Dit artikel is afkomstig uit de Volkskrant. Elke dag verschijnt een selectie van de beste artikelen uit de kranten en tijdschriften op NU.nl. Daar lees je hier meer over.
De 'woest aantrekkelijke' uitkoopregeling voor piekbelasters is het belangrijkste wapen van het kabinet om de stikstofuitstoot van de landbouw te reduceren. Sinds afgelopen zomer kunnen boeren zich ervoor aanmelden. Aanvankelijk zou de aanmeldperiode in april aflopen, maar minister Christianne van der Wal schrijft dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer dat ze de regeling verlengt tot eind dit jaar en er dus ook extra geld voor uittrekt.
De animo onder boeren voor uitkoop is groot, stelt het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV). Tot nu toe hebben 1.262 boeren zich aangemeld. 165 van hen hebben een aanbod ontvangen van het ministerie, 46 zijn reeds uitgekocht. Voor boeren die niet onder de definitie van piekbelaster vallen, is het uitkooploket inmiddels gesloten.
Naast uitkopen wil het ministerie piekbelasters vier andere mogelijkheden bieden: minder vee houden (extensiveren), omschakelen naar duurzamere landbouw (sinds 2022 mogelijk), verplaatsen naar gebieden met minder kwetsbare natuur, of de stikstofuitstoot reduceren door middel van stalinnovaties. De extensiveringsregeling is eind vorig jaar gepubliceerd, boeren kunnen zich hiervoor vanaf mei inschrijven.
Het ministerie had beloofd om in januari met meer duidelijkheid over de overige twee regelingen te komen, maar op dat vlak heeft Van der Wal in haar brief slecht nieuws. De verplaatsingsregeling is nog niet af en Brussel moet die ook nog goedkeuren. Net als bij de uitkoopregeling mag geen sprake zijn van ongeoorloofde staatssteun.
Ook de innovatieregeling is er nog niet. Het ministerie wil 80 procent van de kosten van emissiearme stalsystemen vergoeden, maar in de praktijk blijken ze minder goed te werken dan op papier. Tot aan de Raad van State zijn vergunningen op basis van deze systemen daarom vernietigd. Van der Wal gaat daarom de manier waarop stallen beoordeeld worden vernieuwen, en een advies opstellen voor boeren die op basis van zo'n stal een vergunning aanvragen. Ook onderzoekt ze of nieuwe voorschriften ertoe kunnen leiden dat dit soort systemen beter standhouden in de rechtbank.
Hoeveel stikstofreductie de aanpak piekbelasting uiteindelijk op zal leveren, durft het ministerie nog niet te zeggen. Nog niet alle regelingen zijn immers uitgewerkt.
Duidelijk is wel dat er een extra inspanning nodig is. Uit een analyse van het RIVM bleek eind vorig jaar dat Nederland ver achterloopt op wettelijk vastgelegde stikstofdoelen. In 2025 zal in 29 procent van de kwetsbare natuurgebieden de stikstofneerslag tot een acceptabel niveau zijn gereduceerd. Het wettelijke doel is 40 procent. Bij die berekeningen is het effect van de uitkoopregeling niet meegenomen.
In een andere Kamerbrief kwam Van der Wal dinsdag met meer nieuws voor de landbouw. Ze vraagt de Tweede Kamer om 1,28 miljard euro, waarmee provincies op korte termijn maatregelen kunnen nemen om doelen op het gebied van natuur, klimaat en waterkwaliteit te behalen. Het gaat dan bijvoorbeeld om het aanleggen van sloten, beken, houtwallen en bomenrijen, of om de aanleg van nieuwe natuur.
Provincies hebben deze plannen opgesteld als onderdeel van hun Provinciaal Programma Landelijk Gebied. Aanvankelijk zouden de plannen betaald worden uit het stikstoffonds, maar dat is controversieel verklaard door de Eerste Kamer. Om toch een start te kunnen maken, vraagt Van der Wal nu om geld naar haar begroting over te hevelen.
Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.
Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.
Source: Nu.nl economisch