Rasta Ruud uit Breda kapt ermee, na woedende reacties op zijn act. Oranjefans in Duitsland zullen het zonder de man moeten doen die zich sinds 2008 uitdoste als Ruud Gullit in 1988, met onder meer een rastapruik, aanvoerdersband, het inmiddels hippe EK-shirt uit dat jaar, een snor natuurlijk en – dit deed de deur dicht – een zwart geschminkt gezicht: een blackface.
Voor de wedstrijd Nederland - Polen had Rasta Ruud nog onbekommerd een interview gegeven aan Omroep Brabant. Nog steeds was hij idolaat van Gullit. Voorheen gebruikte hij zijn schnabbel als dj om zijn studieschuld af te lossen. Ditmaal zou hij zijn inkomsten schenken aan het Prinses Máxima Centrum, een instituut voor kinderoncologie. Zijn beide ouders waren getroffen door kanker.
De meevaller voor Rasta Ruud: ‘Vooral mijn dikke neus lijkt op die van hem’.
Omroep Brabant, ook niet gek, vroeg hem of dat nog wel kon, zo’n imitatie, inclusief zwarte schmink. Het kon, vond hij. Zwarte Pieten konden niet meer, die waren passé, ‘maar als je een echt persoon bewondert en imiteert lijkt mij dat een ander verhaal’. Alleen maar goede bedoelingen, was mijn conclusie.
Korte tijd later werd Rasta Ruud op tal van plaatsen weggezet als een racist eerste klas. Foto’s van drie witte mannen – onder wie niet Rasta Ruud overigens – die zich hadden verkleed als Gullit en in Hamburg feest vierden, werden internationaal verspreid.
‘Oranjefeest in Duitsland ontsierd door racistische taferelen’, meldde Joop.nl, het propagandakanaal van BNNVara, op een toon alsof rondom het Volksparkstadion de Ku Klux Klan een dansje had gemaakt, zwaaiend met fakkels. Ook activisten (Sylvana Simons, Jerry Afriyie van actiegroep Kick Out Zwarte Piet) gingen er met gestrekt been in, de noppen vooruit.
De Gullit-pet, met dat geblokte shirt symbool van een van de hoogtepunten in de vaderlandse geschiedenis, is inmiddels een Gullit-pruik. Moet kunnen. Snor: ook prima. De schmink is ingewikkelder. Een blackface is denigrerend en verwerpelijk, maar de ene blackface is de andere niet. Anderzijds valt er wat voor te zeggen dat ook onbedoeld racisme racisme is.
Het verdwijnen (of negeren) van de historische context deed de zaak geen goed. Gullit was de held van 1988, het EK wordt in hetzelfde land gespeeld als destijds en in Hamburg begon de victorie. Vooral in Engeland hadden ze er geen notie van. Rasta Ruud en de anderen werden gereduceerd tot een blackface, een woord als een zweepslag.
Johan Derksen en Valentijn Driessen waren kwaad dat de ‘woke-gemeenschap’ weer eens had toegeslagen. Driessen wond zich er ook over op dat uitgerekend zijn eigen krant een filmpje van een collega met een Gullit-lookalike had geweigerd te publiceren. Ook woke geworden, De Telegraaf, wie had dat ooit kunnen denken.
Ruud Gullit liet via Humberto Tan weten dat hij zich ‘vereerd’ voelde met de verkleedpartijen van Rasta Ruud en de anderen. Tan zelf, voorzitter van de commissie Mijnals die namens de KNVB en de overheid racisme en discriminatie in het voetbal onderzoekt, concludeerde dat de uitdossing ludiek was bedoeld en moest worden gezien als een eerbetoon. Veel haters van de ‘woke-gemeenschap’ zagen hierin het bewijs dat de wedstrijd beslist was, alsof Gullit en Tan namens alle mensen van kleur spreken.
Het winnende doelpunt was van Rasta Ruud zelf, Bart van de Ven uit Breda; niet omdat hij stopt met zijn act, maar vanwege zijn toelichting en het feit dat hij in deze slag in de cultuuroorlog niet wegdook.
Hij was aan het denken gezet, zei hij, mogelijk had hij een blinde vlek en had hij zich vergist. ‘Kwetsen is het laatste wat ik wil.’ Het laatste schot van Rasta Ruud trof keihard doel, hopelijk heeft iedereen het gezien.
Over de auteur
Paul Onkenhout was jarenlang voetbalverslaggever en is columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns