Deze week vertrok Mark Rutte na veertien jaar uit Den Haag. Was hij regeringsleider van Engeland of Frankrijk geweest, dan zou hij zich nu storten op zijn memoires. En laten we wel wezen: er staat de tijdelijk functieloze burger Mark Rutte weinig in de weg om zijn autobiografie te schrijven.
Want wat is er nodig om aan memoires te beginnen? Een boeiend bestaan, ten eerste. Dat kan louter het eigen gevoelsleven betreffen. Het kan ook schuilen in de mensen en omstandigheden waarmee iemand wordt geconfronteerd. Vervolgens een vaardige hand van schrijven. Een enigszins afstandelijke blik op het bestaan is nodig. Ook een ijzeren wilskracht komt van pas.
Memoires vallen niet uit de lucht, daarvoor moet worden gewerkt. Die wilskracht kan met discipline en regelmaat worden bevorderd. Wat ook enorm helpt, is als er ongewisse zaken sluimeren. Kwesties waar iedereen iets maar niemand het fijne van weet, wakkeren de nieuwsgierigheid aan.
Zo op het oog voldoet Rutte perfect aan alle voorwaarden. Want wat zouden we graag weten wie hem nu op het idee bracht om de dividendbelasting af te schaffen. Wat zijn we benieuwd naar zijn gedachten over Sigrid Kaag; was zij echt de enige Binnenhofbewoner aan wie hij een hekel had? En was dat omdat ze hem wist te raken op zijn enige kwetsbare plek – moreel besef? Zou hij weleens in zijn bedje liggen te woelen omdat na zijn ‘epifane moment’ de PVV aan de macht kwam? Hoe oprecht was het dat hij zich niet kon herinneren tijdens de formatie over Pieter Omtzigt te hebben gesproken? De vragen zijn eindeloos.
Maar wacht eens. Er is nog een voorwaarde voor het schrijven van memoires: een goed geheugen, of minstens een deugdelijk archief. Van Rutte is bekend dat hij zijn appverkeer liever niet bewaart, en over zijn geheugen is genoeg geschreven.
Een boek als Tijden van confrontatie, waarin Nicolas Sarkozy vrijuit orakelt over wereldproblemen en journalistieke mispunten, is in Nederland ondenkbaar. Autobiografieën zijn taboe in de Nederlandse politiek. Frits Bolkestein, Jan Marijnissen en Femke Halsema noteerden mooie overpeinzingen, over Ruud Lubbers verscheen postuum een boek met gesprekken. Het werkelijk vastleggen voor de geschiedenis laat de Nederlandse politicus liever over aan een biograaf. Problemen op afstand zetten, ook dat is een politieke gewoonte.
Rutte is na bijna veertien jaar in het Torentje nog steeds een grote onbekende. Wel weten we dat hij een liefhebber is van de politieke autobiografie. Wat zou het goed zijn als hij die liefde in praktijk zou brengen. Er is al voorwerk verricht. De memoires van Mark Rutte worden als notitieboek verkocht: wie het openslaat, ziet louter lege pagina’s.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns