Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden houdt dezelfde Republikeinse voorzitter als voor de verkiezingen. Mike Johnson (52), afkomstig uit het religieuze, oerconservatieve Louisiana, werd na een bloedstollende stemming nipt herkozen.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over het Middellandse Zeegebied en migratie.
Twee Republikeinse afgevaardigden stemden aanvankelijk niet op Johnson, maar op een andere, niet-beschikbare kandidaat. Beiden stelden hun oordeel bij toen na de eerste stemronde bleek dat Johnson enkele stemmen tekortkwam.
Zeer bepalend voor de verkiezing van Johnson is de steun die hij heeft van Donald Trump. ‘Hij is een goede, hardwerkende, religieuze man’, prees Trump hem aan.
De gekozen president heeft er alle belang bij dat het Huis van Afgevaardigden snel aan het werk kan. Voor komende maandag staat de bekrachtiging van zijn verkiezingsoverwinning op de rol. Maar volgens de regels moet er dan wel een voorzitter zijn; eerder kan het parlement niet van start.
Johnson had één tegenkandidaat, afkomstig uit het Democratische kamp: Hakeem Jeffries uit New York. Terwijl alle Democratische afgevaardigden keurig op Jeffries stemden, kwamen er uit de Republikeinse gelederen aanvankelijk enkele dissidenten tevoorschijn.
De stemming leek te eindigen met 216 stemmen voor Johnson, 215 voor Jeffries en 3 voor anderen. Dat betekende dat geen van beide kandidaten de benodigde meerderheid van 218 stemmen zou krijgen. Nadat Johnson en zijn entourage hadden ingepraat op de twee weigerachtigen, herzagen zij hun stem. Zo werd Johnson alsnog in de eerste ronde verkozen.
Slechts één Republikeins parlementslid had van tevoren aangekondigd dat hij hoe dan ook tegen Johnson zou stemmen. Dat is de notoire dwarsligger Thomas Massie uit Kentucky, een radicale libertariër. ‘Je kan al mijn vingernagels eruit trekken, je kan er bamboe inschuiven, je kan mijn vingers eraf knippen; ik stem niet op Mike Johnson’, zei Massie donderdagavond tegen One America News Network.
De verkiezing van de Speaker van het Huis van Afgevaardigden was jarenlang een formaliteit, gespeend van elk drama. Dat veranderde twee jaar geleden, toen er maar liefst vier dagen en vijftien stemronden nodig waren voordat Johnsons voorganger Kenny McCarthy op de voorzittersstoel kon plaatsnemen. Het Huis van Afgevaardigden krijgt iedere twee jaar een nieuwe samenstelling.
Even bestond de vrees dat dergelijke taferelen zich nu zouden herhalen. Hoewel de Republikeinen zich vlak na de verkiezingen nog unaniem achter de kandidatuur van Johnson schaarden, veranderde dat enkele weken later.
Johnson haalde zich de ergernis op de hals van rechtse parlementariërs, door een deal te sluiten met de Democraten over de begroting. Hij wilde op die manier een onmiddellijke sluiting van overheidsinstellingen voorkomen. De deal werd aangepast na kritiek van Trump en diens geldschieter Elon Musk, maar het eindresultaat was dat de begroting werd gered.
De nieuwe parlementsvoorzitter leefde in het voorbije jaar vaker in onmin met partijgenoten, bijvoorbeeld omdat hij afgelopen voorjaar, na maanden uitstel, een stemming over financiële steun aan Oekraïne forceerde. De regering-Biden kreeg vervolgens een meerderheid voor een wet die dit regelde, met hulp van zowel Democraten als een minderheid van Republikeinen.
Ondanks zijn samenwerking met de Democraten tijdens de regeringstermijn van Joe Biden staat Mike Johnson bekend als zeer conservatief. Hij is tegen het homohuwelijk en voor een allesomvattend verbod op abortus. Ook betwist Johnson dat klimaatverandering wordt veroorzaakt door de mens.
Nog betekenisvoller is dat hij zeer loyaal is aan Donald Trump. Als grondwetsjurist was Johnson een belangrijke steunpilaar voor Trump bij het aanvechten van de verkiezingszege van Biden. Hij werd door een partijgenoot ‘de hoofdarchitect’ van het plan genoemd om vier jaar geleden tegen de bekrachtiging van Bidens presidentschap te stemmen.
Die slag werd verloren, maar nu heeft Johnson alsnog precies bereikt wat hij wilde: het presidentschap voor Trump, en voor zichzelf het voorzitterschap van het Huis van Afgevaardigden.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant