Vanaf 1 januari wordt het inhuren van een eigen leefstijlcoach voor kinderen met obesitas vergoed vanuit het basispakket. Meestal zijn deze coaches jeugdverpleegkundigen die na een speciale cursus kinderen met overgewicht moeten helpen gezonder te leven door ze te koppelen aan een kinderdiëtist, psycholoog of een passende sportclub.
Wie het woord wildgroei of bullshitbaan in de mond neemt, krijgt meteen de wind van voren. Want voorkomen is beter dan genezen. En goedkoper, zo wordt vaak benadrukt. Want een dieet voor mensen met overgewicht kost minder dan een maagverkleining, laat staan de behandeling van een chronische aandoening zoals diabetes.
Het AD meldde eerder dit jaar op grond van cijfers van de Kamer van Koophandel dat er in Nederland nu 105 duizend beroepsbeoefenaren als coach staan ingeschreven. In 2013 waren dat er nog 40 duizend. In de provincie Utrecht is er inmiddels één coach op 111 inwoners.
De groei zit hem vooral in coaches die zich richten op mentale en fysieke gezondheid. Daaronder zijn 5.600 leefstijlcoaches – dertien keer zoveel als tien jaar geleden. Een provincie als Limburg had in 2013 nog maar tien leeftstijlcoaches. Nu zijn dat er 300. Het aantal personal coaches, die helpen bij sporten en bewegen, werd bijna 4,5 keer zo groot. Het aantal burn-outcoaches steeg nog harder. ‘Het is geen officiële subcategorie bij de Kamers van Koophandel. Maar wie de woorden ‘burn’, ‘stress’, ‘overspannen’, ‘depressie’, ‘vermoeidheid’ en ‘lusteloosheid’ combineert met ‘coach’, ‘counsel’, ‘train’ of ‘adviseur’ komt op 2.581 coaches die zich bezig houden met burn-outs. Het werkelijke aantal ligt waarschijnlijk hoger’, aldus het FD.
Het woord coach is niet beschermd. Iedereen kan zich zo noemen. In tegenstelling tot academisch geschoolde specialisten hebben ze veelal geen lange wachtlijsten. Ze haken in op de groei van allerlei paramedische beroepen met een preventietaak zoals ergotherapeuten, homeopaten en diëtisten. Vooralsnog leiden meer coaches niet tot een daling van ziekten en kwalen als burn-outs. Want in dat geval zouden de zorgkosten minder snel moeten gaan toenemen. Maar het tegendeel is het geval, zoals uit de verhoging van de ziektekostenpremie blijkt. Dat ligt deels aan de vergrijzing van Nederland en de komst van steeds meer behandelmethoden.
Maar misschien maken steeds meer coaches Nederland ook zieker. Coaches zouden misschien nuttiger werk kunnen doen aan verpleeghuis- en ziekenhuisbedden. Of anders bij de politie of in het onderwijs. Blijkbaar is het financieel lucratiever in de preventieve zorg bezig te zijn of zich coach te noemen. In statige panden waar voorheen winkels waren, zijn steeds vaker paramedische of zorgpraktijken te vinden die forse tarieven tot 150 euro per uur rekenen voor allerlei adviezen.
Veel van de adviezen van coaches werden vroeger gedaan door familieleden en vrienden. Maar in de individualistische samenleving moet professionele hulp uitkomst bieden. Er wordt weleens gezegd dat Nederland 17 miljoen bondscoaches kent, die allemaal het beste weten hoe de opstelling van het Nederlands elftal moet zijn. Hopelijk komen daar niet 17 miljoen mental coaches bij.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Onlangs verscheen van zijn hand Het geheim van Beursplein 5, over de Amsterdamse beurs. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit.