De organisatie vergelijkt sinds 2012 jaarlijks met de Corruption Perception Index (CPI) hoe corrupt 181 landen wereldwijd zijn. Nederland scoort over 2023 met 79 punten het slechtst sinds het begin van de index. Daarmee belanden we op plek acht, onder Zwitserland en Zweden.
"We zien een patroon waarin we steeds verder zakken en niet meer stijgen", zegt een woordvoerder van Transparency International. De afstand tot Denemarken, met negentig punten de nummer één op de lijst, neemt steeds verder toe. Dat land krijgt negentig punten. "Dit is niet de richting die we op willen gaan."
Nederlandse beroepsgroepen die de rechtsstaat moeten beschermen staan onder druk, ziet de organisatie. Het gaat dan bijvoorbeeld om advocaten en officiers van justitie die bedreigd worden door criminele circuits, blijkt uit eerder onderzoek van de Nederlandse orde van advocaten.
Ook journalisten maken meer geweld en agressie mee, bleek vorig jaar uit onderzoek van de Erasmus Universiteit Rotterdam. Transparency International noemt ook het feit dat steeds minder mensen burgemeester willen worden als bewijs voor een onveiliger klimaat in Nederland.
Een andere zwakke plek is de Nederlandse lobbycultuur, stelt Transparency International. "Het is hier heel normaal als bewindspersoon of Kamerlid na de politiek gelijk over te stappen naar een belangenvereniging die actief is op hetzelfde terrein", zegt de woordvoerder.
Daarmee kunnen de oud-politici hun netwerk blijven inzetten, terwijl ze geen democratisch belang meer behartigen. Ook wordt het onduidelijk vanuit welke motivatie zij hun laatste politieke stappen hebben gezet, vindt Transparency International.
De organisatie pleit dan ook voor een verplicht lobbyregister. Daarmee kan iedereen zien welke belangengroepen een vinger in de pap hebben gehad bij een wetswijziging. Ook moet er een verplichte afkoelperiode komen voor bewindslieden en Kamerleden. "Je moet politiek kunnen bedrijven zonder met je volgende baan bezig te zijn", zegt de woordvoerder.
In de Corruption Perception Index (CPI) zijn meer landen die zakken dan dat er stijgers zijn. Een opvallende zakker is het Verenigd Koninkrijk, dat op plek twintig belandde. Onder meer de zorgen om vriendjespolitiek spelen daar een rol. De lijst sluit af met Somalië, Syrië, Venezuela en Zuid-Soedan.
Source: Nu.nl economisch