Noa-Lynn van Leuven kan zich dit weekend als eerste Nederlandse vrouw ooit plaatsen voor het WK darts. Maar de trans vrouw betaalt een prijs voor haar succes, van bedreigingen tot een mogelijke uitsluiting bij dartsbond WDF. "Er lopen een hoop toxische trutten rond."
Als de 28-jarige Van Leuven eerder dit jaar haar wedstrijd tegen Lorraine Hyde verliest op de PDC Women's Series in Wigan, klinkt applaus in de normaal muisstille zaal. Ze kijkt eerst verbaasd om zich heen, maar dan dringt het tot haar door: het publiek klapt omdat zij als trans vrouw heeft verloren.
"Dat was zo vernederend", zegt ze in gesprek met NU.nl. "Ik dacht: nu verlies ik en is het nóg niet goed. Eigenlijk verlies ik altijd, of ik nu win of niet."
Na het vernederende applaus zit Van Leuven in de bar van haar hotel in Wigan. Haar telefoon ontploft. Radiostations, kranten en talkshows willen haar reactie. "Het was verschrikkelijk. Op dat moment voel je je de meest gehate vrouw van Nederland."
Een dag eerder hebben Anca Zijlstra en Aileen de Graaf besloten uit het Nederlandse team te stappen, tien minuten nadat Zijlstra met 4-0 heeft verloren van Van Leuven. Ze schamen zich met een "biologische man" te spelen in een vrouwenteam, schrijft Zijlstra namens het tweetal op Facebook. Enkele maanden eerder versierde De Graaf nog de hotelkamer van Van Leuven voor haar 27e verjaardag.
Collega-dartsters hadden jarenlang geen problemen met Van Leuven. Maar nadat de Beverwijkse was doorgedrongen tot de wereldtop, onder meer doordat ze als eerste vrouw ooit een PDC Challenge Tour-toernooi voor vrouwen én mannen won, veranderde hun houding.
Er is in darts een aparte vrouwencompetitie, maar geen aparte mannencompetitie. Zowel vrouwen als mannen mogen aan grote toernooien meedoen. Meerdere dartsters willen trans vrouwen weren van de vrouwentour. De pijlen richten zich vooral op Van Leuven, de enige trans vrouw in de top 32 van de wereld.
Wereldtopper Deta Hedman trekt zich steevast terug van toernooien waaraan Van Leuven meedoet. En enkele weken geleden namen de leden van dartsbond WDF, na de PDC de grootste dartsbond, de motie van de Engelse dartsfederatie aan voor het weren van trans vrouwen bij vrouwentoernooien. Onduidelijk is of en wanneer de maatregel wordt ingevoerd.
Toen Van Leuven het nieuws hoorde, plaatste ze een foto op Instagram met een groot rood kruis door haar gezicht. "Ik vond dat de wereld het moest weten", zegt Van Leuven nu. "Dit is discriminatie. We zijn met de dartssport weer veertig jaar teruggeworpen."
Van Leuven merkt dat de meningen op de tour verdeeld zijn. Voornamelijk jonge dartsters hebben geen problemen met haar aanwezigheid. "Zij vertellen me stiekem dat ze de commotie niet begrijpen. Maar op de vrouwentour lopen nu eenmaal ook een hoop conservatieve, toxische trutten rond. Ze zien me als een bedreiging."
De mogelijke maatregel van de WDF staat niet op zichzelf. Atletiekbond World Athletics, zwembond World Aquatics (voorheen FINA) en rugbybond IRL kwamen al met de regel dat trans atleten die de puberteit als man hebben doorgemaakt niet mogen meedoen aan internationale vrouwenwedstrijden.
In darts is er geen wetenschappelijk bewijs dat mannen een fysiek voordeel hebben ten opzichte van vrouwen. Van Leuven voldoet daarnaast aan de geslachtseisen van de Darts Regulation Authority (DRA). Toch is er kritiek. Hedman vindt het bijvoorbeeld oneerlijk dat trans vrouwen niet menstrueren.
"Maar er zijn pilletjes om die menstruatieklachten te onderdrukken", zegt Van Leuven. "Het is zó gezocht. Ik hoor ook: 'Jij hebt langere armen, dus je staat dichter bij het bord'. Heb je de armen van Phil Taylor (de succesvolste darter ooit, red.) weleens gezien? Die zijn de helft van die van mij."
Ook stellen criticasters dat Van Leuven alleen als vrouw kan slagen in de dartswereld. Ze was als man geen groot talent, maar na haar transitie groeide ze binnen enkele jaren uit tot een wereldtopper. "Ik gooi nu goed omdat ik me fijner voel", verklaart ze. "Het is een van kwestie van geld en uren erin steken. Dat doen weinig vrouwen, maar ik wel. Ik heb bewezen ook van mannen te kunnen winnen."
Door alle commotie kreeg Van Leuven de afgelopen maanden met heftige reacties te maken. "Iemand zei via Instagram dat hij me zou vermoorden als ik achter zijn dochter een vrouwentoilet zou binnenlopen. Een dag erna stond ik op Schiphol en heb ik eerst anderhalve minuut gewacht voordat ik het toilet binnenging. Ik durfde niet."
"Mensen sturen de vreselijkste berichten en gaan daarna door met het bereiden van hun pastaatje. Ze hebben geen idee welke impact het op mijn leven heeft. Ik durfde een aantal weken niet de straat op en had paniekaanvallen. Het heeft wel even geduurd voordat die angst weg was."
Van Leuven, die op haar zeventiende begon aan haar transitie van man naar vrouw, ziet de commotie rond trans personen als een maatschappelijk probleem. "Het is deels onwetendheid, maar veel mensen zijn respectloos. Ik zag laatst een bericht dat er een regenboogbankje was beklad. Er lopen in Nederland mensen met messen en wapens rond. Zij zijn het gevaar. Waarom voelen sommige mensen zich bedreigd door een schattig regenboogje?"
Op Facebook heeft ze inmiddels alle nieuwsaccounts geblokkeerd, om niets over zichzelf terug te lezen. Van haar psycholoog leert ze negatieve reacties te relativeren. "Op het podium denk ik af en toe nog: ik hoor hier niet, die mensen hebben gelijk. Inmiddels kan ik mezelf rustig krijgen."
Binnen de dartswereld is ook steun voor Van Leuven. Als CEO van de PDC nam Matthew Porter het openlijk voor haar op en regelde hij een psycholoog voor haar. Ook had het logo van het majortoernooi Players Championship Finals vorig jaar eenmalig een regenboogkleur.
De Nederlandse profdarter Vincent van der Voort helpt Van Leuven al jaren. Ze traint in zijn dartsshop in Zaanstad, waar haar eigen pijlen worden verkocht. Toen ze eerder dit jaar haar eerste Players Championship-toernooi speelde, zat ze bij Van der Voort en diens beste vriend Michael van Gerwen aan tafel. Lachend: "Dan durven mensen niets lelijks te zeggen."
Van Leuven, in het dagelijks leven souschef bij een restaurant in Beverwijk, wil de komende jaren een Tour-kaart veroveren. Dan kan ze in het gemengde profcircuit uitkomen en is ze van het "gezeik" over haar genderidentiteit af. Maar eerst wacht mogelijk het WK. Is ze bang om in Alexandra Palace weer applaus te krijgen na een nederlaag?
"We zien het wel. Ik trek me er niets van aan. Daar staan als eerste Nederlandse vrouw zou voor mij al de ultieme middelvinger zijn."
Source: Nu.nl sport