt Zuckerberg te gaan samenwerken met Trump, ‘om tegengas te bieden aan overheden van over de hele wereld, die het gemunt hebben op Amerikaanse bedrijven en censuur opvoeren.’
Bij wijze van voorbeeld noemt hij Europa, waar er ‘steeds meer wetten zijn die censuur institutionaliseren en het moeilijk maken om daar iets innovatiefs te creëren’. Het is de zoveelste uiting in een debat dat al langer wordt gevoerd, waarin de Europese Unie aan de ene kant paal en perk wil stellen aan de macht van Big Tech, en de industrie stelt dat deze regels het onmogelijk maken te innoveren.
Trump heeft beloofd de teugels te laten vieren, weet ook Zuckerberg: ‘De enige manier om deze wereldwijde trend (van vermeende politieke censuur, red.) tegen te gaan, is met de steun van de Amerikaanse overheid. We hebben nu de gelegenheid om vrije meningsuiting in ere te herstellen en ik kijk ernaar uit om dat aan te grijpen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant