"Here she is, our coach, Vera Pauw!" Het gejuich galmt over het trainingsveld in Dublin als de bondscoach van Ierland de microfoon krijgt. Secondenlang zwelt gejoel aan, vooral uit kelen van meisjes in groene shirts. Groene vlaggen wapperen op de tribune. Pauw weet even niet wat ze moet zeggen. "Jullie zijn geweldig", roept ze.
Wie je op deze dag in juni ook spreekt bij de openbare training van Ierland, het respect en de lof voor de architect van de eerste WK-deelname van 'The Girls in Green' is groot. Pauw (60) is immens populair in het land van rugby, whisky en U2.
Toen de coach laatst een rondje ging hardlopen op een veld, werd ze gespot door voetballende kinderen. Ze mocht gelijk de prijzen uitreiken. Het is kinderspel bij deze vrijdag. Na de training gaat ze met de speelsters alle veertienhonderd mensen rond het veld langs voor een handtekening, foto of gesprek. Ze slaat werkelijk niemand over. Na twee uur poseren en krabbelen stapt Pauw als laatste de spelersbus in.
Met een bak koffie en een maaltijd neemt Pauw even later plaats op een bankje in de plaatselijke universiteit. Ze oogt energiek. Ze vertelt over drie meisjes die 's middags achter het doel stonden te trillen toen ze in hun buurt kwam. "Ze riepen: 'Oh my God, she is so close!' Ze waren bijna aan het huilen. Dus ik zei: 'Ik ben gewoon een mens zoals jullie hoor'. Ik heb vandaag wel heel vaak gedacht: wow!"
Het wowgevoel is voor Pauw de rode draad tijdens haar periode als bondscoach van Ierland. Dat begint al bij de eerste gesprekken met de Ierse bond, in 2019. De algemeen directeur is een dag na de geboorte van zijn eerste kind naar haar vakantieadres in Frankfurt gevlogen. "En hij zei: 'Ik ga niet weg voordat ik jouw handtekening heb'."
De dan 56-jarige Pauw heeft zich alleen voorgenomen niet weer aan een "ontwikkelingsproject" te beginnen. Zoiets had ze eerder bij Schotland (1998-2004), Nederland (2004-2010) en Zuid-Afrika (2013-2016) gedaan. "Daar was ik klaar mee. Ik ontwikkelen en de volgende coach net doen alsof die het zelf heeft gedaan. Ik wilde me niet weer laten gebruiken."
Het loopt anders. Als bestuurders van de Ierse bond na het gesprek in Frankfurt willen vertrekken, zegt haar man en oud-voetbaltrainer Bert van Lingen dat ze moet tekenen. "Dit is de eerste keer in jaren dat ik weer de twinkeling in je ogen zie. Dat je enthousiast bent. Dat je straalt."
Pauw spartelt tegen. Ze wil er nog een nachtje over slapen. "Toen we de volgende ochtend wakker werden, was het eerste wat Bert zei: 'Heb je al getekend?'" Niet veel later zet ze haar handtekening en begint ze weer aan een ongewis avontuur.
"Iedereen terug de kleedkamer in!" Het is rust op het iconische Hampden Park in Glasgow als Pauw haar stem in de stadiongangen verheft. Ze heeft gehoord dat concurrent IJsland zojuist met 4-1 van Portugal heeft verloren.
Pauw weet: als wij nu van Schotland winnen, halen we met Ierland voor het eerst in de geschiedenis het WK. Het staat dan nog 0-0. Ze pept haar ploeg nog één keer op. "Dat gaf zo'n kracht aan de groep. Ik krijg er nog kippenvel van. Nee, er was geen andere uitslag mogelijk."
Ierland wint met 0-1 dankzij een treffer van invaller Amber Barrett. Het is niet alleen een historische, maar ook een emotionele goal op deze 11 oktober. Barrett komt uit Donegal, de streek waar eerder die week tien mensen zijn omgekomen bij zware explosies bij een benzinestation.
Na het laatste fluitsignaal huilen speelsters van geluk. Pauw ook. "Ik weet echt niet wat er met mij gebeurde." Er valt een stilte. "Ik word er nu weer emotioneel van. Het hele jaar, de steun, de meiden die zo dankbaar waren dat ik voor hen en niet voor mezelf had gekozen. Het kwam allemaal voorbij."
Pauw heeft dan zware maanden achter de rug. Ze vertelt in de zomer aan NRC dat ze als medewerker bij de KNVB tussen 1985 en 2010 slachtoffer is geweest van verkrachting, aanranding, uitsluiting en framing. Er is volgens Pauw bij de KNVB sprake van "gepland vernederingsbeleid" tegen haar, al wordt die beschuldiging weerlegd in een onafhankelijk rapport van hoogleraar sport en recht Marjan Olfers.
Nadat Pauw traumatherapie heeft gevolgd en de KNVB een door Pauw gestelde deadline voor een gesprek laat lopen, treedt ze erover naar buiten. De voetbaltrainer die door Pauw wordt beschuldigd van verkrachting, Piet Buter, ontkent dat daar sprake van was.
De onthullingen maken een hoop los, ook in Ierland. Pauw ontvangt massaal steunbetuigingen van de Ieren, tot de president van het land aan toe. Bij de eerste wedstrijd na haar verhaal mag ze een ereronde door het stadion lopen.
"Het was zo warm en fijn. Ik kon het bijna niet behappen, zo veel was het. Ieren cancelden zelfs de trolls op Twitter. 'Oprotten, dat zeg je niet over onze Vera. Zij is nu van ons, blijf van haar af.' Dat was de strekking. Dat je dat mag meemaken! Als ik hier ben, kan ik ademhalen."
Een groot contrast met Nederland, zegt Pauw. "Op het moment dat ik in Nederland land, komt het weer over me. De geschiedenis. In Nederland heeft iedereen zich verstopt. Iedereen is achter een deur gaan zitten. Zie je iemand in Nederland met zorgen om mij? Nee? Dat zegt toch genoeg?"
"Natuurlijk vonden heel veel mensen het verschrikkelijk voor me, maar niemand stond voor me op. Vrienden hebben dat natuurlijk wel gedaan, maar vanuit de sport helemaal niemand. Michael van Praag heeft me gebeld. Coaches Betaald Voetbal ook. Voor de rest niemand. NOC*NSF niet, Centrum Veilige Sport niet. Niets! Voetbal is machtig."
Na het onderzoek van Olfers en de publicatie in NRC blijft een verzoening tussen Pauw en de KNVB uit. Het is haar vriend en voormalig KNVB-voorzitter Van Praag die eind vorig jaar een poging wil wagen. Ze aarzelt even om het te vertellen, maar dan: "Hij belde me op een gegeven moment op. 'Willen jij en Bert komen eten?', vroeg hij. Nou, leuk, dat stond al lang op de rol."
"Toen we bij elkaar kwamen, vertelde hij waarom hij met ons was. 'Ik ga nog één keer proberen het gesprek met de KNVB voor je op gang te krijgen. Ik ben namelijk gebeld met de woorden dat je liegt en dat jij je advocaat (Bénédicte Ficq, red.) op het verkeerde been zet.' Alleen dat al, hè? In plaats van voor mij te zorgen."
Van Praag krijgt Pauw en de KNVB begin mei aan tafel. Namens de KNVB-top schuift bondsvoorzitter Just Spee aan, de hoogste man in rang bij de voetbalbond. Het geheime onderhoud vindt plaats bij Van Praag thuis in Aerdenhout, op 'neutraal terrein'.
Pauw en Spee zitten tegenover elkaar aan de eettafel. Van Praag zetelt aan de kop, naar eigen zeggen als een "mediator". Het staat allemaal symbool voor de onderlinge verhoudingen, die daarna nog verder onder hoogspanning komen te staan.
In plaats van dat het gesprek tot verzoening leidt, wordt de afstand tussen Pauw en de KNVB er alleen maar groter door. Over de sfeer en de toon van het gesprek verschillen de betrokkenen maanden na dato volledig van mening.
Pauw zegt dat Spee zijn stoel naar Van Praag draaide en "alleen maar met hem ging praten". "Terwijl we het hier hebben over verkrachting, misbruik, intimidatie en framing. We hebben het hier over iemand die zorg zou moeten verlenen. Maar dit was crisismanagement. Het was respectloos, zo ongelooflijk respectloos."
Van Praag herkent zich daar helemaal niet in, zegt hij als NU.nl hem over de telefoon confronteert met de uitspraken van Pauw. "Ze waren het op een paar onderdelen oneens. Maar dat is dan niet gelijk respectloos."
Dat Spee meer naar Van Praag was gedraaid, had volgens Van Praag te maken met de hoogte van zijn eettafel. "Je kan niet met de benen over elkaar onder mijn tafel zitten. Just zit wel altijd zo, dus hij ging iets meer naar links zitten, meer naar mij toe. Maar hij voelde wat mij betreft heel goed met Vera mee."
Het gesprek leidt er wel toe dat de KNVB bereid is om Pauw excuses te maken voor "het leed dat haar is aangedaan". De KNVB wil de excuses ook naar de pers sturen, is Van Praag verteld. Maar dan moet er wel overeenstemming over de tekst zijn.
Van Praag vraagt Spee de conceptversie eerst naar hem te mailen, en niet gelijk naar Pauw. "Ik wist dat er bij Vera oud zeer zat en ik wilde niet dat ze weer gekwetst zou worden. Dus ik zei tegen Just: 'Laat mij maar als buffer fungeren'."
Het concept volgt pas enkele weken na het gesprek, mede doordat Spee druk is met andere werkzaamheden. Bemiddelaar Van Praag durft de tekst uiteindelijk door te sturen naar Pauw, omdat hij het "keurige", "goede" en "empathische" excuses vindt.
"Er stond heel duidelijk in weergegeven dat de KNVB betreurt wat er met haar is gebeurd en dat de KNVB zijn excuses aanbiedt voor het leed dat haar was aangedaan. Ja, het was een formeel statement, maar dat hoort bij een voetbalbond. De details die Vera verteld heeft, kan je daar niet in zetten. Maar met het hand op mijn hart kan ik zeggen dat ik de excuses netjes vond. De KNVB wilde diep door het stof gaan."
Maar zo ervaren Pauw en haar advocaat Ficq dat niet. Ficq heeft het over "slappe" en "nietszeggende" excuses als ze de tekst ziet. De zinnen schieten Pauw helemaal in het verkeerde keelgat. "Het statement was opgesteld door een advocaat. Zonder enig hart en zonder enkele zorg. Dat had de KNVB het hele jaar al niet gedaan. Toen heb ik gezegd: 'Het is klaar. Ik wil niks meer met jullie te maken hebben'."
Pauw trekt zodoende zelf de stekker uit de gesprekken over excuses. "Het is jammer, heel jammer. Ik denk dat ik hiervoor te veel voor het voetbal heb betekend", zegt d Source: Nu.nl sport