In dit Zeeuwse dorp is niets aan de hand. Alleen: de inwoners ervaren al jaren overlast. Van het kanaal Gent-Terneuzen, een waterweg van internationale omvang die Sluiskil langzaam dreigt te verdrinken. En van de grijze stofbergen van een afvalverwerker aan de overkant van het kanaal – slogan: ‘working for the future’. Omwonenden klagen over stof en stank.
Maar deze ‘beleving’ van de inwoners staat los van de werkelijke overlast, schreef Chris Jansen, kersvers PVV-staatssecretaris Openbaar Vervoer en Milieu, vorige week aan de Tweede Kamer. Jansen begon zijn loopbaan als accountmanager bij een telecombedrijf. Nu zet hij zich in voor een ‘gezonde en schone leefomgeving’ in Nederland.
Over de leefomgeving in Sluiskil zijn veel rapporten geschreven. Ze bevatten fraaie termen. Zo is daar een ‘pollutieroos’, dat is een plaatje over vervuiling. In Sluiskil, nog geen 2.500 inwoners aan de rand van Nederland, is de lucht vuiler dan in de stad Schiedam. Deze vervuiling past nog binnen Nederlandse juridische normen. Geen zorgen dus.
Over de auteur
Ana van Es is rondreizend columnist voor de Volkskrant. Eerder was ze onder meer correspondent in het Midden-Oosten.
In het kanaal bij Sluiskil liggen schepen, met namen als ‘Pacific Basin’, die worden aangestuurd vanuit Hongkong. Op scheepswerf De Schroef, sinds vorig jaar in handen van een Turks megaconcern, lijkt alles weg te roesten. Vanaf de kanaaloever lopen straatjes naar beneden, naar de oude dorpskern.
Sluiskil ligt ‘als het ware in een badkuip’, stelt een onderzoeksrapport. Het lijkt erop dat het kanaalwater niet netjes in het kanaal blijft, maar het grondwaterpeil in het dorp opstuwt. Het is een ‘complex probleem’. De noodzaak om overlast te verminderen is ‘evident’. Maar maatregelen blijven uit.
In hun rijtjeswoning in de laagst gelegen straat van het dorp wijzen Herman en Esther Prins naar het opbollende behang. Het water zit tot 50, 60 centimeter in de muur, zegt Herman. Hij heeft in de bouw gewerkt, dus hij heeft er kijk op.
In de gang vallen gaten in het stucwerk. Elke twee jaar moet alles opnieuw, en hij is in de 70, dus dat gaat gewoon niet meer. Als het regent, loopt de tuin onder. Bij sommige buren staat de schimmel in de gang. ‘Sluiskil drijft op het moment.’
Herman is een geboren Amsterdammer. Esther groeide op in Sluiskil, in deze straat. ‘Het was gezellig. Men deed alles voor elkaar. Je kende iedereen, heel anders dan nu.’
De wateroverlast is van de laatste twintig jaar, zegt Herman. Het begon na een verdieping van het kanaal. Hij zit in een stichting tegen wateroverlast. Maar het ledenaantal loopt terug. Dat komt door de nieuwe buren. In de straat bij Herman en Esther staan auto’s met kentekens uit Roemenië, Polen, Bulgarije en Kroatië.
Buren verkopen hun huis aan projectontwikkelaars, die de panden verhuren aan arbeidsmigranten. Deze nieuwkomers wonen hier hooguit een paar maanden. Wateroverlast laat hen koud. Met het dorp bemoeien ze zich niet. ‘Sluiskil is geen thuis meer.’
Door de jaren heen reisden Haagse politici naar Sluiskil af. Ze maakten een rondje door het dorp, schudden de bewoners de hand, zeiden hoe erg ze het vonden en vertrokken onverrichter zake.
Herman is niet optimistisch. ‘Zie je die vergaderingen in de Tweede Kamer weleens op televisie?’ Toch hoopt hij dat het nieuwe kabinet alsnog omkijkt naar het Zeeuwse dorp. ‘Maar voor hetzelfde geld krijgen we weer een klap op onze kin.’
Bij de gemeente Terneuzen vinden ze hem ‘lastig’, omdat hij opbelt over de problemen. ‘Ze verschuilen zich liever achter de mail.’ Onlangs stelden hij en een buurvrouw de gemeente aansprakelijk voor de wateroverlast. De brieven liggen op de eettafel.
De gemeente erkent het probleem en wijst op de ‘aanpak grondwateroverlast Sluiskil’. Maar schadevergoeding aan gedupeerden, dat gaat te ver. Wel wil de gemeente als tegemoetkoming een brandgang opnieuw betegelen. Herman weet genoeg. ‘We staan in ons hemd.’
a.vanes@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns