Nu het kabinet toch bezig is met een noodwet, kan het misschien meteen aan een tweede werken. Na de asielcrisis, kan ook een zorgcrisis worden uitgeroepen. De zorg in Nederland wordt onbetaalbaar, zei DSW deze week, nadat de verzekeraar had aangekondigd zijn premie te verhogen. Alle reden dus om in crisismodus te gaan.
Alleen: van crisis lijkt geen sprake. Internationaal gezien is het Nederlandse zorgstelsel een van de allerbeste stelsels. In Europa strijdt het elk jaar met het Zwitserse stelsel om de eerste plek.
Zo staat Nederland in de Euro Health Consumer Index (EHCI) nu op de tweede plek, na Zwitserland. In die vergelijking worden 48 indicatoren meegenomen, waaronder wachttijden, behandelingsresultaten en toegankelijkheid. ’s Werelds grootste dataverzamelaar, Numbeo, zette medio 2024 het Nederlandse zorgsysteem nog op plek nummer vier. Alleen Taiwan, Zuid-Korea en Japan staan hoger op hun ranglijst, die de kwaliteit van (medische) apparatuur, de snelheid van de zorg, de competentie van het zorgpersoneel, de gastvrijheid van zorginstellingen en de zorgkosten in beschouwing neemt.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Het paradoxale is bovendien dat de zorg in Nederland naar rato ook helemaal niet duur is. De Amerikanen zijn per inwoner 12.555 dollar kwijt aan zorg, de Zwitsers omgerekend 8.049 dollar en Nederlanders 6.729 dollar, aldus de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (Oeso). Als de zorg in Nederlander in een crisis verkeert, dan is in andere landen sprake van een megacrisis. En dan heeft Nederland nog een fikse buffer. De Nederlandse staatsschuld bedraagt slechts 48,6 procent van het bbp, die van de VS 123,8 procent. Mocht de nood aan de man komen, dan kan er dus nog een greep in de schatkist worden gedaan.
Minder marktwerking en meer overheidsbemoeienis is lood om oud ijzer. De Oeso, toch een vurig pleitbezorger van marktwerking, concludeert dat geen enkel zorgstelsel er systematisch in slaagt om de gezondheid van inwoners op een kosteneffectieve manier te verbeteren.
Groot-Brittannië kent het roemruchte National Health Service (NHS), een staatszorgsysteem waarbij de zorgkosten worden voldaan uit de belastingpot. Media in binnen- en buitenland komen papier en zendtijd tekort voor het optekenen van de vele schrijnende verhalen over ellenlange wachtlijsten, niet-werkende apparatuur, personeelstekorten, gebrek aan hygiëne en uit de hand gelopen kosten.
Tot 2006 had Nederland een soort eigen NHS: het Ziekenfonds. Dat wordt nu geïdealiseerd, maar vergeten wordt vaak dat dit stelsel onder Balkenende II nog afgeschaft vanwege het oneerlijke verschil dat ontstond met particuliere verzekeringen. Artsen ontvingen een lagere vergoeding voor ziekenfondspatiënten dan voor wie een particuliere zorgverzekering had, waardoor de laatste groep sneller en beter behandeld werden.
De zorgkosten exploderen onder druk van de vergrijzing en de toename van het aantal dure behandelingen tegen allerlei ziektes en ongemakken. Wie de 60 gepasseerd is, weet al snel dat het sleutelen aan kwalen en gebreken een belangrijker gespreksonderwerp wordt dan voetbal en seks. Zelfs bij Vandaag Inside.
Staat noch markt kan dat euvel reduceren. Hoogstens kunnen er her en der wat pleisters worden geplakt, zoals een halvering van het eigen risico of de afschaffing daarvan. En dat geeft vaak weer andere problemen.
De enige remedie is om kerngezond te blijven en wanneer het eerste gebrek zich aandient de Zwitserse zelfdodingscapsule op te zoeken.
Maar zo’n noodwet gaat zelfs dit kabinet te ver.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns