Thomas Spekschoor
redacteur Klimaat
Rob Ramaker
redacteur Klimaat
Thomas Spekschoor
redacteur Klimaat
Rob Ramaker
redacteur Klimaat
De ene diplomaat spreekt al over een shitshow, de ander zegt dat dat nog zachtjes uitgedrukt is. Op de klimaattop in Bakoe, Azerbeidzjan, had er eigenlijk gisteren al een akkoord moeten liggen. Maar ook halverwege de zaterdag is er nog geen uitzicht op snelle overeenstemming.
Nu lopen klimaattoppen wel vaker uit. Vrijwel altijd wordt er nog een of twee dagen verder onderhandeld na het officiële einde. Maar dit keer dreigt het akkoord er voor sommige landen echt niet op tijd te liggen.
Veel diplomaten hebben hun terugvlucht geboekt voor vandaag of morgen en als meer dan een derde van de deelnemende landen niet meer in Bakoe aanwezig is, dan kan er geen akkoord worden getekend.
Dat dat echt kan gebeuren, bleek in oktober nog in Colombia. Daar ging een VN-top over biodiversiteit na een marathonsessie van tien uur uit als een nachtkaars. Te veel delegaties zaten al op het vliegtuig naar huis en er kon niet worden afgehamerd.
Eerst even de inhoud. Waar zit het op vast? Op het geld. Armere landen hebben recht op geld van rijkere landen om zich voor te bereiden op een veranderend klimaat en hun eigen uitstoot naar beneden te krijgen. Dat is op eerdere klimaattoppen al afgesproken. De grote vraag op deze top is: hoeveel geld moet dat dan zijn?
Vrijdag kwam er een voorstel van Azerbeidzjan, gastland en voorzitter. Het totaalbedrag zou moeten uitkomen op zo'n 250 miljard dollar per jaar dat van rijke naar armere landen zou stromen. Daarbij mag vrijwel alles meetellen, van directe giften van overheden tot leningen van banken of fondsen uit rijke westerse landen.
Maar het armere deel van de wereld was direct des duivels. Die landen zeggen dat ze enorm te lijden hebben onder de CO2-uitstoot van rijkere landen en eisen een veel hogere compensatie: 1300 miljard dollar. Zelfs bij rijkere landen, die het bedrag op tafel moeten gaan leggen, was te merken dat ze verrast waren door het Azerbeidzjaanse voorstel. Ook zij hadden een veel hogere inzet verwacht.
Maar de onderhandelingen zitten niet alleen vast op de inhoud. Al maanden wordt er geklaagd over de Azerbeidzjaanse voorzitter. Het land zou in de voorbereiding op de top veel te weinig hebben gedaan om landen op één lijn te krijgen. Nu alles in de laatste dagen moet gebeuren, klagen de andere deelnemers dat de Azeri's voor hen nauwelijks bereikbaar zijn.
De Azeri's hebben weliswaar nieuwe voorstellen geschreven, maar daarin wordt nauwelijks tegemoet gekomen aan de wensen van de armere landen. Ook diplomaten van rijkere landen erkennen dat dat wel nodig is om tot een akkoord te komen. Er zouden zelfs al voorstellen worden geschreven buiten de voorzitter om, waarin naar verluidt 300 miljard dollar op jaarbasis zou worden toegezegd.
Is het een ramp als het akkoord van Bakoe er niet komt? Ongetwijfeld niet voor oliestaten en bijvoorbeeld de aanstaande Amerikaanse regering van Donald Trump, die geen vergaand klimaatbeleid willen voeren.
Maar het is wel een drama voor de meeste EU-landen en bijvoorbeeld ook voor Brazilië. Daar is volgend jaar de klimaattop en het land heeft grote klimaatambities. Maar als er dit jaar geen akkoord kan worden gesloten over het geld, zal het armere deel van de wereld met veel minder ambitie naar de Braziliaanse stad Belém afreizen. Dan wordt langzaam de lucht uit de wereldwijde klimaatdiplomatie gezogen.
Buitenland
Deel artikel:
Source: NOS nieuws