Op Tweakers verschijnen dagelijks tientallen nieuwsberichten, maar bij het schrijven weten we zelden hoe het afloopt met de producten, technieken en ontwikkelingen die we bespreken. In deze rubriek lezen we oude berichten terug en kijken we hoe het verderging.
In deze 21e editie van Terug in de tijd kijken we terug naar artikelen uit de maand juni van 2003, 2008 en 2013. We gaan in op het begin van de PCIe-standaard, onduidelijkheid over USB-naamgeving en een overnamesaga tussen Oracle en PeopleSoft. Ook blikken we terug op het afscheid van Bill Gates bij Microsoft, de consoleoorlog tussen de PS4 en de Xbox One, en de onthullingen van NSA-klokkenluider Edward Snowden.
Tegenwoordig is PCI Express niet meer weg te denken uit het pc-landschap, maar twintig jaar geleden was die interface slechts een vlek op de horizon. Op Tweakers berichtten we in juni meermaals over de verwachte komst van deze standaard, die AGP op termijn moest vervangen. Zo publiceerden we een artikel waarin we ingingen op de voordelen van PCIe. Ook chipmakers waren al stevig in de weer met PCIe, dat vanaf 2004 daadwerkelijk werd toegepast in consumentenproducten. Rambus toonde in juni 2003 bijvoorbeeld een sample van een PCIe-chip.
AGP bleek rond die tijd langzaam maar zeker niet meer afdoende voor videokaarten, omdat de bandbreedte ervan te beperkt begon te worden. Daarbij kon de AGP-bus maximaal 25W vermogen leveren voor videokaarten, wat voor bepaalde videokaarten in die tijd al niet meer genoeg was. PCIe moest beide problemen oplossen. Met een bandbreedte van 3,73GB/s op een x16-verbinding moest de standaard twee keer zoveel bandbreedte leveren als AGP. Ook de stroomvoorziening werd opgehoogd: naar 60W.
PCIe is nog altijd de primaire communicatiestandaard voor videokaarten. Tegenwoordig wordt de standaard ook gebruikt voor het verbinden van andere componenten, zoals ssd's. We zitten inmiddels op versie 5.0, met bandbreedtes van ongeveer 63GB/s op zestien lanes. PCIe 6.0 komt er ook al aan; de specificaties daarvoor werden begin vorig jaar al afgerond door PCI-SIG, de organisatie achter de PCIe-standaard. PCIe 7.0 moet in 2025 volgen.
Ook bijna niet weg te denken is hommeles tussen toezichthouders en grote bedrijven. Op Tweakers schrijven we regelmatig over onderzoeken van vermeend machtsmisbruik door techbedrijven. Twintig jaar geleden was dat niet anders. De EU begon in juni 2003 bijvoorbeeld een uitgebreid onderzoek naar Microsoft vanwege de koppeling van het Windows-besturingssysteem met de Windows Media Player. Europa onderzocht of met die koppeling de positie van concurrenten als QuickTime en RealPlayer werd gedwarsboomd.
Het was een zaak die al langer speelde tussen Microsoft en Europa. Het zou uiteindelijk nog enige tijd duren voordat de zaak werd opgelost. Later in 2003 werd Microsoft gesommeerd een Windows-versie zonder Media Player te leveren én om informatie over softwarecompatibiliteit te bieden aan concurrerende softwaremakers. In maart 2004 kreeg het bedrijf een boete van 497 miljoen euro opgelegd, destijds de grootste boete die ooit door de EU was uitgedeeld.
Door de hele maand juni 2003 berichtten we op Tweakers over een andere concurrentiekwestie: een overnamesaga tussen Oracle en PeopleSoft. Begin juni kondigde crm-softwareprovider PeopleSoft aan het softwarebedrijf JD Edwards te willen overnemen. Daarop deed Oracle een overnamebod op PeopleSoft van 5,1 miljard dollar. PeopleSoft was niet blij met dit bod en klaagde Oracle vervolgens aan voor een 'vijandige overname'.
Oracle zou het bod in de maanden daarop meermaals verhogen, maar PeopleSoft wees de nieuwe biedingen steeds weer af en nam later zelfs een zogeheten poison pill om de overname te bemoeilijken. Daarmee zouden klanten van PeopleSoft twee tot vijf keer hun licentiekosten terugkrijgen als dat bedrijf binnen een bepaalde periode werd overgenomen, wat overname van de softwaremaker economisch oninteressant zou maken voor Oracle.
Uiteindelijk kwam de overname er toch. In december 2004 maakte Oracle bekend dat het een definitieve overnameovereenkomst had getekend met PeopleSoft. Met de uiteindelijke overname was een bedrag van 10,3 miljard dollar gemoeid, ruim tweemaal het aanvankelijke bod. Een maand later werd de helft van PeopleSofts personeelsbestand ontslagen. Producten van het bedrijf kwamen beschikbaar onder een andere naam, samen met Oracle- en JD Edwards-software.
Apple toonde tijdens zijn WWDC-ontwikkelaarsconferentie ten slotte zijn Power Mac G5, 's werelds eerste 64bit-desktop-pc. De Power Mac G5 beschikte over een PowerPC G5-cpu. Die werd gemaakt op IBM's 130nm-procedé, telde 50 miljoen transistors en werd geleverd met maximaal twee cores. Apple bracht uiteindelijk drie generaties van die Power Mac G5 uit, voordat deze werd opgevolgd door de Mac Pro met een Intel Xeon-cpu. Apple zou het iconische ontwerp van de G5, met zijn aluminiumbehuizing met geperforeerde voorkant en afgeronde handvatten, echter nog zeven jaar lang blijven gebruiken in zijn desktops. Daarmee is het een van de meestgebruikte ontwerpen in de geschiedenis van Apple.
Met de Mac Pro zou Apple op termijn dus overstappen naar Intel-chips op basis van x86, maar die instructiesetarchitectuur bestond toen al veel langer. X86 vierde in juni 2003 zijn 25e verjaardag. Intel ontwikkelde deze instructie en introduceerde haar in 1978 met zijn 8086-microprocessors.
De isa groeide in de jaren daarop door tot een daverend succes. Als je dit artikel leest op een desktop of Windows-laptop, is de kans groot dat je dat doet met een x86-chip. En hoewel Apple inmiddels weer van x86 is afgestapt, ditmaal ten gunste van zelfontworpen Arm-chips, vormt x86 nog altijd de basis van AMD's Ryzen- en Intels Core-processors voor desktops en laptops.
Vijftien jaar geleden was de laatste werkdag van Bill Gates bij Microsoft. De medeoprichter stopte eind juni bij de techgigant om zich volledig te richten op de Bill & Melinda Gates Foundation. Gates had Microsoft in 1975 opgericht, samen met Paul Allen. Negen jaar later introduceerde het bedrijf zijn eerste release van Windows. We zijn inmiddels aangekomen bij Windows 11. In de tussentijd is Windows uitgegroeid tot marktleider, met een marktaandeel van ongeveer 74 procent.
Bill Gates was tot 2000 ceo van Microsoft, maar droeg die functie in dat jaar over aan Steve Ballmer om zich te gaan richten op het aansturen van Microsofts softwaredivisies als 'chief software architect' en zijn functie als voorzitter van de raad van bestuur. In juni 2006 stopte hij al met zijn softwarefunctie. Ook na zijn vertrek in 2008 bleef Gates parttime betrokken bij Microsoft, als voorzitter van de raad van bestuur en adviseur. In 2020 stapte hij ook uit het bestuur van de techgigant.
We brachten in juni 2008 nog een afscheid: KPN kondigde het einde van Planet Internet aan. Het bedrijf hanteerde die merknaam al jaren voor zijn internetdiensten. Met het einde van Planet verdween ook Planet.nl, de homepage van de dienst en tegelijk de website met de grootste onlineredactie van Nederland.
Het schrappen van Planet was onderdeel van een grote reorganisatie bij KPN, waarmee het aantal merknamen van de provider werd verkleind. Planet Internet-klanten werden ondergebracht bij KPN en de Planet-homepage maakte plaats voor Kpnvandaag.nl, met nieuwsberichten van het ANP. Begin juli werd de Planet-stop voltrokken.
Meer nieuws in de mobiele markt: Nvidia introduceerde vijftien jaar geleden zijn eerste Tegra-chips. Met deze Arm-socs wilde 'team groen' de markt voor onder meer smartphones, handhelds en tablets betreden en daarmee de concurrentie aangaan met Intels Atom-platform. De eerste Tegra-varianten beschikten over een Arm-cpu met een geïntegreerde GeForce-gpu en andere processors voor onder meer beeldverwerking. De chip zou een jaar later voor het eerst gebruikt worden, in een Zune HD-mediaspeler van Microsoft.
Een echt grote doorbraak is er nooit gekomen voor Tegra, hoewel de chips nog altijd worden gebruikt in een aantal populaire apparaten. Nvidia's eigen Shield-apparaten beschikken bijvoorbeeld allemaal over een Tegra-soc. Ook verschillende automakers gebruikten Tegra-chips voor hun infotainmentsystemen. Het populairste voorbeeld is de Nintendo Switch. Die handheld verscheen in 2017 en maakte gebruik van een custom Tegra X1-soc. Van die handheld zijn inmiddels ruim 125 miljoen exemplaren geleverd.
We spraken eerder in deze Terug in de tijd al over de opkomst van PCIe. Vijf jaar later, in 2008, presenteerde de PCI-SIG-organisatie versie 3.0 van die communicatiestandaard. De nieuwe standaard kon vier keer zoveel bandbreedte leveren als de eerste PCIe-versie, maar bleef backwards compatible met voorgaande standaarden. Verdere fysieke specificaties van de standaard bleven ongewijzigd ten opzichte van de voorgaande versie 2.0, hoewel de standaard overweg kon met videokaarten met 300W-vermogens, wat destijds meer dan genoeg was. Tegenwoordig is dat wel anders; de huidige RTX 4090 trekt bijvoorbeeld 450W.
Om even in de hardwarewereld te blijven: Seagate kondigde in juni 2008 aan dat het 2TB-hdd's op zijn roadmap had staan. Deze hdd's moesten in 2009 verschijnen. Tot op dat moment leverde de fabrikant maximaal 1TB-schijven. In de tussentijd heeft Seagate niet stilgezeten. Vijftien jaar later, in juni 2023, zei Seagate dat het bedrijf dit jaar nog met zijn eerste 32TB-hdd komt.
Ook nieuw vijftien jaar geleden: laptops met 16:9-schermen. Lange tijd waren panelen met een beeldverhouding van 4:3 en later 16:10 de standaard, maar in juni 2008 werkten fabrikanten aan de overstap naar 16:9, zo was ook te lezen op Tweakers. Onder meer LG Display en AU Optronics hadden zulke displays in de pijplijn zitten. De reden? Kosten. De glazen substraten waarop lcd's gep Source: Tweakers.net