Bijna achttien jaar geleden verhuisde ik tijdelijk naar Den Haag om een boek over het leven op het Binnenhof te schrijven. Optimistisch ging ik bij alle partijen vragen of ik eens mocht meekijken of een vergadering bijwonen. Overal sloegen de deuren angstvallig dicht. Alleen Femke Halsema van GroenLinks zei: ‘Ja hoor, is goed. Wanneer wil je beginnen?’
Vier jaar heb ik naar debatten zitten kijken – ook daarin viel Halsema op. Ze nam het op voor anderen, al waren het geen vrienden. Ze was een van de zeer weinigen die tegen het politieke geweld van Wilders was opgewassen. De meesten verkruimelden, of losten op.
In die tijd was Wilders nog leuk, grappig en onvoorspelbaar. Als hij sprak, kwam iedereen luisteren. Ik weet niet waarom de humor is verdwenen. Misschien gaan geloof en grapjes toch niet samen op de lange duur, of worden ze overbodig. Maar intussen kan Wilders alleen nog lachen op foto’s met extremisten van internationale allure.
Over de auteur
Peter Middendorp is schrijver en columnist van de Volkskrant. Van zijn hand verschenen onder meer de romans Vertrouwd voordelig en Jij bent van mij. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Halsema wees vaak op het belang van wachtgeld, ook als dat recht onder vuur lag. Door wachtgeld kunnen politici zorgeloos en onafhankelijk werken. Een politiek leven kan kort zijn. Voor je het weet sta je op straat en weet iedereen wie je bent en hoe je doet. Hoe kom je dan nog aan werk? Wie wil Barry Madlener op zijn werkvloer, Mona Keijzer tegenover zich op kantoor of Marjolein Faber ook maar in de verste buitendienst?
Halsema had het wachtgeld niet hoeven te verdedigen. Populair word je er niet van, en zelf kon ze wel zonder. Toch deed ze het, in de wetenschap dat het tegen haar zou worden gebruikt door juist de radicale politici die er het meest afhankelijk van zijn. Die hun vreemdelingenhaat zonder wachtgeld misschien wel wat hadden moeten intomen.
Eigenlijk was het politiek die je normaal alleen in theorieboekjes ziet. Na een paar jaar in Den Haag begon ik te denken dat meer mensen dat zouden waarderen. Maar als ik thuiskwam in Groningen of Drenthe, zei altijd wel een kennis: ‘Heb jij ook zo’n hekel aan Halsema? Ze is altijd boos, altijd ontevreden. En dan klemt ze die kaken ook nog zo op elkaar.’
In het boek Pluche schrijft Halsema dat De Telegraaf uitsluitend onfortuinlijke foto’s van haar gebruikte, vooral eentje waarop ze haar kaken op elkaar klemt. Dat moest wel zo, had een chef tegen haar gezegd, want dat verwachten de lezers nu eenmaal van ons. Wat betekende: wij hebben de moraal van een algoritme, boze mensen blijven langer lezen.
De raarste zin die ik dit jaar schreef, was: ‘Sigrid Kaag werkt tegenwoordig in Gaza, omdat Nederland te gevaarlijk voor haar is.’ Na het geweld tegen Joodse en Israëlische supporters in Amsterdam kreeg burgemeester Halsema weinig steun van het zweetkabinet. Intussen zette Wilders al zijn internetdivisies in om haar het politieke leven onmogelijk te maken, en het privéleven liefst ook. Het hoefde niet, ze bleef gewoon staan, maar even dacht ik dat ze voor haar veiligheid ook naar een oorlogsgebied zou moeten vluchten.
In de Volkskrant vertelde Halsema zaterdag dat ze geen premier wil worden. Wat jammer is – zoveel normale politici zijn er nu ook niet meer over.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns